Αγκάθι τα κόκκινα δάνεια για την ανάπτυξη

Λίγες ώρες πριν από την ετυμηγορία του οίκου αξιολόγησης Fitch για την πιστοληπτική βαθμίδα της Ελλάδας και τις προοπτικές της οικονομίας, η χώρα μας δέχεται μπαράζ θετικών εκτιμήσεων για την πορεία της ανάπτυξης το 2021 και το 2022, προβλέποντας φως στο τούνελ από τα μέσα του τρέχοντος έτους. Την ίδια ώρα η Εκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας της Τράπεζας της Ελλάδος, που αποτυπώνει την ανατροπή των προβλέψεων του 2020 λόγω της πανδημίας, τοποθετώντας την ύφεση πέρυσι στο 10%, το έλλειμμα στο 7,3% και την ανάπτυξη φέτος στο 4,2%, προειδοποιώντας παράλληλα πως χρειάζονται περισσότερα όπλα στη μάχη κατά των κόκκινων δανείων – ο αριθμός των οποίων αναμένεται να αυξηθεί κατά 8 έως 10 δισ. ευρώ -, προκαλεί πονοκέφαλο τόσο στο οικονομικό επιτελείο όσο και στον τραπεζικό κλάδο.

Οι διεθνείς αναλυτές βλέπουν επιστροφή της Ελλάδας σε ανοδική πορεία από την άνοιξη και έπειτα, με τη Citi να προχωρά σε αναθεώρηση των εκτιμήσεων για την ελληνική οικονομία. Ομως ανεβάζει την εκτίμηση για την ύφεση του 2020 στο 8,9% από 7,7%, η οποία παραμένει πάντως χαμηλότερη από τις προβλέψεις του υπουργείου Οικονομικού που είναι κοντά στο 10,5%. Τονίζει πως το ριμπάουντ της ελληνικής οικονομίας θα ξεκινήσει από τα μέσα του 2021 και εκτιμά πως η ανάπτυξη θα ανέλθει φέτος στο 3,9% (υψηλότερη κατά 1,7 ποσοστιαία μονάδα) αλλά και 6% (χαμηλότερη κατά 0,2 ποσοστιαία μονάδα) το 2022. Από την πλευρά της η Capital Economics αναφέρει πως η παράταση του lockdown οδήγησε την Ελλάδα να ξεκινά σε αδύναμη βάση το νέο έτος, όμως με το άνοιγμα του τουρισμού η ελληνική οικονομία αναμένεται να επωφεληθεί περισσότερο. Εκτιμά ότι η ύφεση το 2020 θα διαμορφωθεί στο 9,8% και φέτος ο ρυθμός ανάπτυξης θα είναι της τάξεως του 3% και το 2022 στο 6,5%.

ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ. Από την Εκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας της Τράπεζας της Ελλάδος διαφαίνεται κυρίως η πρόκληση για τη στήριξη της οικονομίας, αλλά και τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια, με την κεντρική τράπεζα να τονίζει πως η υγειονομική κρίση ανέτρεψε πλήρως τις προηγούμενες αισιόδοξες μακροοικονομικές προβλέψεις για το 2020, ωθώντας την οικονομία σε βαθιά ύφεση και διαταράσσοντας τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα. Ωστόσο, η λήψη μιας σειράς μέτρων άμβλυνε σε μεγάλο βαθμό τις επιπτώσεις από την πανδημία. Στο περιβάλλον αυτό, ο ελληνικός τραπεζικός τομέας καλείται να αντεπεξέλθει στις προϋπάρχουσες και εντεινόμενες λόγω της κρίσης προκλήσεις και κυρίως να συνεχίσει την απρόσκοπτη χρηματοδότηση της πραγματικής οικονομίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΤτΕ, στο τέλος του εννεαμήνου το συνολικό απόθεμα των κόκκινων δανείων είναι στα 58,7 δισ. ευρώ, μειωμένο κατά 14,3% ή 9,8 δισ. ευρώ σε σχέση με το τέλος του 2019 (68,5 δισ. ευρώ), όμως διατηρούνται σε ιδιαίτερα υψηλό επίπεδο του 35,8% (έναντι 2,3% στην ΕΕ). Οι χρηματοδοτήσεις προς τις επιχειρήσεις ανήλθαν σε 123 δισ. ευρώ και ο λόγος των κόκκινων στο επιχειρηματικό χαρτοφυλάκιο (26,8%) συνεχίζει να επηρεάζεται κυρίως από το υψηλό ποσοστό στην κατηγορία των μικρομεσαίων (39,5%) και των πολύ μικρών επιχειρήσεων (48,8%). Στις προκλήσεις για τις τράπεζες, όπως αναφέρει, είναι το υφιστάμενο ιδιαίτερα μεγάλο απόθεμα μη εξυπηρετούμενων δανείων το οποίο αναμένεται να αυξηθεί περαιτέρω το επόμενο διάστημα, αντικατοπτρίζοντας την επιδείνωση στην οικονομική κατάσταση των νοικοκυριών και επιχειρήσεων, η ποιότητα των εποπτικών ιδίων κεφαλαίων των τραπεζών, και η χαμηλή οργανική κερδοφορία.