Στάση αναμονής για το εμβόλιο της Johnson & Johnson

Νέο κύκλο παγκόσμιας ανησυχίας άνοιξε η χθεσινή είδηση περί προσωρινής παύσης του εμβολιασμού των πολιτών στις ΗΠΑ με το εμβόλιο της Johnson & Johnson λόγω περιστατικών θρόμβωσης. Την ώρα, μάλιστα, που η χώρα μας παραλαμβάνει τις πρώτες 33.000 δόσεις, με στόχο να ενσωματωθούν στο εμβολιαστικό πρόγραμμα από την ερχόμενη Δευτέρα. Οι έλληνες επιστήμονες, υπό τις εξελίξεις αυτές, τηρούν στάση αναμονής, ώστε να αξιολογηθούν τα δεδομένα από τις ευρωπαϊκές και αμερικανικές Αρχές. Συνεπώς και μέχρι αργά χθες το βράδυ ουδείς μπορούσε να πει με βεβαιότητα εάν θα προχωρούσε απρόσκοπτα το πρόγραμμα εμβολιασμών που έχει θέσει το υπουργείο Υγείας.

Σε κάθε περίπτωση, πάντως, το εμβόλιο της Johnson & Johnson έχει αυξήσει τις προσδοκίες για την αναχαίτιση της πανδημίας που έχει προκαλέσει ο ιός SARS-CoV-2 εξαιτίας (και) του γεγονότος ότι είναι το μοναδικό που απαιτεί μόνο μία δόση για να χτίσει ανοσία. Αλλωστε, τα αποτέλεσμα της κλινικής μελέτης – φάσης ΙΙΙ – είχαν αξιολογηθεί ως ιδιαίτερα ικανοποιητικά σχετικά με την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητά του, γεγονός που έκανε τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων να δώσει το πράσινο φως τον περασμένο μήνα. Πιο συγκεκριμένα, τα ίδια δεδομένα είχαν δείξει ότι το εμβόλιο της Johnson & Johnson κατά του COVID-19 ήταν καλά ανεκτό και είχε αποτελεσματικότητα 67% στη μείωση της συμπτωματικής νόσου COVID-19 στους συμμετέχοντες που έλαβαν το εμβόλιο έναντι των συμμετεχόντων που έλαβαν το εικονικό εμβόλιο.

Αποτελεσματικότητα. Από τα ίδια αποτελέσματα είχε παρατηρηθεί ότι η έναρξη της προστασίας ξεκινούσε από την 14η ημέρα μετά το πρώτο και μοναδικό… τσίμπημα, ενώ η αποτελεσματικότητά του σκαρφάλωνε στο 85% στην πρόληψη της σοβαρής νόσου σε όλες τις περιοχές που μελετήθηκαν και παρείχε προστασία κατά των νοσηλειών και των θανάτων που σχετίζονται με τον COVID-19, η οποία ξεκινούσε 28 ημέρες μετά τον εμβολιασμό. Το ίδιο εμβόλιο φάνηκε να είναι επίσης αποτελεσματικό και ως προς τη λοίμωξη από το νέο στέλεχος του κορωνοϊού Β.1.351 που πρωτοεντοπίστηκε στη Νότια Αφρική.

Σε ό,τι αφορά την τεχνολογία ανάπτυξής του, το συγκεκριμένο εμβόλιο χρησιμοποιεί έναν ιό που ονομάζεται αδενοϊός και αποτελεί κοινό αίτιο αναπνευστικών λοιμώξεων. Το γενετικό υλικό DNA του αδενοϊού τροποποιείται κατάλληλα ώστε να παραγάγει την πρωτεΐνη S του ιού SARS-CoV-2 και να προκαλέσει την ανάπτυξη ανοσιακής απάντησης του ανθρώπινου οργανισμού. Οπως υπογράμμιζαν σε πρόσφατη ανάλυσή τους οι ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, Γιάννης Ντάνασης, Μαρία Γαβριατοπούλου και Θάνος Δημόπουλος, «ο αδενοϊός δε μπορεί να πολλαπλασιαστεί και γι’ αυτό δεν μπορεί να προκαλέσει λοίμωξη στον εμβολιασμένο». Οι ειδικοί επισήμαναν, επιπλέον, ότι «η συγκεκριμένη προσέγγιση βασίζεται σε σταθερά μόρια γενετικού υλικού DNA και γι’ αυτό δεν απαιτεί συνθήκες βαθιάς κατάψυξης για την αποθήκευση και τη διανομή».

Τα «δυνατά» σημεία του συγκεκριμένου εμβολίου εξάλλου  το ότι είναι μονοδοσικό αλλά και ότι συντηρείται σε εύκολες συνθήκες – είναι οι αιτίες που το υπουργείο Υγείας έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο, σε δεύτερο χρόνο, να εκτελείται σε ιατρεία και φαρμακεία.