Κυβέρνηση χωρίς όνομα

Τώρα που ο Μητσοτάκης ολοκλήρωσε τον «εκλογικό» ή «ακροδεξιό» ή «φιάσκο» (τα είπε και τα τρία ο Τζανακόπουλος!) ανασχηματισμό της κυβέρνησής του, τα βλέμματα έχουν λογικά στραφεί στον επικείμενο σχηματισμό της «προοδευτικής κυβέρνησης» Τσίπρα – Παπανδρέου.

Είναι καταφανές (όπως δήλωσε κι ο Τσίπρας) ότι ο Μητσοτάκης βρίσκεται «σε απόλυτο αδιέξοδο και ετοιμάζει εκλογική απόδραση» (5/1).

Αν δεν απατώμαι είναι το 32ο αδιέξοδο του Μητσοτάκη που έχει καταγράψει μέσα σε δεκαοκτώ μήνες ο αρχηγός της αντιπολίτευσης – περίπου δυο αδιέξοδα τον μήνα, συμπεριλαμβανομένων Σαββατοκύριακων και εορτών…

Ευτυχώς που τουλάχιστον διαψεύδεται ως προς τις «εκλογικές αποδράσεις» διότι τότε ο Μητσοτάκης θα μετρούσε περισσότερες αποδράσεις κι από τον «Βαρυποινίτη του Αλκατράζ»!

Αλλά αυτά είναι παρελθόν. Ο Μητσοτάκης έφυγε ή φεύγει λόγω «φιάσκου» ή «αδιεξόδου». Κι έτσι οι ελπίδες στρέφονται αναπόφευκτα στην «προοδευτική κυβέρνηση» που θα τον διαδεχθεί.

Η οποία (υποθέτω) είναι θέμα ωρών διότι αποκλείεται να είναι θέμα προσώπων. Στην προοδευτική παράταξη Τσίπρα – Παπανδρέου τα πρόσωπα είναι σαν τα λεφτά: υπάρχουν!

Είμαι βέβαιος πως «σαν έτοιμοι από καιρό, σαν θαρραλέοι» ο Ραγκούσης, ο Καστανίδης, η Κατσέλη, η Ξενογιαννακοπούλου, η Τζάκρη, ο Μωραΐτης, ενδεχομένως και άλλοι, θα προσφέρουν αφιλοκερδώς τον εαυτό τους στην πατρίδα, την πρόοδο και την κυβέρνηση που θα σχηματιστεί.

Θα είναι δηλαδή κάτι σαν reunion της παρέας 2009-2011 (από την οποία είναι βέβαιο ότι άπαντες διατηρούν τις καλύτερες αναμνήσεις) με εκείνους που τους έβριζαν το 2009-2011.

– Στρατός και Στόλος «παρών», όπως δήλωναν ο «κουτσός» κι ο «κουλός» στο «Παραμύθι χωρίς Ονομα» χωρίς να υπάρχει ούτε στρατός, ούτε στόλος.

Ετσι και τώρα. Ολο και κάποιος κουλός ή κουτσός θα βρεθεί να υποσχεθεί μια «Κυβέρνηση χωρίς Ονομα» αλλά με «προοδευτικό πρόσημο».

Διότι όλοι αντιλαμβανόμαστε ότι το ζητούμενο εδώ είναι η κυβέρνηση, όχι το όνομά της. Μπορεί να δηλώνει «προοδευτική» ή «δημοκρατική» ή «ασπρόμαυρη με ρίγες», να μην έχει χέρια ή πόδια, αρκεί να έχει υπουργεία. Οπου όλο και κάποιος θα χωθεί.

Νομίζω ότι πολλοί έχουν υποτιμήσει πόσα κοινά διαθέτουν ο Παπανδρέου και ο Τσίπρας.

Και οι δυο παρουσιάστηκαν το ίδιο απροετοίμαστοι όταν ανέβηκαν στην εξουσία υποσχόμενοι ό,τι τους κατέβαινε στο κεφάλι.

Και οι δυο θεωρούν ότι αδικήθηκε ή απαξιώθηκε η πρωθυπουργία τους.

Και οι δυο διακηρύσσουν ότι αντιμετώπισαν υπέρτερες κι ασύμμετρες εχθρικές δυνάμεις.

Και οι δυο πιστεύουν ότι πολεμήθηκαν από κάποιο «σύστημα» επειδή είχαν αποφασίσει να το πολεμήσουν.

Και οι δυο ισχυρίζονται ότι «ανατράπηκαν» από συμφέροντα, ότι τους αφαιρέθηκε δηλαδή αθέμιτα κάτι που δικαιωματικά τους ανήκε.

