Ο κορωνοϊός βλάπτει σοβαρά την… αντιπολίτευση

Τη στιγμή που βιώνουμε τον δεύτερο εγκλεισμό και παρατηρούμε τη σημαντική αύξηση των μολύνσεων και των θανάτων, παρακολουθούμε ταυτόχρονα μια έντονη πολιτική αντιπαράθεση. Η πολιτική αυτή αντιπαράθεση δεν έχει τις ρίζες της σε πραγματικές επιστημονικές διαφωνίες αλλά μάλλον στον φόβο να καρπωθεί η εκάστοτε κυβερνητική πολιτική την καθολική αποδοχή από την κοινωνία εις βάρος της αντιπολίτευσης. Σχεδόν σε όλα τα κράτη στην Ευρώπη η αντιπολίτευση θεωρεί ότι η πολιτικοποίηση της αντιμετώπισης της πανδημίας είναι μονόδρομος. Πώς όμως βαθμολογούν οι πολίτες την κυβερνητική πολιτική της χώρας τους κατά το πρώτο κύμα της πανδημίας; Η τελευταία έρευνα του Ευρωβαρόμετρου έγινε περί τα τέλη Ιουλίου και ανάμεσα στα ερωτήματα που τέθηκαν είναι:

1ο ερώτημα: Κατά πόσο είσαστε ευχαριστημένος από τα μέτρα που πήρε η κυβέρνησή σας για να καταπολεμήσει την πανδημία;

2ο ερώτημα: Θεωρείτε δικαιολογημένη την απόφαση να περιορισθούν οι δημόσιες ελευθερίες για να αντιμετωπιστεί η πανδημία;

Στην αξιολόγηση της κυβερνητικής πολιτικής σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ενωσης το 63% των πολιτών δηλώνουν ευχαριστημένοι και μόνο το 13% δυσαρεστημένοι και στην Ελλάδα τα ποσοστά αυτά είναι ακόμη πιο θετικά, 75% και 9% αντίστοιχα. Το ΕΥΡΩΒΑΡΟΜΕΤΡΟ όσον αφορά τη χώρα μας επιβεβαιώνει τις τάσεις που καταγράφηκαν ήδη από άλλες εθνικές δημοσκοπήσεις («ΤΑ ΝΕΑ» – Οι κερδισμένοι και οι χαμένοι της πανδημίας – 11 Ιουνίου 2020).

ΣΤΗΡΙΞΗ ΣΤΗΝ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ. Οι πολίτες όλων των χωρών, ανεξάρτητα από τις επιδόσεις των κυβερνήσεων κι ανεξάρτητα από το πώς αντανακλώνται οι διάφορες πολιτικές στον αριθμό των θανάτων, εγκρίνουν σε μεγάλο βαθμό την εκάστοτε κυβερνητική πολιτική.

Η κυβέρνηση της Ελλάδας έχει 75% θετικές γνώμες με 18 καταγεγραμμένους θανάτους ανά εκατομμύριο κατοίκους ενώ η Σουηδία έχει 76% με 526 θανάτους ανά εκατομμύριο. Ακόμη και στην Ιταλία που σαστισμένοι παρακολουθούσαμε την κατάσταση στο Μιλάνο, η κυβέρνηση είχε την αποδοχή των πολιτών. Η γενική τάση είναι να στηρίξουμε την κυβέρνηση για να βγούμε από αυτή την κατάσταση. Αυτό θέλει η συντριπτική πλειοψηφία. Η ποιοτική ανάλυση όσων δεν ενέκριναν τους κυβερνητικούς χειρισμούς δείχνει ότι υπάρχει πάντα μια κατηγορία πολιτών που αισθάνονται ότι είναι στο περιθώριο. Πιστεύουν ότι τα πράγματα πάνε σε λάθος κατεύθυνση τόσο στη χώρα τους όσο και στην Ευρώπη και ότι η γνώμη τους δεν μετράει. Η πολιτική τοποθέτηση των ατόμων της κατηγορίας αυτής στις χώρες της Ευρώπης είναι σαφώς ανάμεικτη χωρίς σαφή δεξιά ή αριστερή απόκλιση… Στην Ελλάδα όμως έχουμε πολύ μεγάλη απόκλιση. Οι μεν δεξιοί εγκρίνουν την κυβερνητική πολιτική σε ποσοστό 89% και μόνο το 2% δεν την εγκρίνει σε αντίθεση με τους αριστερούς που μόνο το 55% την εγκρίνει και το 18% δεν την εγκρίνει.

Ο ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΕΛΕΥΘΕΡΙΩΝ. Στο δεύτερο ερώτημα, αν έπρεπε να περιοριστούν οι κοινωνικές ελευθερίες, το 82% των Ευρωπαίων συμφωνεί με αυτό το μέτρο και μόνο το 17% αντιτίθεται. Στην Ελλάδα η τάση είναι παραπλήσια. Υπάρχει όμως μια διαφοροποίηση όταν το εξετάζουμε σε σχέση με τον πολιτικό προσδιορισμό. Στην Ελλάδα οι μεν αριστεροί είναι πολύ λιγότερο ενθουσιώδεις από τους ομοϊδεάτες τους Ευρωπαίους (σχεδόν 20 μονάδες), οι δε δεξιοί πιο ένθερμοι (σχεδόν 10 μονάδες). Τα ποσοστά αυτά είναι με βάση αυτούς που δήλωσαν μια πολιτική προτίμηση. Η συντριπτική πλειοψηφία που δεν θέλησαν να δηλώσουν πολιτική προτίμηση συμφωνούν με τον περιορισμό της ελευθερίας.

ΤΟ ΔΕΥΤΕΡΟ ΚΥΜΑ. Στο δεύτερο κύμα στην Ελλάδα ίσως τα πράγματα να είναι διαφορετικά. Η αξιωματική αντιπολίτευση σκληραίνει τη στάση της πολιτικοποιώντας την πανδημία και προτείνει σύνοδο των πολιτικών αρχηγών. Η αντιμετώπιση δηλαδή ενός βιολογικού φαινομένου ανάγεται σε  πολιτικό πρόβλημα που χρήζει γρήγορης αντιμετώπισης και κατά την αντιπολίτευση πρέπει να περάσει μέσα από έναν πολιτικοποιημένο μηχανισμό. Θα περιμένουμε τις επόμενες δημοσκοπήσεις για να καταγράψουμε ποιος θα χάσει από αυτή τη στάση τελικά. Οι μετρήσεις πάντως δείχνουν ότι η επιβίωση από την πανδημία δεν είναι και δεν πρέπει να είναι αντικείμενο πολιτικής αντιπαράθεσης.

Ο Αντώνης Παπακώστας είναι διδάκτωρ Πληροφορικής από το Πανεπιστήμιο Pierre et Marie Curie του Παρισιού. Εργάστηκε από το 1985 για την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σε διάφορες θέσεις ευθύνης της Πληροφορικής αλλά και της Επικοινωνίας. Από το 2000 έως το 2008 ήταν υπεύθυνος και για το Ευρωβαρόμετρο, με το οποίο έκανε εκατοντάδες έρευνες