Απλή εξίσωση

Η εξίσωση φαίνεται και είναι απλή. Το αντιδραστικό καθεστώς της Τουρκίας προσπαθεί να πιέσει την Ευρωπαϊκή Ενωση να λάβει ισχυρότερα μέτρα ενάντια στη Ρωσία και στην κυβέρνηση Ασαντ στη Συρία. Γιατί; Γιατί απλούστατα τα σχέδια Ερντογάν για τη Συρία δεν μπορούν να υλοποιηθούν. Εκτιμά ο Ερντογάν πως η εξώθηση των δύσμοιρων προσφύγων στα σύνορα με την Ελλάδα θα οδηγήσει σε μια πιο ενεργητική θέση τη Γερμανία και όλη την ΕΕ.

Η κίνηση δείχνει να αποδίδει καρπούς, αφού η γερμανίδα υπουργός Αμυνας δήλωσε πως ΕΕ και ΗΠΑ θα πρέπει να ασκήσουν μεγαλύτερη πίεση. Σε ποιον; Οχι στον Ερντογάν, αλλά στην κυβέρνηση Ασαντ και στον σύμμαχό της Ρωσία. Απείλησε μάλιστα με οικονομικές κυρώσεις εις βάρος της Μόσχας. Εξαιρετική «λογική»: εδώ και μήνες αναζητούνται οι κυρώσεις της ΕΕ εις βάρος της Τουρκίας για τις προκλητικές παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου και των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας, αλλά τελικά η Γερμανία θα τις επιβάλει αλλού.

Στην πραγματικότητα δεν είναι διόλου περίεργο όλο αυτό. Αρκεί να θυμηθούμε πώς ξεκίνησε ο αιματηρός εμφύλιος στη Συρία και οι ξένες επεμβάσεις που διαρκούν σχεδόν μία δεκαετία με αναρίθμητους νεκρούς και εκατομμύρια ξεριζωμένους. Η Γαλλία, η Βρετανία, η ΕΕ, οι ΗΠΑ έχουν την ευθύνη. Παραβίασαν την εθνική κυριαρχία της Συρίας, υποστήριξαν με τον έναν ή τον άλλο τρόπο την ανατροπή του Ασαντ και τον διαμελισμό της Συρίας. Το γεγονός ότι το καθεστώς Ασαντ δεν είναι αρεστό δεν απαλλάσσει από την ευθύνη. Μήπως το καθεστώς Ερντογάν είναι αρεστό;

Και η ελληνική κυβέρνηση; Ερμαιο των παιγνίων Ερντογάν και ΕΕ. Δεν άσκησε ούτε στοιχειώδη πίεση στην Τουρκία, δεν διατύπωσε ούτε μία νότα διαμαρτυρίας στον τούρκο πρέσβη. Σε ένα κρεσέντο παραλογισμού, «χτυπάει το σαμάρι» (τους πρόσφυγες), μόνο που το «γαϊδούρι» δεν μπορεί να ακούσει έτσι. Και απέναντι στην ΕΕ τι ζήτησε η ελληνική κυβέρνηση; Επί της ουσίας τίποτα. Ούτε απείλησε στα σοβαρά να μπλοκάρει τις αποφάσεις της ΕΕ, ούτε ζήτησε να επιβληθούν κυρώσεις στην Τουρκία, ούτε απαίτησε από την ΕΕ να αναλάβει την προστασία και περίθαλψη των προσφύγων, αφού η ΕΕ είναι υπεύθυνη για την κακοδαιμονία τους. Εκείνη είναι που τους ξερίζωσε από τα σπίτια τους. Και σαν να μην έφταναν αυτά, η ελληνική κυβέρνηση φέρνει ουσιαστικά ευρωπαϊκές δυνάμεις να φυλάξουν τα σύνορά μας. Αλήθεια, ύστερα από όλα αυτά, από πού προκύπτει τόση εμπιστοσύνη;

Στους καιρούς της δίνης, ας μη μας λείψουν η λογική και η ανθρωπιά. Προσωπικά πάντως είμαι αισιόδοξος. Η πορεία της ανθρωπότητας είναι μια επώδυνη διαδικασία από το σκοτάδι της αμάθειας στο φως της γνώσης.

Ο Δημήτρης Καλτσώνης είναι αν. καθηγητής Θεωρίας Κράτους και Δικαίου στο Πάντειο Πανεπιστήμιο