Το ταξίδι ως το Μαξίμου και τα νέα στοιχήματα

Η δεκαετία της μεγαλύτερης ελληνικής κρίσης από τη Μεταπολίτευση κι έπειτα κλείνει με αυτόν Πρωθυπουργό. Και τη χώρα, σύμφωνα πάντα με τα λεγόμενά του, να «ανακτά τη θέση της στον παγκόσμιο χάρτη ως μια εξωστρεφής οικονομία, που είναι ανοιχτή στο εμπόριο και στις επενδύσεις». Ο Κυριάκος Μητσοτάκης μιλά σε κάθε ευκαιρία για το φιλόδοξο σχέδιό του για τα επόμενα χρόνια. Σχέδιο που αρκετοί στο στενό του περιβάλλον ευελπιστούν πως αν εφαρμοστεί θα του εξασφαλίσει μία ακόμη τετραετία, κάνοντάς τον Πρωθυπουργό του μεγαλύτερου μέρους της δεκαετίας που έρχεται. Πώς ήταν όμως τα 2010s για τον Μητσοτάκη; Ποιοι ήταν οι σταθμοί της πολιτικής του καριέρας που τον οδήγησαν να εκπληρώσει τον νούμερο ένα στόχο κάθε πραγματικά φιλόδοξου ανθρώπου που επιλέγει να πολιτευτεί, την είσοδο στα ενδότερα του Μεγάρου Μαξίμου;

Αν και γόνος μιας πολιτικής δυναστείας, μπήκε στην κεντρική σκηνή το 2004, όταν εξελέγη για πρώτη φορά βουλευτής στην αχανή Β’ Αθηνών, σε ηλικία 36 ετών – σχετικά μεγάλος δηλαδή για τα δεδομένα των Μητσοτάκηδων. Η πρώτη καθοριστική στιγμή για τον ίδιο από το 2010 που ξεκίνησε η μνημονιακή περίοδος ήταν μια που δεν τον αφορούσε προσωπικά. Στα τέλη Νοεμβρίου εκείνης της χρονιάς η Ντόρα Μπακογιάννη – που έχει διαγραφεί από τον Αντώνη Σαμαρά – ανακοινώνει την ίδρυση της Δημοκρατικής Συμμαχίας. Ενός κόμματος το οποίο μπροστά σε περίπου 5.000 ανθρώπους περιγράφει ως φιλελεύθερο και κεντρώο. Παρότι το πολιτικό του στίγμα ταιριάζει πλήρως στο προφίλ του Κυριάκου Μητσοτάκη, αυτός όχι μόνο δεν την ακολουθεί – μένοντας στη ΝΔ -, αλλά δεν δίνει καν το «παρών» στα εγκαίνια στο θέατρο Μπάντμιντον.

Η επιλογή αποδεικνύεται αργότερα σοφή. Στις πρώτες εκλογές του 2012 το κόμμα γράφει μόλις 2,55% στην κάλπη. Στις δεύτερες έχει απορροφηθεί από τη ΝΔ. Εναν χρόνο αργότερα, τον Ιούνιο του 2013, ο προαιώνιος εχθρός της οικογένειας Μητσοτάκη ως πρωθυπουργός τού αναθέτει το υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης. Από τη συγκεκριμένη υπουργική καρέκλα – την πρώτη όπου κάθισε – εφάρμοσε την περιλάλητη κινητικότητα 12.500 δημοσίων υπαλλήλων, κερδίζοντας για τους πολιτικούς του φίλους τον τίτλο του μεταρρυθμιστή πολιτικού. Και για τους αντιπάλους, στον ΣΥΡΙΖΑ, εκείνον του ανάλγητου νεοφιλελευθέρου που απέλυσε τις καθαρίστριες του υπουργείου Οικονομικών.

