Ελεύθερο εμπόριο, «κλειστά» σύνορα;

Ας είμαστε ρεαλιστές. Κανείς δεν θα βιαστεί να «πετάξει» μια αγορά 85 εκατομμυρίων ανθρώπων. Οταν μάλιστα το συγκεκριμένο κράτος, η Τουρκία, έχει «ξεφύγει» κυριολεκτικώς και γεμίζει τις φυλακές με όσους διαφωνούν προς όσα κάνει και λέει ο Ερντογάν. Από την άλλη, ο Μητσοτάκης, αφού είδε κι αποείδε, έβαλε στο τραπέζι ό,τι δεν θέλει να κουβεντιάσει η Mitteleuropa. Σκεφτείτε πόση ιστορία κουβαλά η προθυμία με την οποία η Βιέννη καταδικάζει απερίφραστα την Αγκυρα, αφού η Βιέννη ήταν η γραμμή αμύνης του δυτικού κόσμου στους Οθωμανούς, όταν ακόμη δεν υπήρχε… Βερολίνο!

Η Ελλάδα έκανε μια (υπάρχουν μερικές ακόμη…) κίνηση που δεν μπορείς να ξεπεράσεις. Οχι εύκολα, τουλάχιστον. Η Ευρώπη είναι μια ισχυρότατη ένωση αγορών χωρίς τελωνεία και άλλα εμπόδια στην κυκλοφορία εμπορευμάτων. Οταν συμφωνήθηκε, το ’95, να δώσουμε στους Τούρκους το δικαίωμα να επωφεληθούν ήταν γιατί πιστεύαμε ότι ο γείτονας θα δει πού είναι το κέρδος του τουρκικού λαού. Τότε όμως ζούσαμε δίπλα σε 61 εκατ. Τούρκους ενώ σήμερα είναι 83 και κάθε χρόνο προσθέτουν σχεδόν ένα ακόμη εκατομμύριο. Θέλαμε να κερδίσουμε όλοι μαζί. Ομως, όπως είπε ο μεγάλος Μίλτον Φρίντμαν «ένα από τα μεγάλα λάθη μας, είναι να κρίνουμε τις πολιτικές από τις προθέσεις τους και όχι από τα αποτελέσματά τους».

Το αποτέλεσμα είναι κακό. Πριν από έναν χρόνο (ακριβώς στις 17 Οκτωβρίου) ο Μανούσος Βολουδάκης (συνάδελφος Χανίων) μού πρότεινε να συνυπογράψω μια επιστολή προς τη Διάσκεψη των Ευρωπαϊκών Κοινοβουλίων (COSAC). Το έκανα με ενθουσιασμό. Αν πιστεύω στις ανοικτές αγορές εμπορίου είναι γιατί, ιστορικά, διαδραματίζουν σπουδαίο ρόλο στην εμπέδωση της ειρήνης και την αμοιβαία βελτίωση του βιοτικού επιπέδου. Υπάρχουν βεβαίως ατυχήματα κι εξαιρέσεις. Η Τουρκία του Ερντογάν είναι ένα από αυτά. Το είπαν κάποιοι, όταν ο ταλαντούχος Αλί Μπαμπατζάν, στον οποίο οφείλεται η σταθεροποίηση/διάσωση της τουρκικής οικονομίας (σε μια έξυπνη συνεργασία με το ΔΝΤ) εκδιώχθηκε από τον νεο-οθωμανισμό.

Τι έχει ήδη πει ο Μητσοτάκης στους ομολόγους του; Δεν είναι λογικό να κερδίζει τόσα πολλά η Τουρκία από την απρόσκοπτη συνεργασία της με την Ευρώπη και μετά να σκορπά τα κέρδη της εναντίον μας. Δείτε το και πρακτικά. Ακόμη κι αν δεν είμαστε όσο καλοί θα έπρεπε να είμαστε, οι τουριστικές επιχειρήσεις που βλάφθηκαν από την κατάρρευση της Thomas Cook στη μεν τουρκική πλευρά πήραν κρατική επιδότηση ενώ στη δική μας πλευρά πήραν την …κατανόηση του αρμόδιου υπουργού. Ολες οι τρομερές ευρωεπενδύσεις γίνονται εκεί στο άψε-σβήσε και με τη «συμμετοχή» του ερντογανικού κατεστημένου, με δάνεια από τα διεθνή δάνεια των τουρκικών τραπεζών. Τι μπορούμε να κάνουμε εμείς απέναντι σε όλα αυτά; Να παραδεχτούμε ότι οι προσπάθειες να φέρουμε την Τουρκία κοντά στην Ευρώπη έχουν, αυτή τη στιγμή, αποτύχει. Χωρίς αυτό να σημαίνει ότι πρέπει να βιαστούμε ή να καταστρέψουμε έναν λαό και χώρα που θα είναι πάντα στην ίδια  γειτονιά. Δεν είναι μόνον τα 10 δισ. που κερδίσαμε από το εμπόριο μαζί τους, τα τελευταία δέκα χρόνια. Είναι ότι δεν είμαστε ίδιοι. Ούτε άλλωστε ο Μητσοτάκης επιθυμεί κάποιον εμπορικό πόλεμο από τα παλιά. Οπως όμως είχε πει προς «ΤΑ ΝΕΑ»: «Εγώ δεν ψάχνομαι για καυγά και νομίζω ότι κανείς δεν πρέπει να ψάχνεται για καβγά χωρίς λόγο».

Ο Μπάμπης Παπαδημητρίου είναι δημοσιογράφος και βουλευτής (ΝΔ)