Πώς η πανδημία αφήνει ακάλυπτους βαριά νοσούντες

Το σκληρό αποτύπωμα του Covid-19 δεν το συναντά κανείς μόνον στις Μονάδες Εντατικής Θεραπείας, όπου διασωληνωμένοι άνθρωποι παλεύουν για τη ζωή τους, αλλά απαντάται και στη δύσκολη καθημερινότητα ασθενών με σοβαρές νόσους που «εγκλωβίζονται» στις αδυναμίες και στην υπερφόρτωση του συστήματος Υγείας.

Η ούτως ή άλλως προβληματική  πρόσβαση των ανθρώπων που ζουν με HIV στις ιατρικές εξετάσεις που είναι αναγκαίες για την παρακολούθηση της θεραπείας και της υγείας τους έχει μετατραπεί, εν μέσω πανδημίας, σε μείζον ζήτημα.

Την ίδια ώρα οι Μονάδες Λοιμώξεων του ΕΣΥ – που προσφέρουν ιατροφαρμακευτική φροντίδα στους ιδιαίτερους αυτούς ασθενείς – αποδυναμώνονται καθώς οι λοιμωξιολόγοι αφιερώνονται αναγκαστικά στη μάχη κατά του κορωνοϊού.

Τα στοιχεία νέας έρευνας του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου που παρουσίασε χθες ο καθηγητής Πολιτικής Υγείας, Κυριάκος Σουλιώτης, καταγράφουν μία μελανή πραγματικότητα καθώς ένα στα τέσσερα άτομα έχουν να υποβληθούν σε εξέταση περισσότερο από ένα χρόνο, όταν σύμφωνα με τους ειδικούς θα πρέπει να επαναλαμβάνεται δυο φορές σε διάστημα 12 μηνών.

Αιτία οι μόνιμες (τα τελευταία χρόνια) ελλείψεις αντιδραστηρίων στα πανεπιστημιακά εργαστήρια των τεσσάρων Κέντρων Αναφοράς, με συνέπεια να… αγνοείται η αποτελεσματικότητα της αντιρετροϊκής αγωγής που λαμβάνουν οι ασθενείς.

Οπως εντούτοις υπογράμμισε ο παθολόγος – λοιμωξιολόγος και μέλος της Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων του υπουργείου Υγείας, Μάριος Λαζανάς, τα κενά έχουν γιγαντωθεί εξαιτίας (και) της τρέχουσας υγειονομικής κρίσης.

ΥΠΕΡΦΟΡΤΩΣΗ. Σύμφωνα με τον ίδιο οι  λοιμωξιολόγοι και οι νοσηλευτές καλούνται να αντιμετωπίζουν σε καθημερινή βάση το χρόνιο πρόβλημα υποστελέχωσης και υπερφόρτωσης των Μονάδων Λοιμώξεων, όπου παρακολουθούνται οι ασθενείς που ζουν με HIV. Συγχρόνως το ίδιο προσωπικό καλείται να στηρίξει τις μονάδες Covid-19 και τη νοσηλεία αυτών των ασθενών, τους ασθενείς των παθολογικών κλινικών που ανήκουν και τις προκλήσεις λοιμωξιολογίας στο υπόλοιπο νοσοκομείο.

Τα δεδομένα που επικαλείται ο ειδικός προκαλούν έντονο προβληματισμό, δεδομένου ότι από την αρχή της επιδημίας έως και σήμερα το 80% των ασθενών δεν υποβλήθηκαν στις απαραίτητες εξετάσεις καθώς δεν μπορούσαν να προσέλθουν στις Μονάδες για να γίνουν οι αιμοληψίες. Χαρακτήρισε δε, «πλημμελή» την  παρακολούθηση των συννοσηροτήτων των ατόμων με HIV, προειδοποιώντας ότι οι συνέπειες θα καταγραφούν στο μέλλον.

Αντίστοιχα, σημαντική μείωση παρατηρείται και στις νέες διαγνώσεις, με την επιστημονική κοινότητα να εκτιμά ως ιδιαίτερα πιθανή την έξαρση νέων ασθενών τους μήνες που ακολουθούν,  οι οποίοι ενδεχομένως θα αναζητήσουν ιατρική φροντίδα ενόσω βρίσκονται  σε προχωρημένο στάδιο.

Επιπρόσθετα ο κ. Λαζανάς δεν παρέλειψε να αναφερθεί και στο πρόβλημα των μετακινήσεων προσωπικού, εν μέσω πανδημίας, με χαρακτηριστική περίπτωση τον μοναδικό λοιμωξιολόγο του νοσοκομείου «Μεταξά» που πλέον υπηρετεί στο νοσοκομείο «Σωτηρία», με ό,τι αυτό συνεπάγεται.

Και όλα αυτά ενώ στη χώρα μας, σύμφωνα τον πρόεδρο του Συλλόγου Οροθετικών Ελλάδας «Θετική Φωνή» Νίκο Δέδε, ζουν 15.000 άνθρωποι με λοίμωξη HIV ενώ κάθε χρόνο διαγιγνώσκονται κατά μέσο όρο 450 νέοι ασθενείς. Ο ίδιος δε αποκάλυψε ότι το πρώτο εξάμηνο του 2020, έχουν διενεργηθεί μόλις 518 εξετάσεις ιικού φορτίου και γονοτυπικής αντοχής, αποκαλύπτοντας μία ακόμη «θυσία» στη μάχη κατά του κορωνοϊού.

ΚΑΡΚΙΝΟΠΑΘΕΙΣ. Προβλήματα αντιμετωπίζουν όμως και οι καρκινοπαθείς που απευθύνονται στον ιδιωτικό τομέα για να υποβληθούν στις απαραίτητες χημειοθεραπείες ή να νοσηλευτούν (π.χ. λόγω προγραμματισμένου χειρουργείου). «Η χημειοθεραπεία χωρίζεται σε έξι κύκλους κατά μέσο όρο – σε κάποιες περιπτώσεις είναι περισσότερες και σε άλλες λίγο λιγότερες που διεκπεραιώνονται κατά κανόνα  σε διάστημα έξι έως οκτώ μηνών. Ομως πλέον, πριν από κάθε προγραμματισμένο ραντεβού οι ασθενείς καλούνται να υποβληθούν σε τεστ κορωνοϊού, για το οποίο επιβαρύνονται ιδιωτικά», υπογραμμίζει στα «ΝΕΑ» ο πρόεδρος της Ελληνικής Ογκολογικής Εταιρείας, Ευάγγελος Φιλόπουλος.

Σύμφωνα με τον ειδικό αρκετοί από αυτούς δεν είναι σε θέση να σηκώσουν ακόμη ένα οικονομικό βάρος ενώ για άλλους είναι μία ακόμη επιβάρυνση σε μία ιδιαίτερα δύσκολη περίοδο της ζωής τους. Και παρότι η Εταιρεία και οι σύλλογοι ασθενών κάνουν σχετικές εκκλήσεις τους τελευταίους μήνες για την κάλυψη του κόστους των τεστ από τα ασφαλιστικά ταμεία, το αίτημά τους έχει πέσει στο κενό.

Εν τω μεταξύ, «σήμα κινδύνου» εκπέμπουν και οι ρευματοπαθείς και ανοσοκατασταλμένοι χρόνιοι  ασθενείς από την περιφέρεια και τη νησιωτική Ελλάδα, οι οποίοι υποχρεούνται σε μετακίνηση εκτός του τόπου κατοικίας τους, εν μέσω πανδημίας, προκειμένου να υποβληθούν στις προβλεπόμενες θεραπείες (χημειοθεραπείες, βιολογικές θεραπείες) και διαγνωστικές εξετάσεις.

Παράλληλα και σύμφωνα με όσα αναφέρονται σε επιστολή της Ελληνικής Εταιρείας Αντιρευματικού Αγώνα (ΕΛΕΑΝΑ) προς την ηγεσία στην οδό Αριστοτέλους «το σημαντικό ποσοστό των ασθενών έχει πληγεί οικονομικά με αποτέλεσμα να μη μπορεί να ανταποκριθεί στα έξοδα μετακίνησης και διαμονής, καθώς για πολλούς χρόνιους ασθενείς απαιτείται και η παρουσία συνοδού μέλους (η κατάσταση της υγείας τους ή αναπηρία δεν τους επιτρέπει να μετακινηθούν χωρίς βοήθεια)».

Υπό τις συνθήκες αυτές οι ασθενείς αντιμετωπίζουν θετικά τις πρόσφατες ανακοινώσεις του υπουργείου Υγείας για τη διενέργεια των θεραπειών στα Κέντρα Υγείας και σε δομές πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, εφόσον όμως πληρούνται οι σημαντικές  προϋποθέσεις.

Ενδεικτικά αναφέρεται, στην ίδια επιστολή, ότι τα Κέντρα Υγείας θα  πρέπει να διαθέτουν τον απαραίτητο εξοπλισμό για τη χορήγηση αυτών των φαρμάκων (π.χ. κλίνες βραχείας νοσηλείας, ειδικές αντλίες έγχυσης, κατάλληλο εξοπλισμό για τη διάγνωση και αντιμετώπιση επειγουσών καταστάσεων) ενώ το νοσηλευτικό και ιατρικό προσωπικό πρέπει να είναι εξοικειωμένο.