Ραντεβού με το μέλλον της Γης

Η 22α Απριλίου δεν επελέγη τυχαία από τον Τζο Μπάιντεν και τους συνεργάτες του προκειμένου να ξεκινήσει η σύνοδος κορυφής για την κλιματική αλλαγή. Κι αυτό διότι χθες ήταν η Παγκόσμια Ημέρα της Γης και η ηγεσία των Ηνωμένων Πολιτειών θέλησε με τον τρόπο αυτόν να στείλει το μήνυμα ότι θα κάνει ό,τι περνά από το χέρι της ώστε ο πλανήτης που μας φιλοξενεί να έχει μέλλον.

Το απέδειξε δε ανακοινώνοντας τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου ως το 2030 κατά 50%-52% σε σύγκριση με τα επίπεδα του 2005 – ποσοστό σχεδόν διπλάσιο σε σύγκριση με το 26%-28% που είχε θέσει η κυβέρνηση του Μπαράκ Ομπάμα (αν και με ορίζοντα το 2025). «Πρόκειται για καταλύτη στην παγκόσμια μάχη κατά της κλιματικής αλλαγής», ήταν το σχόλιο που έκανε για τις δηλώσεις Μπάιντεν ο βρετανός πρωθυπουργός Μπόρις Τζόνσον – ο οποίος, με τη σειρά του, έχει θέσει στόχο τη μείωση των εκπομπών κατά 78% ως το 2035.

Στην ίδια κατεύθυνση κινήθηκαν και άλλες χώρες. Η Ιαπωνία, για του λόγου το αληθές, ανακοίνωσε ότι ο στόχος της είναι η μείωση των εκπομπών να φτάσει στο 46% ως το 2030 έναντι στόχου 26% μέχρι σήμερα, ενώ ο καναδός πρωθυπουργός έθεσε τον πήχη στο 40%-45%, δηλαδή σαφώς υψηλότερα σε σύγκριση με το 30% που ήταν ως σήμερα. Στη δε Ευρώπη οι κυβερνήσεις των «27» και η Ευρωβουλή έχουν ήδη συμφωνήσει σε μείωση της τάξης του 55% ως το 2030 (σε σύγκριση, όμως, με τα επίπεδα του 1990) – αν και ο Εμανουέλ Μακρόν ισχυρίστηκε πως εάν δεν υπάρξει «τιμολόγηση» των εκπομπών διοξειδίου, τότε οι στόχοι δεν πρόκειται να επιτευχθούν.

Οσο για την Κίνα, που εκπέμπει σήμερα τις περισσότερες ποσότητες διοξειδίου παγκοσμίως, η αλήθεια είναι ότι οι στόχοι της είναι πολύ πιο ευέλικτοι – κάτι που, όπως όλα δείχνουν, ήταν ο όρος τον οποίο έθεσε για να συμμετέχει στην υπό συγκρότηση συμμαχία. Συγκεκριμένα, όπως ανακοίνωσε ο Σι Τζινπίνγκ, η χώρα του θα αρχίσει τη σταδιακή απεξάρτηση από τον λιγνίτη μετά τα μέσα της τρέχουσας δεκαετίας (για την ώρα, η χρήση του συνεχίζει να αυξάνει, ενώ κατασκευάζονται και νέες λιγνιτικές μονάδες), με στόχο οι εκπομπές διοξειδίου και άλλων αερίων του θερμοκηπίου να κορυφωθούν πριν από το 2030 και η Κίνα να μηδενίσει το «αποτύπωμά» της ως το 2060 – δηλαδή, 5-10 χρόνια αργότερα σε σύγκριση με τη Δύση.

Από την πλευρά του, ο Βλαντίμιρ Πούτιν (ο οποίος μέχρι την τελευταία στιγμή δεν είχε διευκρινίσει εάν θα συμμετέχει στη σύνοδο) άφησε να εννοηθεί ότι η Ρωσία σχεδιάζει να προτείνει ευνοϊκό καθεστώς για τις ξένες επενδύσεις που αφορούν την «πράσινη ενέργεια».

