Δοξασμένος από κούνια

Ο χαρούμενος πατέρας, σπουδαγμένος στα καλύτερα κι ακριβότερα σχολεία, σίγουρα θα θυμάται, ίσως κι απ’ έξω ακόμη, τους στίχους από τον μονόλογο του Γκοντ στον «Ριχάρδο Β’» του Σαίξπηρ: «Τούτ’ το πετράδι, το δετό με θάλασσα ασημένια, που το φυλάει σαν τείχος γύρω είτε σαν τάφρος από την όρεξη άλλων τόπων, που δεν είχαν τύχη, τούτο το ευλογημένο χώμα, τούτ’ τη χώρα, τούτ’ το βασίλειο, την Αγγλία, τούτ’ τη βυζάστρα, τη μήτρα που ξεκλώσιασε όλο βασιλιάδες τρανούς από γενιά και δοξασμένους από κούνια». Στη μήτρα αυτή γεννήθηκε ο Γουίλφρεντ, στο πετράδι το δετό, που η θάλασσα το χωρίζει από την υπόλοιπη Ευρώπη και θα πορεύεται έτσι, μακριά της, όπως ακριβώς το επιθυμούσε ο πατέρας του. Που έβγαλε βασιλιάδες και ποιητές, το τηλέφωνο και την οδοντόβουρτσα, την πανκ και τα τανκς, την ατμομηχανή και τα ρέιβ πάρτι, τον σύγχρονο κοινοβουλευτισμό και τον δοξασμένο από κούνια Γουίλφρεντ Λόρι Νίκολας Τζόνσον, το πιο «πολιτικό» μωρό από όσα έχουν περάσει το κατώφλι του αριθμού 10 της οδού Ντάουνινγκ πριν καν καλά καλά σαραντίσει.

Ο Γουίλφρεντ γεννήθηκε στις 29 Απριλίου του 2020, μιας άνοιξης γεμάτης μοναξιά και θάνατο, που κάποτε θα του τη διηγηθούν μιλώντας για έναν παλιό κόσμο που ζούσε στον φόβο ενός μικροσκοπικού κι αόρατου εχθρού. Εχει μια μαμά, την Κάρι, και πέντε ή έξι ή επτά αδέλφια – δεν ξέρει ακόμη να μετράει, αλλά δεν πειράζει, το μέτρημα αυτό το έχει χάσει κι ο μπαμπάς του, ο Μπόρις, παρότι του αρέσει πολύ να κάνει ηθικές κρίσεις για τις ζωές και τα κρεβάτια των άλλων.

Πώς να εξηγούσες στον Γουίλφρεντ, αν μπορούσε να σε καταλάβει, γιατί βρεθήκαμε όλοι να ασχολούμαστε μαζί του; Κάπως, μάλλον, σαν παιδικό παραμύθι: ήταν κάποτε ένα άλλο ξανθό αγόρι, που γεννήθηκε σε ένα πλούσιο, μεγάλο σπίτι. Η μαμά του κι ο μπαμπάς του τον φώναζαν Αλεξάντερ, αλλά αυτός επέλεξε να γίνει γνωστός με το δεύτερο όνομά του, αυτό που έμεινε στην Ιστορία από έναν βούλγαρο αυτοκράτορα που, αφού είδε κι απόειδε από διάφορες αποτυχίες, το γύρισε στη θρησκεία, θριάμβευσε κι αγιοποιήθηκε. Το γενεαλογικό του δέντρο είναι ένα απίθανο μείγμα από αριστοκράτες προγόνους, ένα βασιλικό μπάσταρδο, έναν λιθουανό ραβίνο, έναν ρωσοεβραίο φιλόλογο κι έναν τούρκο ποιητή που πέθανε διά λιθοβολισμού από έναν όχλο εθνικιστών. Κι όμως ο Μπόρις, όταν μεγάλωσε, έγινε το σύμβολο του περήφανου αγγλικού σοβινισμού, ένας χιουμορίστας που δεν συμπαθεί και πολύ τους ξένους και ό,τι του μολύνει τον αγγλικό του ανδρισμό. Κέρδισε όλη του τη φήμη καταλαβαίνοντας ότι πρέπει να εκμεταλλευτεί τα εργαλεία που απέκτησε από την ακριβή παιδεία του για να μιλά, όχι στα μυαλά, αλλά στα ένστικτα των ανθρώπων. Στα ένστικτα τα αγνά, την ανάγκη τους για αισιοδοξία, αυτή που τους κρατά όρθιους και ενωμένους στα δύσκολα. Αλλά και στα ένστικτα τα κακά, τα ταπεινά, αυτά που ψάχνουν την ικανοποίηση στην απομείωση άλλων. Για τον λόγο αυτό αρκετοί τον μισούν με πάθος, αλλά ακόμη περισσότερο μισούν το πόσοι τον αγαπούν.

