Η αρχή της τιθάσευσης του Facebook και της Google

Το Facebook και η Google έχουν συνηθίσει σε έναν ανοιχτό κόσμο ενημέρωσης, πάνω στον οποίο έχτισαν τα κλειστά οικοσυστήματά τους. Οχι πια. Η Αυστραλία μόλις ψήφισε έναν νέο μιντιακό κώδικα που θα υποχρεώσει τις πλατφόρμες να πληρώνουν για την αναδημοσίευση ειδησεογραφικού περιεχομένου και να διαπραγματεύονται με τους εκδότες. Παρότι η Google συμμορφώθηκε, το Facebook αποδέχθηκε σε ένα πρώτο στάδιο την πρόκληση αποκλείοντας τις αυστραλιανές ειδήσεις από την πλατφόρμα του, προτού καταλήξει σε μια συμφωνία με την αυστραλιανή κυβέρνηση που του επιτρέπει να αποφύγει τον νέο κώδικα, μόνον όμως εφόσον υπογράψει συμφωνίες με αρκετούς εκδότες.

Ο νέος νόμος είναι μια θαρραλέα κίνηση που δείχνει πως οι χώρες συνειδητοποιούν ότι έχουν περισσότερα να κερδίσουν ρυθμίζοντας τους ψηφιακούς τιτάνες παρά υποκλινόμενες στη δύναμή τους. Θα είναι όμως αναποτελεσματικός αν δεν αντιμετωπίσουν οι ρυθμιστικές αρχές ανά τον κόσμο την πηγή του προβλήματος: την κυριαρχία του Facebook και της Google, και τη συγκέντρωση ισχύος των παλαιών μιντιακών αυτοκρατοριών, που υπονομεύουν από κοινού τη διεθνή, την εθνική και την τοπική δημοσιογραφία.

Ως ένα ρυθμιστικό πείραμα, ο νέος νόμος της Αυστραλίας ήταν επιτυχημένος πριν καν τεθεί σε ισχύ. Ο προσωρινός αποκλεισμός ειδησεογραφικού περιεχομένου που επέβαλε το Facebook εφαρμόστηκε άσχημα. Δόθηκε στη λέξη «ειδήσεις» ευρεία ερμηνεία, και το αποτέλεσμα ήταν να αποκλειστούν από την πλατφόρμα η αυστραλιανή μετεωρολογική υπηρεσία, υπηρεσίες δημόσιας υγείας, οργανώσεις κατά της ενδοοικογενειακής βίας και συνδικαλιστικές ενώσεις. Οι σελίδες αυτές έχουν αποκατασταθεί, το όλο συμβάν ωστόσο εξέθεσε τη δύναμη του Facebook ως πηγής ειδήσεων και την προθυμία του να υποβαθμίσει το προϊόν του και να στερήσει τους χρήστες του από σημαντικές ειδήσεις ακόμα και στη διάρκεια μιας πανδημίας.

Δείχνοντας τα δόντια της, η εταιρεία έκανε τους αυστραλούς πολιτικούς να υποταχθούν. Η κυβέρνηση θα έπρεπε να είχε διατηρήσει την ηρεμία και την αποφασιστικότητά της. Αν είχε παραταθεί ο αποκλεισμός ειδησεογραφικού περιεχομένου, θα είχε δημιουργήσει το πρώτο άνοιγμα για αντίπαλες εταιρείες social media στην αυστραλιανή αγορά εδώ και σχεδόν δύο δεκαετίες.

Στην πραγματικότητα, ο αυστραλιανός νόμος αποδέχεται την κυριαρχία του Facebook και της Google ως αναπόφευκτο γεγονός. Αντί να προσπαθήσει να αλλάξει την ισορροπία δυνάμεων σπάζοντας τις τεχνολογικές πλατφόρμες σε κομμάτια ή ανοίγοντας την αγορά σε μικρότερους ανταγωνιστές, η αυστραλιανή ρυθμιστική αρχή προτίμησε να εκμαιεύσει παραχωρήσεις από τις δύο εταιρείες, υπό τη μορφή της καταβολής αντιτίμου για το ειδησεογραφικό περιεχόμενο που προβάλλουν στις πλατφόρμες τους. Αντί να αλλάξει το στάτους κβο, ο νέος νόμος το διόρθωσε λιγάκι.

Η προσέγγιση αυτή, ωστόσο, μπορεί να μη δουλέψει με τις ευρωπαϊκές και βρετανικές ρυθμιστικές αρχές. Αμφότερες έχουν ήδη δικά τους σχέδια στα σκαριά, και ενδεχομένως να ενθαρρυνθούν από την αρχική επιτυχία της Αυστραλίας. Καθώς όμως προσπαθούν να τιθασεύσουν τους γίγαντες της τεχνολογίας, πρέπει να αντισταθούν στην πίεση από άλλους μονοπωλιούχους να φέρουν τους νέους κανόνες σε μέτρα που τους βολεύουν. Αντί για νόμους που διοχετεύουν ένα κλάσμα των μονοπωλιακών κερδών του Facebook και της Google στα παλιά μίντια, οι κυβερνήσεις πρέπει να εργαστούν από κοινού για τη διάλυση των μονοπωλίων που απειλούν την ανοιχτή και σθεναρή δημοσιογραφία.

Η Μισέλ Μίγκερ είναι δικηγόρος ειδικευμένη σε θέματα ανταγωνισμού και συγγραφέας