Τι φοβάται ο Νετανιάχου

«Οταν η λύση

είναι το πρόβλημα»

Paul Watzlawick

Στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης στο Ισραήλ της συγκυβέρνησης Νετανιάχου – Γκεντς είναι η επιμονή του πρωθυπουργού να προχωρήσει σε μονομερή προσάρτηση των εδαφών που προβλέπει η πρόταση Τραμπ – Νετανιάχου για τη λύση της χρονίζουσας διαμάχης Ισραήλ – Παλαιστινίων.

Για να θυμίσουμε, πρι από λίγους μήνες ΗΠΑ και Ισραήλ κατέθεσαν ένα σχέδιο λύσης επεξεργασμένο από τον σύμβουλο και γαμπρό του Ντ. Τραμπ, κ. Κουσνέρ. Η πρόταση βασιζόταν στο σκεπτικό ότι θα πρέπει να λάβουν τα δυο μέρη υπόψη τους την πραγματικότητα που έχει δημιουργηθεί με την εξάπλωση των εποικιστικών θυλάκων σε περιοχές που ανήκουν στη Δυτική Οχθη. Δηλαδή σε περιοχές που υπάγονται στην Παλαιστινιακή Αρχή. Η πρόταση είχε τρία σκέλη. Τη δημιουργία παλαιστινιακού κράτους, την ενσωμάτωση των Αράβων που είναι πολιτογραφημένοι Ισραηλινοί σε αυτό και τη χρηματοδότηση με 50 δισ. για τη στήριξη του παλαιστινιακού κράτους δεδομένης της οικονομικής καχεξίας των Παλαιστινίων και με τρομακτικά ποσοστά ανεργίας στους νέους.

Το σχέδιο προβλέπει τη σταδιακή εφαρμογή του μέσα από διάλογο των δυο μερών.

Σε πρώτη φάση η αντίδραση υπήρξε έντονη τόσο από την πλευρά των Παλαιστινίων όσο και από την πλευρά των Αράβων Ισραηλινών, αλλά και κάποιων εποίκων. Η διεθνής κοινότητα υπήρξε κατ’ αρχάς αντίθετη – π.χ. Ε.Ε. – αλλά με μετριοπάθεια. Ακόμη και κάποιες αραβικές χώρες της γειτονιάς έκλειναν το μάτι υπέρ της λύσης που θα απάλλασσε την περιοχή από την ιρανική καθοδήγηση στη λωρίδα της Γάζας.

Η κάθετη αντίθεση της Παλαιστινιακής Αρχής που έβλεπε μεταξύ των άλλων να χάνεται η εύφορη κοιλάδα του Ιορδάνη ποταμού, σταδιακά πύκνωσε τις τάξεις των απορριπτικών με αποτέλεσμα να προστεθεί και ο Αραβικός Σύνδεσμος.

Ομως μετά τις τρίτες εκλογές για ανάδειξη ισραηλινής κυβέρνησης ελέω αναλογικής, πρόσφατη είναι η συμφωνία του Νετανιάχου με τον επικεφαλής του δεύτερου κόμματος πρώην αρχηγού των Ενόπλων Δυνάμεων κ. Γκαντς για συγκυβέρνηση με εναλλαγή στην πρωθυπουργία των δυο.

Και τότε ο σημερινός πρωθυπουργός αποφάσισε να προχωρήσει σε μονομερή προσάρτηση μέρους της Δυτικής Οχθης. Η αντίδραση αυτή τη φορά της διεθνούς κοινότητας υπήρξε έντονη. Καταδίκασε με σκληρή γλώσσα η ΕΕ. κ.λπ., αλλά και μέρος της αντιπολίτευσης στο Ισραήλ.

Πολλές είναι οι θεωρίες στον ισραηλινό Τύπο σχετικά με την πραγματική αιτία της κίνησης Νετανιάχου. Η πιθανή απώλεια του Λευκού Οίκου από τον Τραμπ, προεκλογικό τέχνασμα ενόψει τέταρτων εκλογών κ.ά.

Πριν από λίγες ημέρες η Παλαιστινιακή Αρχή δέχτηκε να καθίσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων όπως προβλέπει το σχέδιο Κουσνέρ! Αρκεί βέβαια να ανασταλεί η άμεση προσάρτηση. Μπορούμε να φανταστούμε δυο εκδοχές της απρόσμενης στροφής. Είτε επιθυμούν να παρατείνουν την εκκρεμότητα, είτε καταλαβαίνουν ότι ο Νετανιάχου έχει μετανιώσει με τον πυρήνα της ειρηνευτικής πρότασης, που είναι η δημιουργία παλαιστινιακού κράτους.

Οι αποφάσεις του ΟΗΕ και της συμφωνίας του Οσλο προβλέπουν τη δημιουργία ανεξάρτητου παλαιστινιακού κράτους. Το σχέδιο Κουσνέρ δίνει πολλές εγγυήσεις για την ασφάλεια του Ισραήλ. Ομως μπορούμε να υποθέσουμε ότι ένα τέτοιο κράτος δεν θα είναι λύση αλλά πρόβλημα για το Ισραήλ.

Δημογραφικοί λόγοι, πολιτικοί και διπλωματικοί, εκατομμύρια Παλαιστίνιοι στην Ιορδανία κ.λπ. θα αποκτήσουν δύναμη που ακόμη και με αφοπλισμό της Χαμάς θα θέσουν σε κίνδυνο την ίδια την ύπαρξη του περικυκλωμένου κράτους. Ισως λοιπόν βρισκόμαστε μπροστά σε μακρά περίοδο αναθεώρησης των διεθνών αποφάσεων, με σοβαρές επιπτώσεις στην ασφάλεια της περιοχής.