Το εγχείρημα της «διαπραγμάτευσης»

Το τελευταίο χρονικό διάστημα οι ελληνοτουρκικές σχέσεις και η συνοδεύουσα ρητορική ένθεν κακείθεν εμπεριέχουν ένα νέο στοιχείο. Με πρώτη την τουρκική πλευρά – εν μέσω όμως απειλών και προκλήσεων – να καλεί την ελληνική σε «διαπραγμάτευση» και αντίστοιχα την ελληνική να αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο «διαπραγμάτευσης», αλλά όχι υπό καθεστώς απειλών και όχι με το «πιστόλι στον κρόταφο»…

Βεβαίως η Ελλάδα έχει θέσει – και σωστά – ως βάση για την όποια διαπραγμάτευση τον απόλυτο σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου και του Δικαίου της Θάλασσας, κάτι που η Τουρκία είναι δύσκολο να αποδεχθεί, καθότι οι μέχρι τώρα κινήσεις και πράξεις της – με αποκορύφωμα το παράνομο τουρκο-λιβυκό σύμφωνο για τις ΑΟΖ – αποδεικνύουν ότι αγνοεί παντελώς και προκλητικά το Δίκαιο της Θάλασσας.

Η πολιτική της Αγκυρας είναι γνωστή. Βάζει συνεχώς στο τραπέζι ζητήματα και «θολώνει» τα νερά. Δεν είναι άλλωστε τυχαία η προχθεσινή δήλωση του τούρκου υπουργού Αμυνας Ακάρ ότι η Ελλάδα «παραβιάζει την Συνθήκη της Λωζάννης» επειδή έχει στρατιωτικοποιήσει νησιά του Αιγαίου. Λες και δεν υπάρχει το άρθρο 51 του Χάρτη του ΟΗΕ που δίνει αυτό το δικαίωμα, της «νόμιμης άμυνας»!

Ομως δεν πρέπει να μας διαφύγει την προσοχή ότι με την επίκληση της «διαπραγμάτευσης» η Τουρκία προσπαθεί, στο επικοινωνιακό πεδίο τουλάχιστον, να αμβλύνει την αρνητική εικόνα που έχει σχηματίσει γι’ αυτήν η διεθνής κοινή γνώμη. Με τις ευρω-τουρκικές σχέσεις να βρίσκονται σε τέλμα, με τις γαλλο-τουρκικές σχέσεις να βρίσκονται στο ναδίρ, με σημαντικές χώρες της περιοχής να αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα με την Τουρκία, όπως το Ισραήλ και η Αίγυπτος, η Τουρκία προσπαθεί να πείσει ότι «συζητεί». Μόνον που «συζητεί» με τους δικούς της επικίνδυνους όρους…

Πρακτικά λοιπόν Ελλάδα και Τουρκία μπορούν να διαπραγματευτούν, αλλά μόνο για τον καθορισμό της υφαλοκρηπίδας στο Αιγαίο, που είναι και η μόνη διαφορά που αποδέχεται η χώρα μας.

Η προσφυγή στη Χάγη θα μπορούσε να είναι ένας δρόμος, άλλωστε η Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας προβλέπει τη δυνατότητα δύο μερών να φέρουν τις προκύπτουσες από τη Σύμβαση διαφορές τους ενώπιον του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης. Ομως η Τουρκία δεν έχει ακόμη αποδεχτεί τη Σύμβαση… Επειτα ελλοχεύει ο κίνδυνος μιας «πολιτικής» απόφασης που να μην ικανοποιεί τα εθνικά μας συμφέροντα, όπως συνέβη με την απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου στην υπόθεση των 7 μικρονήσων της Κολομβίας έναντι των ακτών της Νικαράγουας (περίπτωση cut-off effect).

Το ερώτημα λοιπόν είναι τι μέλλει γενέσθαι. Ασφαλώς η χώρα πορεύεται με πυξίδα το Διεθνές Δίκαιο και ακολουθεί μια πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική. Διευρύνει τις σχέσεις της με την ΕΕ και τιε ΗΠΑ, ενδυναμώνει τις «συμμαχίες» της με σημαντικές χώρες της ευρύτερης περιοχής και στρέφει πλέον την προσοχή της στην ενίσχυση των ικανοτήτων αποτροπής των Ενόπλων της Δυνάμεων με επιτάχυνση στοχευμένων εξοπλιστικών προγραμμάτων. Είναι μια δοκιμασμένη συνταγή.

Αλλωστε, όσο πιο ισχυρός καθίστασαι, τόσο καλύτερα διαπραγματεύεσαι…

Ο Στέφανος Σωτ. Γκίκας είναι βουλευτής (ΝΔ) Κερκύρας, πρ. εκπρόσωπος Τύπου ΥΠΕΘΑ, αρχιπλοίαρχος ΠΝ ε.α.