Εμβάθυνση

O Ντανιέλ Κον-Μπεντίτ είναι έξαλλος. Οι ερασιτέχνες οικονομολόγοι του Γερμανικού Συνταγματικού Δικαστηρίου δείχνουν μια επικίνδυνη αλαζονεία επιμένοντας ότι το εθνικό δίκαιο υπερέχει του ευρωπαϊκού, λέει σε μια συνέντευξή του που η Libération την έκανε χθες πρώτο θέμα. Δεν είναι βέβαια η πρώτη φορά που οι δικαστές υπονομεύουν την ευρωπαϊκή ενοποίηση, τα ίδια κάνουν από τα μέσα της δεκαετίας του ’80. Αυτή τη φορά όμως διάβηκαν τον Ρουβίκωνα, αφού απορρίπτουν και την παρέμβαση του Δικαστηρίου της ΕΕ, την οποία οι ίδιοι ζήτησαν! Εδώ μιλάμε πια για νομικό εθνικισμό.

Παρόλο που η απόφαση του Δικαστηρίου της Καρλσρούης αφορά μόνο το πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης, τονίζει ο πρώην ευρωβουλευτής, ενισχύει εκ των πραγμάτων το ρεύμα που αντιτίθεται στην αμοιβαιοποίηση του χρέους. Κι αυτό, τη στιγμή που η γερμανική κοινωνία αρχίζει να καταλαβαίνει ότι η βοήθεια προς τους άλλους είναι προς το συμφέρον της. Αν το 1953 οι Σύμμαχοι διέγραψαν ένα μέρος του γερμανικού χρέους, δεν το έκαναν για ηθικούς λόγους, αλλά για να λάβει μέρος η Γερμανία στη μάχη κατά του κομμουνισμού. Το ίδιο συμβαίνει και με την αμοιβαιοποίηση των επενδύσεων. Αν καταρρεύσει η Ιταλία, θα καταρρεύσει η Ευρώπη, και αυτό θα είναι η αυτοκτονία της Γερμανίας. Δεν είναι τυχαίο ότι οι πρώτοι που πανηγύρισαν για την απόφαση του Γερμανικού Δικαστηρίου ήταν η Πολωνία και η Ουγγαρία: αν οι εθνικοί κανόνες υπερέχουν του ευρωπαϊκού δικαίου, κανείς δεν μπορεί να κατηγορήσει τις χώρες αυτές ότι παραβιάζουν τους ευρωπαϊκούς κανόνες.

To καλό νέο, λέει ο Ντάνι, είναι ότι η Γερμανία αναλαμβάνει την 1η Ιουλίου την προεδρία της ΕΕ, κάτι που θα την υποχρεώσει να δρα περισσότερο ευρωπαϊκά παρά εθνικά. Το πρώτο βήμα πρέπει να είναι μια δήλωση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου που να επιβεβαιώνει την υπεροχή του ευρωπαϊκού δικαίου. Και στη συνέχεια να τροποποιηθούν οι ευρωπαϊκές συνθήκες ώστε πρώτιστη αποστολή της ΕΚΤ να μην είναι πια η σταθερότητα των τιμών, αλλά η ανάπτυξη. Αυτό θα είναι ένα σαφές μήνυμα προς τους κάθε είδους εθνικιστές.

Η ωρολογιακή βόμβα που τοποθέτησαν οι γερμανοί δικαστές μπορεί λοιπόν να αποβεί μακροπρόθεσμα υπέρ της Ευρώπης; Αυτό φαίνεται να πιστεύει και ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος. Στις δύο δεκαετίες που ακολούθησαν την υιοθέτηση του ευρώ, είπε στη διαδικτυακή συζήτηση που οργάνωσε προχθές ο «Κύκλος Ιδεών», έχουν αποδειχθεί ο δυναμισμός και η ισχύς της ευρωπαϊκής ενοποίησης – όπως βέβαια και οι δυσλειτουργίες της. Η λύση είναι λοιπόν η εμβάθυνση της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, όχι η φυγή προς τον εθνικισμό. Με την τήρηση του νόμου, φυσικά, του οποίου θεματοφύλακας είναι η ΕΚΤ. Οπως έλεγε κι ο Αριστοτέλης, το νόμισμα βασίζεται στον Νόμο.

Ας είμαστε αισιόδοξοι λοιπόν. Η χώρα μας έχει έναν ακόμη λόγο: τα επόμενα έξι χρόνια στο τιμόνι της Κεντρικής της Τράπεζας θα είναι ο Γιάννης Στουρνάρας.