Ωστόσο, η αλήθεια είναι πως τα νέα που σφράγισαν τη χθεσινή ημέρα – πέρα από τις δηλώσεις που έγιναν στη σύνοδο και τους φιλόδοξους στόχους που ανακοινώθηκαν – δεν δικαιολογούν χαμόγελα και ιδιαίτερη αισιοδοξία. Από τη μία, σύμφωνα με το πρόγραμμα της ΕΕ με τον ονομασία Κοπέρνικος, ο πλανήτης βίωσε το 2020 τη δεύτερη πιο θερμή χρονιά που έχει καταγραφεί ως σήμερα, με τη μέση θερμοκρασία να είναι ίδια με το 2016 και κατά 0,4 βαθμούς Κελσίου υψηλότερη σε σύγκριση με τον μέσο όρο των πέντε πιο θερμών ετών στην ιστορία – τα οποία, μάλιστα, ανήκουν στο σύνολό τους στην περασμένη δεκαετία…

Από την άλλη, όπως προκύπτει από επιστημονική έρευνα του Πανεπιστημίου Cambridge, σήμερα μόλις το 2,8% της συνολικής έκτασης της γης παραμένει ανέπαφο οικολογικά. Κάτι που σημαίνει, πρακτικά, ότι οι πληθυσμοί όλων των ενδημικών ζώων και φυτών παραμένουν υγιείς και δεν απειλούνται με εξαφάνιση.

«Είναι επιτακτική ανάγκη να δράσουμε. Ολοι οι δείκτες τείνουν προς τη λάθος κατεύθυνση» προειδοποίησε, εμφανώς ανήσυχος, ο διευθυντής του προγράμματος Κοπέρνικος, Ζαν-Νοέλ Ντεπότ. Η συμμετοχή 40 περίπου ηγετών από κάθε γωνιά της γης στη διάσκεψη που ξεκίνησε χθες και ολοκληρώνεται σήμερα, καθώς και η διάθεση συνεννόησης που έχει επιδειχθεί στις διμερείς συναντήσεις που προηγήθηκαν, αναμφίβολα αποτελούν στοιχεία που στέλνουν ένα θετικό μήνυμα.

Αρκεί, όμως, αυτό για να αντιμετωπιστεί η μεγάλη απειλή και να επιτευχθεί ο βασικός στόχος που είχε τεθεί στη Διάσκεψη των Παρισίων, για περιορισμό της αύξησης της μέσης θερμοκρασίας στην επιφάνεια του πλανήτη κάτω από τους 1,5 βαθμούς Κελσίου σε σύγκριση με την προβιομηχανική εποχή;

Γκρέτα Τούνμπεργκ
«Προσέξτε τι θα αποφασίσετε»
«Για πόσο ακόμη πιστεύετε ότι μπορείτε να συνεχίσετε να αγνοείτε την κλιματική κρίση, χωρίς να θεωρείστε υπεύθυνοι;» ρώτησε ο Γκρέτα Τούνμπεργκ τους αμερικανούς βουλευτές που απαρτίζουν την επιτροπή η οποία εξετάζει το ζήτημα των επιδοτήσεων στα ορυκτά καύσιμα. Και μόνο η ύπαρξη αυτών των επιδοτήσεων αποτελεί «καθαρή απόδειξη ότι δεν έχουμε κατανοήσει το επείγον της κατάστασης όσον αφορά το κλίμα» είπε η 18χρονη ακτιβίστρια.
Μάλιστα, δεν δίστασε να τους… απειλήσει με τον τρόπο της: «Εμείς, οι νέοι, είμαστε αυτοί που θα γράψουμε για εσάς στα βιβλία της Ιστορίας. Είμαστε αυτοί που θα αποφασίσουμε πώς θα σας θυμούνται. Ετσι, η συμβουλή που έχω να σας δώσω είναι να επιλέξετε με σωφροσύνη».