Αναζητούν τον μαγικό αριθμό των 61 εδρών

Τον μαγικό αριθμό των 61 εδρών αναζητούν στο Ισραήλ, μέσω περίπλοκων αριθμητικών πράξεων και παζαριών, τόσο ο απερχόμενος πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου όσο και εκείνοι που θέλουν να τον ανατρέψουν, τρεις ημέρες έπειτα από μία ακόμα ατελέσφορη εκλογική μάχη – την τέταρτη κατά σειρά μέσα σε δύο χρόνια. Χάρη και στις επιδόσεις του στο εμβολιαστικό μέτωπο, το κόμμα του Νετανιάχου, το Λικούντ, θα είναι το μεγαλύτερο στη νέα Κνεσέτ (αν και έχασε έξι έδρες) και ο ίδιος έχει περισσότερους φυσικούς συμμάχους από ό,τι οι ετερόκλητοι αντίπαλοί του. Καμία από τις δύο πλευρές ωστόσο δεν έχει μπροστά της ανοιχτό δρόμο προς τη νίκη. Κι ενώ πολλοί Ισραηλινοί νιώθουν παγιδευμένοι σε μια ατελείωτη λούπα, οι αναλυτές δίνουν ομόφωνα τον τίτλο της μεγαλύτερης έκπληξης των εκλογών στον ρόλο ρυθμιστή που ανέλαβε ένα αραβικό πολιτικό κόμμα. Και όχι οποιοδήποτε αραβικό κόμμα, η Ενωμένη Αραβική Λίστα (ΕΑΛ), ένας ισλαμιστικός σχηματισμός με ρίζες στο ίδιο θρησκευτικό κίνημα με τη Χαμάς.  Για χρόνια, η ΕΑΛ έδειχνε σπανίως ενδιαφέρον για συνεργασία με την ισραηλινή ηγεσία. Και όπως τα περισσότερα αραβικά κόμματα, ήταν περιθωριοποιημένη από τους εβραϊκούς ομολόγους της. Το βράδυ των εκλογών, τα έξιτ πολ προέβλεψαν πως δεν θα έμπαινε καν στην Κνεσέτ. Τελικά όμως απέσπασε τέσσερις έδρες, και από αυτές πιθανόν να κριθεί αν η πλάστιγγα θα γείρει υπέρ του δεξιού μπλοκ του Νετανιάχου ή της αταίριαστης συμμαχίας κομμάτων που φιλοδοξεί να στερήσει τον πρωθυπουργικό θώκο, ύστερα από 12 χρόνια, από έναν ηγέτη κατηγορούμενο επισήμως για διαφθορά. Γιατί ο επικεφαλής της, ο 46χρονος Μανσούρ Αμπάς, έχει δηλώσει πρόθυμος να υποστηρίξει οποιοδήποτε μπλοκ προσφέρει σε αντάλλαγμα κάτι απτό στην αραβική μειονότητα του Ισραήλ, το 21% του συνολικού πληθυσμού. Κατά το παρελθόν, «οι άραβες πολιτικοί υπήρξαν θεατές στην ισραηλινή πολιτική διαδικασία. Πλέον ζητούν πραγματικό ρόλο», είχε δηλώσει τον Φεβρουάριο στους «New York Times». «Το κόμμα δεν είναι στο τσεπάκι κανενός. Δεν αποκλείω κανέναν αλλά φυσικά, αν κάποιος μας αποκλείσει, θα τον αποκλείσουμε κι εμείς», δήλωσε προχθές στην ισραηλινή τηλεόραση.

Οι πολιτικοί σχολιαστές θεωρούν βέβαια μάλλον απίθανη την οποιαδήποτε συμπερίληψη της ΕΑΛ, που αποσπάστηκε μόλις πέρυσι από την Ενιαία Λίστα, σε μια κυβέρνηση συνασπισμού υπό τον Νετανιάχου. Αφήνουν όμως ανοιχτό το ενδεχόμενο να στηρίξει το κόμμα μια τέτοια κυβέρνηση έξωθεν, εφόσον ο Νετανιάχου συμφωνήσει σε μέτρα που θα βελτιώσουν τις συνθήκες ζωής των αράβων πολιτών του Ισραήλ. Ακόμα κι έτσι, βέβαια, η ΕΑΛ θα στηρίξει έναν πρωθυπουργό ο οποίος έχει προωθήσει νόμο που υποβαθμίζει το στάτους της αραβικής γλώσσας και έχει δηλώσει πως μόνο οι Εβραίοι έχουν δικαίωμα να καθορίσουν τη φύση του ισραηλινού κράτους· και μια συμμαχία η οποία περιλαμβάνει ακροδεξιούς που θέλουν να εκδιώξουν από το Ισραήλ τους «μη πιστούς», κατά τους ίδιους, άραβες πολίτες. Ενας τέτοιος υπερεθνικιστικός σχηματισμός, το Θρησκευτικό Σιωνιστικό Κόμμα, που απέσπασε έξι έδρες, απέκλεισε χθες κατηγορηματικά το ενδεχόμενο να στηρίξει τον Νετανιάχου αν αυτός καταλήξει σε οποιουδήποτε είδους συμφωνία με την Ενωμένη Αραβική Λίστα – για να περιπλέξει έτσι λίγο περισσότερο ακόμα το μετεκλογικό σκηνικό. Ούτως ή άλλως, όμως, και εντός του Λικούντ πολλοί εξεγείρονται στην ιδέα τού να στηριχτούν σε ένα κόμμα ιδεολογικά αντίθετο, για παράδειγμα, στις στρατιωτικές επιχειρήσεις στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη.  Ο Μανσούρ Αμπάς έχει πάντα την επιλογή να γείρει την πλάστιγγα προς το αντίπαλο μπλοκ, κάνοντας πρωθυπουργό τον 57χρονο Γέιρ Λαπίντ, τον επικεφαλής του κεντροαριστερού Γες Ατίντ, που αναδείχθηκε δεύτερο κόμμα με 17 έδρες. Το ετερόκλητο αυτό μπλοκ, ωστόσο, περιλαμβάνει πολιτικούς όπως ο Αβιγκντορ Λίμπερμαν, ο οποίος έχει περιγράψει κάποιους άραβες πολίτες ως προδότες, καλώντας τους να εγκαταλείψουν τη χώρα. Και πολλές από τις θέσεις της ΕΑΛ σε κοινωνικά ζητήματα – μεταξύ άλλων καταψήφισε νόμο που απαγορεύει τις «θεραπείες μεταστροφής» ομοφυλοφίλων – έρχονται σε έντονη αντίθεση με το όραμα αριστερών κομμάτων όπως το Μερέτζ.

Τι μέλλει γενέσθαι λοιπόν; Εφόσον λάβει πρώτος από τον ισραηλινό πρόεδρο διερευνητική εντολή, ο Νετανιάχου πιθανόν να αναζητήσει σωτηρία στη Νέα Ελπίδα, επιδιώκοντας να πείσει τον επικεφαλής της και πρώην υπουργό του Λικούντ, Γκίντεον Σάαρ, να γυρίσει «σπίτι». Θα έχει 42 ημέρες περιθώριο προκειμένου να σχηματίσει κυβέρνηση. Ειδάλλως, πιθανόν να κληθεί άλλος να προσπαθήσει. Στο τέλος τού δρόμου, αν κανείς δεν τα καταφέρει, βρίσκονται οι πέμπτες κατά σειρά εκλογές.