Ο παράγοντας Χ για το κλίμα

Η κλιματική αλλαγή και η απώλεια της βιοποικιλότητας αποτελούν τις πιο πιεστικές προκλήσεις της εποχής μας. Ετσι όλοι οι υπεύθυνοι πολιτικοί ηγέτες οφείλουν να καταθέσουν μακροπρόθεσμες πολιτικές για την αποτελεσματική τους αντιμετώπιση. Ειδικότερα δε, κάθε αξιόπιστη κλιματική στρατηγική πρέπει να λαμβάνει σοβαρά υπόψη τις τεχνολογικές καινοτομίες.

Επιδιώκοντας να καταστεί η χώρα κλιματικά ουδέτερη ως το 2035 και, σύντομα ύστερα από αυτό το ορόσημο, αρνητική σε επίπεδο άνθρακα (να απομακρύνει από την ατμόσφαιρα μεγαλύτερες ποσότητες σε σύγκριση με αυτές που εκπέμπει), οι στόχοι που έχει θέσει η Φινλανδία είναι από τους πλέον φιλόδοξους παγκοσμίως. Η χώρα μου επιδιώκει να αποκτήσει ηγετική θέση ανάμεσα στις ανεπτυγμένες οικονομίες και να γίνει η πρώτη που θα ελευθερωθεί από τα ορυκτά καύσιμα.

Πρωτίστως, όμως, όλοι οι ηγέτες οφείλουν να εξετάσουν πιο προσεκτικά τους τρόπους με τους οποίους προτίθενται να απεξαρτήσουν σταδιακά τις χώρες τους από τα ορυκτά καύσιμα. Το κέντρο βάρους πρέπει να δοθεί στην αύξηση της χρήσης καυσίμων και πηγών ενέργειας που δεν απειλούν τη βιοποικιλότητα. Πρέπει να ενθαρρύνουμε τη χρήση καυσίμων που ανταποκρίνονται σε αυστηρά κριτήρια βιωσιμότητας και μειώνουν τις εκπομπές στη διάρκεια του κύκλου τους.

Με περισσότερες επενδύσεις και καινοτομία, αυτού του είδους οι τεχνολογίες θα μπορούσαν να μας επιτρέψουν να χωρίσουμε τους δρόμους μας από εκείνους του λιγνίτη, του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, καθιστώντας δυνατή την παραγωγή συνθετικών καυσίμων από τις εκπεμπόμενες ποσότητες διοξειδίου του άνθρακα.

Η πειραματική διαδικασία βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη. Η αξιοποίηση του υδρογόνου που παράγεται από τη διαδικασία της ηλεκτρόλυσης, των εκπομπών διοξειδίου από τις βιομηχανικές μονάδες και των ποσοτήτων του διοξειδίου που συλλέγονται απευθείας από την ατμόσφαιρα (DAC) θα μπορούσε να αποτελέσει μια πηγή συνθετικών καυσίμων σε υγρή και αέρια μορφή, με στόχο τις «ουδέτερες ανθρακικά» μετακινήσεις διά ξηράς, θαλάσσης και αέρος. Αυτές δε οι μέθοδοι παράγουν συνθετική μεθανόλη ως ενδιάμεσο προϊόν, η οποία με τη σειρά της μπορεί να μετατραπεί σε βενζίνη, κηροζίνη και ντίζελ. Οσο παράδοξο και αν ακούγεται, δεν απέχουμε πολύ από το να έχουν τη δυνατότητα να παράγουμε καύσιμα απευθείας από τον αέρα.

Αυτές οι νέες τεχνολογίες και διαδικασίες ενδέχεται να συνεπάγονται στην αρχή σημαντική οικονομική επιβάρυνση. Ομως, όπως έχουμε διαπιστώσει με τους ηλιακούς συλλέκτες και τις κυψέλες καυσίμων, το κόστος της τεχνολογίας τείνει να μειώνεται όσο η χρήση της αρχίζει να αυξάνεται. Επιπλέον, οι αγορές γι’ αυτού του είδους τις φιλικές προς το κλίμα τεχνολογίες αναπτύσσονται ραγδαία.

Παρ’ όλα αυτά, η τεχνολογία δεν θα λύσει εκ μέρους μας την κλιματική κρίση. Είναι ανάγκη, ταυτόχρονα, να δημιουργήσουμε το κατάλληλο πολιτικό περιβάλλον. Ενα βασικό συστατικό της πράσινης μετάβασης θα είναι η υψηλότερη τιμολόγηση των εκπομπών άνθρακα, κάτι που απαιτεί συντονισμό και στήριξη σε διεθνές επίπεδο. Ολες οι κυβερνήσεις θα έπρεπε να κάνουν περισσότερα προκειμένου να στηρίξουν τις διαρθρωτικές αλλαγές μέσω ρυθμιστικών πλαισίων και χρηματοοικονομικών κινήτρων.

Είναι γεγονός ότι διαφορετικές χώρες θα έχουν διαφορετικές ανάγκες και πλεονεκτήματα. Ομως, οι καλύτερες λύσεις θα είναι εκείνες που θα πάρουν σάρκα και οστά με τον ίδιο τρόπο τόσο στις βιομηχανικά ανεπτυγμένες όσο και στις αναπτυσσόμενες χώρες.

Το σημείο αναφοράς είναι ότι οι εκπομπές σε παγκόσμιο επίπεδο πρέπει να φτάσουν σύντομα στο υψηλότερο επίπεδό τους εάν θέλουμε να πετύχουμε τους στόχους μας για τη μείωσή τους και να αποφύγουμε μελλοντικές κλιματικές καταστροφές.

Η Sanna Marin είναι πρωθυπουργός της Φινλανδίας