Στο παραμύθι του Τζόνσον, ο Μπόρις είναι ένας μαχητής μιας μεγάλης ιδέας που κερδίζει τους εχθρούς του με επιμονή και αισιοδοξία. Οταν ο κορωνοϊός χτύπησε τον λαό του, ο Μπόρις, παρά τις προειδοποιήσεις, νόμιζε ότι θα τη βγάλει καθαρή και πάλι με τα ίδια όπλα. Επειδή όμως η ζωή μάς κάνει απίθανες πλάκες, ο ιός χτύπησε τη δική του πόρτα κι ο Μπόρις βρέθηκε αντιμέτωπος με τη θνητότητά του, αφημένος στο αίσθημα καθήκοντος των γιατρών του ταλαιπωρημένου συστήματος υγείας. Τους ξεπλήρωσε το χρέος με τον πιο ταιριαστό, γι’ αυτόν μα για κανέναν άλλον, τρόπο, δίνοντας τα ονόματά τους στον γιο του, μιας και το όνομά του, η φήμη, η δημοσιότητα μοιάζουν να μονοπωλούν, σχεδόν, το αξιακό του σύστημα.

Ο μικροσκοπικός Γουίλφρεντ, στο ίδιο παραμύθι, συμβολίζει την ελπίδα, το αγαπημένο προϊόν που πουλάει τόσο καλά, εδώ και χρόνια, ο μπαμπάς του. Μια χαραμάδα φωτός που ήρθε στον κόσμο πρόωρα, λες και βιαζόταν να τον ανταμώσει όταν σηκώθηκε σαν αναγεννημένος Λάζαρος από το κρεβάτι της Εντατικής.

Στην πεζή πραγματικότητα όμως συμβολίζει την ολοκλήρωση ενός κύκλου που ξεκινά από την πολιτική και καταλήγει στα εξώφυλλα των κουτσομπολίστικων και λάιφσταϊλ περιοδικών, γίνεται μέρος του brand ενός ανθρώπου που δεν έχει εξουσία ως δημόσιος λειτουργός αλλά ως προσωπικότητα, ως σελέμπριτι. Υπερβαίνοντας κάθε κανόνα της πολιτικής επικοινωνίας, τόσο που θα μπορούσε ευκολότερα κανείς να τον αναλύσει δίπλα στην Κιμ Καρντάσιαν – παρότι, ας είμαστε ειλικρινείς, η σύγκριση μεταξύ τους, σε οποιοδήποτε επίπεδο, θα την αδικούσε.

Τίποτα από αυτά, βέβαια, δεν έχει σημασία για τον Γουίλφρεντ. Είναι απλώς ένα μωρό, ανεύθυνο όσο οποιοδήποτε άλλο. Και το ίδιο ανίκανο να θάψει, με την παρουσία του, κάθε κακό που δημιουργούν οι ενήλικοι στο κυνήγι της εξουσίας, που προδίδει ακόμη και τις χώρες των δοξασμένων απογόνων. Οι σοβινιστές που αγαπούν τον μονόλογο του Γκοντ άλλωστε ξεχνούν καμιά φορά τους επόμενους στίχους: «Η Αγγλία, δεμένη με τον θρίαμβο του πελάγου, που η βραχοαχτή της πισωστρέφει την ζηλιάραν υγρήν ορμή του Ποσειδώνα, εδέθη τώρα με την ντροπή, με τζίφρες μελανιές και βούλες φθαρμένες σε περγαμηνές».