Η άνοια και ο νέος κορωνοϊός

Η πανδημία του Covid-19 υποχρέωσε τις τελευταίες εβδομάδες πολλές χώρες και τη χώρα μας να πάρουν πολύ αυστηρά μέτρα που απευθύνονται τόσο στοn γενικό πληθυσμό όσο και στις ευπαθείς ομάδες. Πιθανότατα, η άνοια δεν αυξάνει τον κίνδυνο νόσησης από τον νέο κορωνοϊό, αντίστοιχα όπως η άνοια δεν αυξάνει τον κίνδυνο νόσησης από γρίπη. Καταστάσεις όμως που σχετίζονται με την άνοια, όπως η αυξημένη ηλικία των περισσότερων ασθενών, η ευπάθεια αυτών, η συνύπαρξη πολλαπλών υποκείμενων νοσημάτων, οι συμπεριφορές που αποτελούν συμπτώματα της άνοιας μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο νόσησης.

Για παράδειγμα, τα άτομα με νόσο Αλτσχάιμερ ή άλλη μορφή άνοιας συχνά δεν είναι σε θέση να κατανοήσουν και να ακολουθήσουν επαρκώς τις συνιστώμενες οδηγίες για την πρόληψη της λοίμωξης από Covid-19. Μπορεί να ξεχνούν να πλύνουν τα χέρια τους ή να μη φορούν μάσκα ή να μην τηρούν αποστάσεις και γενικότερα να έχουν δυσκολία να πάρουν τις απαραίτητες προφυλάξεις. Επιπλέον για τους ασθενείς αυτούς, η αυξημένη σύγχυση (σε μεγαλύτερο βαθμό από ό,τι συνήθως) είναι συχνά το πρώτο σύμπτωμα οποιασδήποτε σωματικής ασθένειας επομένως και μιας ενδεχόμενης λοίμωξης από γρίπη ή κορωνοϊό.

H ανάγκη προφύλαξης των ατόμων με άνοια από τον Covid-19 είναι επιτακτική. Οι φροντιστές θα πρέπει να είναι υπεύθυνοι για την τήρηση των κανόνων υγιεινής και των απαραίτητων προφυλάξεων για την πρόληψη της λοίμωξης. Επιπλέον σκοπός μας είναι τα άτομα με άνοια να διατηρήσουν τις όποιες νοητικές ικανότητες έχουν, καλή ψυχολογική κατάσταση και καλή καθημερινή λειτουργικότητα.

Η απομόνωση, η μειωμένη δυνατότητα επικοινωνίας με τους οικείους, η αδυναμία εξόδου από το σπίτι και όλες οι αλλαγές της καθημερινής ρουτίνας μπορεί να προκαλέσουν άγχος, εκνευρισμό, ευερεθιστότητα, σωματική δυσφορία στα άτομα με άνοια. Στα πιο προχωρημένα στάδια συμπτώματα όπως η άσκοπη κινητικότητα, το παραλήρημα και οι ψευδαισθήσεις μπορούν να επιδεινωθούν. Για τη διαχείριση αυτών των συμπτωμάτων της άνοιας χρησιμοποιούμε καταρχήν μη φαρμακευτικές, συμπεριφορικές παρεμβάσεις όπως είναι η απόσπαση της προσοχής σε άλλα θέματα και συζητήσεις, οι ευχάριστες εναλλακτικές δραστηριότητες. Αν τα πράγματα δυσκολέψουν πολύ επικοινωνούμε με το γιατρό που παρακολουθεί τον ασθενή!

Η επικοινωνία με τα άτομα με άνοια είναι σημαντική. Μιλάμε τακτικά μαζί τους, ακούμε με προσοχή τους εξωπραγματικούς ή μη φόβους τους, τους ενθαρρύνουμε. Αν υπάρχει η δυνατότητα, εκμεταλλευόμαστε την τεχνολογία (βιντεοκλήση) ώστε να μη νιώθουν αποκομμένοι. Oταν αυτό δεν είναι δυνατό, ένα απλό τηλεφώνημα είναι αρκετό.

Διασυνδεθείτε με τις οργανώσεις Alzheimer που υπάρχουν στη χώρα μας, μπείτε στις ιστοσελίδες τους, επικοινωνήστε με τις γραμμές βοήθειας για ψυχολογική υποστήριξη, πρακτικές συμβουλές, τυχόν απορίες.

Η Παρασκευή Σακκά είναι nευρολόγος – cυχίατρος, pρόεδρος της Εταιρείας Alzheimer Αθηνών, pρόεδρος του Εθνικού Παρατηρητηρίου για την Aνοια