Ο σημαντικότερος σταθμός στην πορεία του ίσως είναι μια ανοιχτή επιστολή που έστειλε στις 18 Φεβρουάριου του 2015, ημέρα της προηγούμενης προεδρικής εκλογής. Παρότι κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της ΝΔ τότε δεν προσέρχεται στη Βουλή για να ψηφίσει τον Προκόπη Παυλόπουλο που ο Αλέξης Τσίπρας προτείνει για το ύπατο πολιτειακό αξίωμα. Στην επιστολή εξηγεί τους λόγους της απόφασής του. Για την ακρίβεια, τους λόγους για τους οποίους, όπως σημειώνει, ο Παυλόπουλος πιστεύει ότι δεν θα γίνει ένας καλός Πρόεδρος της Δημοκρατίας. «Δεν αντιστάθηκε», γράφει, «στις “σειρήνες” του πελατειακού κράτους, χειρίστηκε με ανεπάρκεια μία από τις μεγαλύτερες κρίσεις της σύγχρονης ιστορίας μας, τον Δεκέμβριο του 2008, και τέλος δεν εκφράζει τη θέση της Ελλάδας στην ενωμένη Ευρώπη με τον τρόπο που εγώ θα επιθυμούσα».

Η ΜΕΓΑΛΗ ΑΝΑΤΡΟΠΗ. Οι παροικούντες το πολιτικό σύστημα εκείνη την εποχή εκτιμούν ότι η πολιτική του σταδιοδρομία μάλλον οδεύει προς το τέλος της. Το επιχείρημα είναι πως με αυτή του την κίνηση βάζει απέναντι μία από τις ισχυρότερες νεοδημοκρατικές φυλές, τους καραμανλικούς. Οι εξελίξεις μόλις έναν χρόνο αργότερα θα τους διαψεύσουν. Στις 10 Ιανουαρίου του 2016 κερδίζει τις εσωκομματικές εκλογές, ως το αουτσάιντερ μάλιστα. Στην πρώτη ψηφοφορία, στις 22 Δεκεμβρίου του 2015, ο Βαγγέλης Μεϊμαράκης είχε συγκεντρώσει το 39,8% των ψήφων, ενώ ο Μητσοτάκης το 28,5%. Τη δεύτερη Κυριακή έγινε η ανατροπή. Τον Μητσοτάκη ψήφισε το 52,43% των σχεδόν 335.000 μελών και φίλων του κόμματος που προσήλθαν στις κάλπες, και τον Μεϊμαράκη το 47,57%. Η στάση του στην προεδρική εκλογή φαίνεται να εκλήφθηκε από το κεντρώο ακροατήριο σαν μια ένδειξη πως αυτός διαφέρει από το λεγόμενο βαθύ κόμμα.

Κατά τη διάρκεια της γαλάζιας προεκλογικής περιόδου ο Τσίπρας είχε πει από κοινοβουλευτικού βήματος ότι ελπίζει να εκλεγεί πρόεδρος ο Μεϊμαράκης. Οχι όμως γιατί φοβόταν τον Μητσοτάκη ως αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Στην Κουμουνδούρου, άλλωστε, έδειξαν από την πρώτη στιγμή που ο τελευταίος ανέλαβε τα ηνία της Πειραιώς πως τον υποτιμούσαν σαν αντίπαλο. Ηταν – για να το πούμε κομψά – πολύ μετριοπαθής για το ελληνικό πλαίσιο.

Εκείνος, παρ’ όλα αυτά, δεν άλλαξε το στυλ του. Σε ολόκληρη σχεδόν τη μακρά προεκλογική περίοδο μέχρι τις φετινές ευρωεκλογές επιλέγει να παίξει το χαρτί του προγραμματικού λόγου απέναντι σε έναν αρχηγό σαν του ΣΥΡΙΖΑ που απευθύνεται πάντα στο θυμικό με εργαλείο τα ψηλά ντεσιμπέλ. Και επιμένει να μιλά μονότονα για την οικονομία, όχι την ιδεολογία που συνήθως συναρπάζει τα μεγάλα ακροατήρια. Η διαφορά των 9 μονάδων το βράδυ της 26ης Μαΐου, που οδήγησε τον Τσίπρα να προκηρύξει εθνικές εκλογές, δικαίωσε την παραπάνω μητσοτακική στρατηγική.

Η δεκαετία που πέρασε θα μπορούσε να χαρακτηριστεί από τον ιστορικό του μέλλοντος «η δεκαετία του Τσίπρα». Το στοίχημα για τον Μητσοτάκη είναι πλέον να συνδεθεί αυτή που αρχίζει με το δικό του όνομα, και μάλιστα για τους τελείως διαφορετικούς λόγους από όσους έχρισαν τον πρώτο αριστερό πρωθυπουργό της χώρας πολιτικό των 2010s.