Ο κινητήρας{CR}

Ηταν τέτοιες μέρες του 2005 όταν ο Στιβ Τζομπς εκφώνησε μια συγκλονιστική ομιλία στην τελετή αποφοίτησης του Πανεπιστημίου του Στάνφορντ. Ο ιδρυτής της Apple και της Pixar παρέθεσε στους φοιτητές τρία μαθήματα ζωής. Το ένα ήταν πως το γεγονός ότι παράτησε το Πανεπιστήμιο τον οδήγησε να παρακολουθήσει μαθήματα καλλιγραφίας και δέκα χρόνια αργότερα να σχεδιάσει τον πρώτο υπολογιστή Macintosh. «Πρέπει να εμπιστεύεστε κάτι», είπε στους φοιτητές. «Το ένστικτό σας, τη μοίρα, τη ζωή, το κάρμα, οτιδήποτε».

Το δεύτερο μάθημα ήταν πως το γεγονός ότι απολύθηκε από την Apple τον οδήγησε σε μια δημιουργική φρενίτιδα, αλλά και στη γνωριμία του με τη γυναίκα του. «Πρέπει να βρείτε αυτό που αγαπάτε, κι αυτό αφορά τόσο τη δουλειά όσο και τους συντρόφους σας», τόνισε. «Συνεχίστε να ψάχνετε μέχρι να το βρείτε. Μην επαναπαύεστε».

Ο Τζομπς διηγήθηκε τέλος πώς κόντεψε να πεθάνει από έναν όγκο και συμβούλεψε τους νέους που είχε απέναντί του να μη χάνουν τον χρόνο τους ζώντας τη ζωή κάποιων άλλων, να μην παγιδεύονται σε δόγματα, να μην αφήνουν τον θόρυβο των απόψεων άλλων ανθρώπων να καλύπτει τη δική τους φωνή, να ακολουθούν την καρδιά τους και τη διαίσθησή τους. «Μείνετε πεινασμένοι, ζήστε την τρέλα σας», κατέληξε.

Δεκαπέντε χρόνια μετά, οι νέοι έχουν περάσει όχι από μία μεγάλη κρίση, αλλά από δύο: τη χρηματοπιστωτική και την πανδημία. Τα αποτελέσματα είναι δραματικά. Ο μέσος όρος των νέων 20-34 ετών στην Ευρωπαϊκή Ενωση που ούτε δουλειά έχουν ούτε ακολουθούν κάποια εκπαίδευση ή μαθητεία είναι 16,4%. Στην Ιταλία, το ποσοστό αυτό φτάνει το 27,8%, στην Ελλάδα το 25,1% (19,8% για τους άνδρες και 30,6% για τις γυναίκες). Τι θα μπορούσε άραγε να τους πει σήμερα ένας Στιβ Τζομπς; Για ποια πείνα, για ποια τρέλα να τους μιλήσει;

Πριν από λίγες ημέρες έκανε μια προσπάθεια ο Σέρτζιο Ματαρέλα. Πεισμένος ότι οι νέοι είναι ο κινητήρας του μέλλοντος, ο ιταλός πρόεδρος οργάνωσε μια τηλεδιάσκεψη με τη συμμετοχή εκατοντάδων νέων και θέμα το μέλλον της Ιταλίας και του κόσμου. Εκφώνησε τον λόγο του, αλλά όταν ήρθε η ώρα των νέων να μιλήσουν το streaming ξαφνικά διακόπηκε. Κι έτσι οι Ιταλοί δεν έμαθαν πώς βλέπει η νέα γενιά το μέλλον της.

Εμείς τουλάχιστον μπορούμε να το μάθουμε; Είναι περίεργο, αλλά από την ονοματολογία που κυκλοφορεί αυτές τις ημέρες ενόψει του ανασχηματισμού λείπει κάποιος που θα μπορούσε να ασχοληθεί με αυτό το πολύτιμο κεφάλαιο. Να ασχοληθεί σοβαρά, συστηματικά, οργανωμένα, να μιλήσει με τους νέους, αλλά κυρίως να τους ακούσει, όχι μια φορά, όχι από υποχρέωση, αλλά επειδή η επικοινωνία αυτή είναι ζωτικής σημασίας, για τους νέους, αλλά κυρίως για τον τόπο.

Μήπως ήρθε η ώρα για έναν υπουργό Νεολαίας;