Κι αν το κέντρο του κόσμου είχε μεταφερθεί στην Αφρική;

Αυτή η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ξεκινάει με μια πρωτοπορία. Λίγες ημέρες μετά την ανάληψη των καθηκόντων της, η πρόεδρός της, Ursula von der Leyen, επέλεξε την Αφρική για το πρώτο επίσημο ταξίδι της εκτός Ευρωπαϊκής Ενωσης και συγκεκριμένα στην Αιθιοπία, όπου βρίσκεται η έδρα της Αφρικανικής Ενωσης.

Εκεί η η Ursula von der Leyen θα συναντηθεί με την πρόεδρο Sahle-Work Zewde, τη μόνη γυναίκα επικεφαλής μιας αφρικανικής χώρας και τον πρωθυπουργό Abiy Ahmed, του οποίου οι προσπάθειες για συμφιλίωση και ειρήνευση τιμήθηκαν με το βραβείο Νομπέλ Ειρήνης για το 2019.

Ο συμβολισμός αυτός, με την τοποθέτηση της Αφρικής στο κέντρο των προτεραιοτήτων της εξωτερικής πολιτικής της Ενωσης, είναι πολύ ισχυρός.  Με ένα πολυμερές σύστημα σε κρίση, αναγνωρίζεται η αναγκαιότητα της Ευρώπης να ενισχύσει τις σχέσεις της με εκείνους που θέλουν να συνεισφέρουν στην αντιμετώπιση των κοινών μας προκλήσεων.

Η σχέση Ευρώπης και Ηνωμένων Πολιτείων που παλαιότερα αποτελούσε τον προνομιακό της εταίρο χαρακτηρίζεται πλέον από διαφωνίες σε πολλά θέματα διεθνούς πολιτικής: την άμυνα, την τρομοκρατία, το διεθνές εμπόριο, την κλιματική αλλαγή…

Παράλληλα, η δύναμη της Κίνας έχει επεκταθεί ευρέως στον κόσμο και οι οικονομικές της ορέξεις αμφισβητούν τις δικές μας συμμαχίες.

Είναι εδώ στην περιοχή μας, στην άλλη πλευρά της Μεσογείου, που βρίσκουμε τους σημερινούς και αυριανούς συμμάχους μας: τους αφρικανικούς λαούς.

Το λίκνο της ανθρωπότητας, η Αφρική είναι ταυτόχρονα η παλαιότερη και η νεότερη ήπειρος.

Η δυναμική και φιλόδοξη νεολαία της, τόσο οι άνδρες αλλά ιδιαίτερα οι γυναίκες της, είναι αυτοί που μπορούν να φέρουν την ήπειρό τους στον 21ο αιώνα. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΗΕ, το 2100, ένας στους τρεις ανθρώπους στον κόσμο θα είναι από την Αφρική.

Ως γη της μετάβασης, η Αφρική μπορεί να παραλείψει τα βήματα που ακολούθησαν οι πιο ανεπτυγμένες χώρες. Συγκεντρώνει σημαντικές δυνατότητες καινοτομίας, ιδίως στον τομέα της ψηφιακής οικονομίας, της ενέργειας και της οικολογίας.

Η Αφρική, μακριά από τη νοσταλγία, κοιτάζει το μέλλον στα μάτια!

Η Ευρώπη πρέπει να εισέλθει σε μία σχέση ίση προς ίση μαζί της, ξεπερνώντας αυτή του δωρητή – παραλήπτη που παραπέμπει σε νεοαποικιοκρατία. Η εποχή της αναπτυξιακής βοήθειας, όπως τη γνωρίζαμε, έχει πλέον τελειώσει. Χωρίς να παραιτηθεί από τις αξίες της, η Ενωση πρέπει να δημιουργήσει με την Αφρική μια νέα δυναμική εταιρική σχέση, η οποία θα βασίζεται ιδίως στην αειφόρο ανάπτυξη, μέσω επενδύσεων στην πράσινη οικονομία, στην ισότητα μεταξύ γυναικών και ανδρών, στον ενισχυμένο ρόλο της κοινωνίας των πολιτών, καθώς και στις ακαδημαϊκές και πολιτιστικές ανταλλαγές.

Οπως δεσμεύθηκε και ο πρόεδρος Macron κατά τη διάρκεια της πρόσφατης Συνόδου των G7 στην Μπιαρίτζ, η Ευρώπη πρέπει να δώσει ιδιαίτερη βάση στην επιπλέον ενίσχυση του ρόλου της αυτονόμησης των κοριτσιών και των γυναικών μέσω της εκπαίδευσης και της κατάρτιση.

Ο κόσμος του αύριο ή θα είναι πολυμερής ή απλά δεν θα υπάρχει.

Το να περιορίζεις τις σχέσεις με την Αφρική μόνο στο Μεταναστευτικό, όπως κάνουν οι λαϊκιστές, είναι σαν να καταδικάζεις την Ευρώπη στην απομόνωση.

Η μετονομασία του αρμόδιου χαρτοφυλακίου από «Αναπτυξιακή Βοήθεια» σε «Διεθνείς Eταιρικές Σχέσεις», είναι ένα ακόμη ισχυρό μήνυμα που θα μεταφέρει μαζί της η πρόεδρος της «Γεωπολιτικής Επιτροπής» στην Αντίς Αμπέμπα, απευθυνόμενη και στις δύο όχθες της Μεσογείου.

Η Χρυσούλα Ζαχαροπούλου είναι χειρουργός γυναικολόγος, αντιπρόεδρος της Επιτροπής Ανάπτυξης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου