Αναγκαία μέτρα άμεσης πυρόσβεσης

Ο χαρακτηρισμός που θα έδινα στα πρόσφατα ανακοινωθέντα μέτρα για τον τουρισμό είναι ότι αυτά αποτελούν «αναγκαία μέτρα άμεσης πυρόσβεσης». Είναι κατ αρχάς αναγκαία γιατί ο τουρισμός, οι μεταφορές και η εστίαση είναι από τους κλάδους που επλήγησαν περισσότερο από την πανδημία του κορωνοϊού. Εχει σημασία να προστατευτεί ο παραγωγικός ιστός της χώρας, να δοθεί βοήθεια στον τουρισμό και σε άλλους κλάδους που δοκιμάζονται σκληρά. Τα μέτρα επίσης είναι άμεσα, αφορούν τη θερινή περίοδο, συντηρώντας την απασχόληση, αυξάνοντας την κατανάλωση και αμβλύνοντας κάπως τις ούτως ή άλλως δυσμενείς επιπτώσεις. Με λίγα λόγια, με τα μέτρα που ανακοίνωσε η κυβέρνηση, επιδιώκει να κρατήσει όσο πιο όρθιες γίνεται τις ελληνικές επιχειρήσεις και τους εργαζομένους. Γνωρίζει ότι δεν μπορεί να αποτρέψει την ύφεση και την ανεργία που έρχονται. Ομως μπορεί να μειώσει την ένταση των φαινομένων, να κερδίσει χρόνο μέχρι να βγει κάποιο φάρμακο και να οδηγηθεί με τις μικρότερες δυνατές απώλειες στον Οκτώβριο όπου θα πρέπει να ξεδιπλώσει το μεγάλο σχέδιο με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης, ένα Recovery Plan που θα διαμορφώσει μια άλλη Ελλάδα μέχρι το 2030 και θα δώσει όραμα και ελπίδα για όλους τους Ελληνες. Ενα σχέδιο πάνω στο οποίο θα συμφωνήσουν πολιτικές δυνάμεις και κοινωνικοί εταίροι και θα περιλαμβάνει βαθιές μεταρρυθμίσεις στο Κράτος, στη Δικαιοσύνη, στην Παιδεία, στην Υγεία και σε πολλούς άλλους τομείς. Ενα σχέδιο που θα στηρίζει τις υγιείς και καινοτόμες επιχειρηματικές δυνάμεις. Ενα σχέδιο που θα ελευθερώνει τις παραγωγικές δυνάμεις και θα δίνει τη δυνατότητα να υφάνουμε μια άλλη αντίληψη για την ανάπτυξη της χώρας. Το αναγκαίο Recovery Plan της χώρας μας πρέπει να υποστηρίζει το δόγμα που λέει: «Παράγω και εξάγω». Συναφώς, πρέπει να δώσουμε έμφαση στην ανάπτυξη του πρωτογενούς και του δευτερογενούς τομέα στη χώρα μας παράγοντας, κυρίως, διεθνώς εμπορεύσιμα αγαθά. Και παράλληλα να προσπαθήσουμε να υποκαταστήσουμε τις εισαγωγές μας με ελληνικής παραγωγής προϊόντα, ώστε να κλείσουμε το χάσμα στο εμπορικό μας ισοζύγιο.

Αρχικά, ο πρωτογενής τομέας πρέπει να ενισχυθεί και να ξεπεράσει τα ζητήματα διατηρησιμότητας που αντιμετωπίζει. Να αναδειχθεί η τοπική παραγωγή ώστε να περιορίσουμε την εξάρτησή μας από άλλες χώρες και ειδικά από αυτές που είναι μακριά από το γεωγραφικό μήκος και πλάτος στο οποίο βρισκόμαστε. Και αυτό μπορεί να γίνει τονώνοντάς τον με νέες τεχνολογίες και ιδέες. Επειτα, να ρίξουμε το βάρος μας στη μεταποίηση, που μπορεί να παίξει τον ρόλο του πολλαπλασιαστή της αξίας της παραγωγής μας. Δεν είναι τυχαίο που άλλες οικονομίες κάνουν τα αδύνατα δυνατά για να στηρίξουν τις βιομηχανίες τους. Η ελληνική παραγωγή με όλες τις εκφάνσεις της θα μπορούσε να αποτελεί τον εναλλακτικό προμηθευτή σε ένα μοντέλο αγοράς που πλέον αλλάζει από την «ταχύτητα παράδοσης» στην «ασφαλή παράδοση». Πολλές ξένες εταιρείες θα θελήσουν την επόμενη μέρα να έχουν ως ασφάλεια έναν προμηθευτή μέσα στην Ευρώπη που θα μπορεί να ανταποκριθεί σε δύσκολες συνθήκες. Για να το πετύχουμε αυτό όμως πρέπει να δούμε καίρια ζητήματα, όπως τα ενεργειακά ή/και τα εργασιακά (π.χ. ασφαλιστικές κρατήσεις) κόστη. Θέματα που συζητάμε εδώ και χρόνια, που έχουν να κάνουν με την παραγωγικότητα και ανταγωνιστικότητα της χώρας και που μια εθνική στρατηγική για την επίλυσή τους μόνο όφελος μπορεί να φέρει στη χώρα.

Ο Παναγιώτης Λιαργκόβας είναι πρόεδρος του ΚΕΠΕ, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου