Ολα είναι «αντί»

Η επίκληση της πάνδημης θλίψης για τους θανάτους των συμπολιτών. Η θεσμική στόχευση στις παραλείψεις των κυβερνητικών και η άνευ όρων διαθεσιμότητα στην υπηρεσία του «κοινού καλού». Αυτή είναι η μία πλευρά του καθρέφτη. Παραμορφωτική ενίοτε μέσα στις αυτοδιαφημιζόμενες προθέσεις της, τον ευσεβισμό και την ανέξοδη διασπορά των συναισθημάτων. Αν θέλουμε το πιστεύουμε, λένε: η αντιπολίτευση έμαθε – και αυτή – από το πρώτο κύμα της πανδημίας και πλέον ασκεί τα καθήκοντά της με συναίσθηση. Κάπου μεταξύ της Βουλής και της τηλεόρασης υπάρχει ένας κόσμος χριστιανικός, όπου πολιτικοί διαφορετικών κατευθύνσεων συμπεριφέρονται σαν ήρωες σε μυθιστόρημα του Αντώνη Σαμαράκη. Συμπάσχουν όλοι με την ελεήμονα καρδιά τους για το Κακό στον κόσμο.

Στην άλλη πλευρά καραδοκεί ένα τουίτ δι’ ασήμαντον αφορμήν, ικανό όμως να μεταβάλει τον ρυθμό του κόσμου. Μια δήλωση εν βρασμώ που ακούγεται στεντόρεια μόλις βρει τον δρόμο της στα κανάλια της διαμεσολάβησης. «Η “Αυγή” δεν φταίει για τους θανάτους… Φταίει η κυβέρνηση… Η αδράνεια και η ανικανότητα σκοτώνει» ακούστηκε ο Χρήστος Γιαννούλης (ομολογουμένως, πιο αυθεντικός χωρίς την προβιά του πρώην μειλίχιου παρουσιαστή της ΕΡΤ3). Η επιτοίχια ολονυχτία στο Κοινοβούλιο – άκαιρη, κακόγουστη, φολκλορική; – αρκούσε για να επαναφέρει τα φαντάσματα της επταετίας. Να ενεργοποιήσει τη λούπα που βλέπουν παντού οι ακροβολιστές του Διαδικτύου: το «Walking dead» της ελληνικής Δεξιάς. Με κάθε ανάρτηση, με κάθε προβολή, με κάθε άστοχη ή άκαιρη έκρηξη ενός πολιτευτή νεκρανασταίνουν τους προγόνους της χούντας και των σταγονιδίων. Ακόμη και η ιατρική αγωγή του Αρχιεπισκόπου Ιερώνυμου έπεσε στη λοταρία των εντυπώσεων. Το μείγμα ήταν εκρηκτικό για να το αφήσει ανεκμετάλλευτο ο νάρκισσος του πληκτρολογίου: αντικληρικαλισμός μαζί με μια ουγγιά ευαισθησίας για τον «πενόμενο λαό», που δεν έχει πρόσβαση στα ιατρικά κέντρα των ΗΠΑ. Κάπως έτσι γράφτηκαν στο εφήμερο timeline οι σιροπιασμένες αναρτήσεις του πόνου με τον τρόπο που χειρουργικό γάντι θωπεύει ανθοδέσμη.

Η αντιπολίτευση ασκείται στις ρωγμές της επικαιρότητας – όχι κατ’ ανάγκη της πραγματικότητας. Και σίγουρα όχι για να υποδείξει τα σφάλματα, τις υστερήσεις και την κόπωση των κυβερνητικών. Σύμφωνα με τον πάγιο κανόνα της «μνησίκακης κριτικής», η τελευταία «δεν επικρίνει το κακό για να το αποτρέψει, αλλά το χρησιμοποιεί σαν πρόσχημα για λοιδορίες» (Μαξ Σέλερ, «Ο μνησίκακος άνθρωπος», Ινδικτος, μτφ. Κωστή Παπαγιώργη, 2002). Ο ιός δεν είναι πλέον ίδιος με εκείνον που πριν από μήνες καταργούσε τα κομματικά στεγανά. Εχει μεταλλαχθεί σε «μοχλό» της Δεξιάς την ώρα που προωθείται νεοφιλελεύθερη ατζέντα. Το μήνυμα είναι σιγανό, ανεπαίσθητο και υποτονθορύζον στην αρχή. Τι είδαμε προ ημερών στη Βρεφοκρατούσα Βουλή, καταπώς περιγράφει ο Νίκος Φίλης; «Φαίνεται ότι ο υπό τον κ. Μητσοτάκη συνασπισμός Δεξιάς, “σοβαρής” Ακροδεξιάς και νεοφιλελεύθερου Κέντρου, αγωνιά για το μέλλον του, μετά την πανθομολογούμενη αποτυχία του να αντιμετωπίσει το δεύτερο κύμα της πανδημίας. Δεν εξηγείται αλλιώς η επιμονή του όλο το τελευταίο διάστημα να αναβαπτίζεται στα βρώμικα νερά του μιλιταρισμού, του σκοταδισμού, του αυταρχισμού και της εμφυλιοπολεμικής εθνικοφροσύνης». Πρόταση – κατακλείδα για όλους εκείνους που πίστεψαν ότι με την καταδίκη της οργάνωσης θα ενταφιαζόταν και η θεωρία της ώσμωσης ανάμεσα σε χρυσαυγίτες και συνταγματικό τόξο: «Είναι, άραγε, τόσο σημαντικά τα οφέλη που προσδοκά η ΝΔ από τα “ορφανά” υπολείμματα της Χρυσής Αυγής, ώστε, να εγκαταλείπει τις φιλελεύθερες κεντροδεξιές ιδρυτικές της αρχές;».