Και οι δυο διαθέτουν τον ίδιο κυνισμό εξουσίας και την ίδια αναποτελεσματικότητα στη διαχείριση του κυνισμού τους.

Αλλωστε κανείς από τους δυο δεν έχει κάνει στοιχειώδη αυτοκριτική, ούτε καν απολογισμό για τα πεπραγμένα του. Στο μυαλό τους «η Κόλαση είναι (πάντα) οι άλλοι».

Τελικά το προοδευτικό πρόσημο δεν είναι παρά το άλλοθι της αποτυχίας. Δεν ηττήθηκαν επειδή απέτυχαν. Ηττήθηκαν επειδή ήταν «προοδευτικοί».

Να θυμίσω κάτι. Η πιο επιτυχημένη πολιτικά περίοδος της σύγχρονης Κεντροαριστεράς στην Ευρώπη άνοιξε το 1996 (μεταξύ άλλων) με μια περίφημη ομιλία του Τόνι Μπλερ στο συνέδριο του Εργατικού Κόμματος, στο Μπλάκπουλ (1/10/1996).

Δεν είχε ακόμη γίνει πρωθυπουργός. Ερχονταν εκλογές. Θα μπορούσε να πουλήσει ό,τι «προοδευτική διακυβέρνηση» θα ενθουσίαζε το ακροατήριό του.

Αλλά σε ομιλία μιας ώρας και κάτι λεπτών, η λέξη «προοδευτικός» δεν αναφέρθηκε ούτε μια φορά. Κάποια στιγμή μόνο μίλησε γενικά για «την μακρά κίνηση της ανθρώπινης προόδου» και στη συνέχεια τοποθέτησε το κόμμα του «σε μια παράδοση πάνω από ιδεολογία αλλά όχι πέρα από ιδανικά».

Η συνέχεια είναι γνωστή. Ο Μπλερ έγινε πρωθυπουργός, κέρδισε τρεις συνεχόμενες εκλογές και κυβέρνησε δέκα χρόνια τη Μεγάλη Βρετανία χωρίς ποτέ να πουλήσει προοδευτικό παπατζιλίκι, ούτε να μιλήσει για «προοδευτική διακυβέρνηση».

Προφανώς δεν διέθετε τις σχετικές περγαμηνές των ημέτερων.

Επρεπε να περάσουν σχεδόν είκοσι χρόνια για να συναντήσουμε μια νέα εκδοχή της γενικής ιδέας από τον Εμανουέλ Μακρόν: τον «προοδευτισμό» (progressisme) ως αντίπαλο δέος στον λαϊκισμό.

Κάτι δηλαδή εντελώς διαφορετικό από εκείνο που έχουν στο μυαλό τους οι δικοί μας.

«Προοδευτισμός» είναι να εκλέγεις μια γυναίκα στην Προεδρία της Δημοκρατίας όχι επειδή είναι γυναίκα αλλά επειδή έχει δείξει την αξιοσύνη της στο δικαστικό σώμα.

«Προοδευτισμός» είναι να βάζεις στην κυβέρνηση έναν ομοφυλόφιλο όχι επειδή είναι ομοφυλόφιλος αλλά επειδή είναι ικανός.

Να σημειώσω όμως πως και τα δυο στην Ελλάδα τα έκαναν άλλοι κι όχι οι τυμπανοκρούστες της «προοδευτικής διακυβέρνησης».

Διότι το «προοδευτικό» στην κοινωνία δεν είναι να στήνεις κανάλια κι εφημερίδες, ούτε να προγράφεις τους αντιπάλους σου, ούτε να ελέγχεις «τους αρμούς της εξουσίας», ούτε να υιοθετείς τον όποιο απολίτιστο τραμπούκο, ούτε να στρατολογείς κάθε λογής πολιτικούς τυχοδιώκτες.

Ο «δεξιός» Μάνος Χατζιδάκις ήταν απείρως πιο προοδευτικός από κάθε «αριστερό» Πολάκη. Και σίγουρα πολύ πιο πολιτισμένος.

Προοδευτικό είναι να πηγαίνεις την κοινωνία ένα βήμα μπροστά κι ένα σκαλί πιο πάνω.

Να κάνεις έστω ταπεινά μικρά βηματάκια στην ευημερία, στον εκσυγχρονισμό, στις ελευθερίες, στα ήθη, στους αξιακούς κώδικες, στις συμπεριφορές, στην παιδεία, στις ανθρώπινες σχέσεις, στον πολιτισμό.

Και τότε μια τέτοια «διακυβέρνηση» δεν χρειάζεται κανέναν επιθετικό προσδιορισμό, πρόσημο ή χαρακτηρισμό.

Είναι απλώς μια καλή κυβέρνηση – κι ας μην έχει κανένα όνομα….