Ο «ΕΧΘΡΟΣ ΤΟΥ ΛΑΟΥ». Το αποκορύφωμα της νέας τοξικότητας είναι το σχέδιο «αντι – Πισσαρίδη», που συνοδεύεται από την εξαγγελία για ένα νέο ΕΣΥ (η «γεννηματική» έμπνευση δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητη). Ολα πλέον πρέπει να φέρουν το πρόθεμα της αντίδρασης, της αντιπαλότητας, του αντι-παραδείγματος. Και δεν υπάρχει ευκολότερος στόχος από έναν φιλελεύθερο. Είναι ο αρχετυπικός «εχθρός του λαού». Εκπρόσωπος της οικονομικής ελίτ, που επιφορτίζει την ελληνική κοινωνία με τον άθλο των ατέρμονων μεταρρυθμίσεων. Στη μεγάλη εικόνα «κάποιοι ήδη πλουτίζουν από την κρίση». Και στο κεντράρισμα ο Πισσαρίδης, εκλεκτός της αδυσώπητης κυβέρνησης και των «συμμάχων» της (όπως ο Κώστας Σημίτης). Ενα βολικό «αντί» από μόνος του. Η συστοιχία από Αχτσιόγλου, Τσακαλώτο, Χαρίτση δεν άργησε να έρθει: «Παρουσίασαν μια έκθεση νεοφιλελεύθερων ιδεών, όπου στα σημεία που δεν είναι σκόπιμα ασαφές και γενικόλογο, είναι πιστό αντίγραφο της έκθεσης Πισσαρίδη… την οποία μάλιστα παρουσιάζουν ως δήθεν ουδέτερη, αποκρύπτοντας επιμελώς ότι ακολουθεί πιστά το ίδιο μοντέλο που εφαρμόστηκε και κατά την ”καλή” εποχή της ελληνικής οικονομίας που οδήγησε στα Μνημόνια με τα γνωστά καταστροφικά αποτελέσματα». Με άλλα λόγια, Πισσαρίδης = Μνημόνιο. Πισσαρίδης = Πινοτσέτ. Το καινούριο σκιάχτρο προσφέρει μια κάποια λύση για να αποκολλήσει μέρος του πυρήνα από το δημοσκοπικό έλος. Δεν χρειάζονται καν οι βαριές κουβέντες για «στρατηγική» και «όραμα». Ο ΣΥΡΙΖΑ ξαναθυμάται τον ΣΥΡΙΖΑ της πρώτου περιόδου με βουβές παρεμβάσεις συναίνεσης («ναι» υπό όρους στην κρατική χρηματοδότηση της Aegean). Εχει δώσει ήδη δείγμα γραφής και για τον ρόλο που επιφυλάσσει στην κοινωνία. Μετά την πρώτη καραντίνα τα εύσημα αποδόθηκαν στην «υπεύθυνη στάση του ελληνικού λαού» (Αλέξης Τσίπρας στη Βουλή, 7 Σεπτεμβρίου). Στο δεύτερο κύμα η ευθύνη χρεώθηκε εξ ολοκλήρου στην κυβέρνηση, ενώ το άτυπο κίνημα της πλατείας περνούσε στα μαλακά. Αυτή τη φορά ο ελληνικός λαός – η ατομική ευθύνη, αν προτιμάτε – έλειπε από το κάδρο. Ξαναγύρισε στον ρόλο του θύματος. Και έχουμε και Μνημόνιο μπροστά…