Το πρόβλημα της πράσινης νομισματικής πολιτικής

Οπως δείχνει μια ανησυχητική νέα έκθεση των Ηνωμένων Εθνών, η κλιματική αλλαγή είναι ίσως η μεγαλύτερη πρόκληση της εποχής μας. Πρέπει όμως και οι κεντρικές τράπεζες να ανησυχούν για το θέμα; Αν ναι, τι πρέπει να κάνουν γι’ αυτό;

Οι εκπρόσωποι των κεντρικών τραπεζών που αποφασίζουν να προβούν σε δημόσιες ομιλίες σχετικά με την αλλαγή του κλίματος δεν μπορούν να αρνηθούν την έκταση και το εύρος του προβλήματος. Αυτό θα τους έκανε να διακινδυνεύσουν την αξιοπιστία τους. Το ίδιο όμως συμβαίνει όταν οι κεντρικοί τραπεζίτες αισθάνονται υποχρεωμένοι να συζητήσουν την αναδιανομή εισοδήματος και πλούτου, την αύξηση των ποσοστών εγκληματικότητας ή οποιοδήποτε άλλο θέμα που αξίζει να αναφερθεί. Οσο περισσότερο η επικοινωνιακή στρατηγική των κεντρικών τραπεζών επικεντρώνεται στην προσπάθεια να γίνουν «δημοφιλή» στα μάτια του κοινού, τόσο μεγαλύτερος είναι ο πειρασμός να αντιμετωπιστούν θέματα εκτός της κύριας αποστολής τους.

Οι κεντρικοί τραπεζίτες δεν θα πρέπει ποτέ να ξεχνούν ποιο είναι το καθήκον τους: να διατηρήσουν τη σταθερότητα των τιμών και σε ορισμένες περιπτώσεις να υποστηρίξουν υψηλά επίπεδα απασχόλησης. Οι κεντρικοί τραπεζίτες δεν είναι παντοδύναμοι και δεν πρέπει να αισθάνονται σαν να ήταν. Η αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής είναι πρωτίστως ευθύνη των κυβερνήσεων και των νομοθετικών σωμάτων που εκτίθενται στον κίνδυνο απώλειας των εκλογών. Οι κλιματικές πολιτικές που θα επηρεάσουν τις κοινωνικές και οικονομικές ρυθμίσεις σε ολόκληρη την κοινωνία ανήκουν στα χέρια εκείνων που λογοδοτούν απευθείας στους ψηφοφόρους. Οι κεντρικοί τραπεζίτες που θα αναλάβουν την ευθύνη για την αντιμετώπιση της αλλαγής του κλίματος ενεργούν από πρωτοβουλία τους και θα μπορούσαν να υπονομεύσουν την ίδια την ανεξαρτησία των ιδρυμάτων τους. Οι κεντρικές τράπεζες δεν έγιναν ανεξάρτητες ώστε να μπορούν να επεκτείνουν τις δικές τους εντολές. Και όπου τα περιβαλλοντικά ζητήματα βρίσκονται στους δευτερεύοντες στόχους τους, οι κεντρικές τράπεζες πρέπει να προειδοποιούν για τις υπερβολικές προσδοκίες όσον αφορά τη συμβολή τους. Τέτοιες κινήσεις μπορεί να οδηγήσουν σε απογοήτευση και να υπονομεύσουν τη φήμη τους. Δεν μπορεί να υπάρξει μια πράσινη νομισματική πολιτική. Ενας τομέας πολιτικής που απέχει πολύ από την εντολή των κεντρικών τραπεζών δεν μπορεί να ενταχθεί σε αυτή και οι προσπάθειες για κάτι τέτοιο θα καταλήξουν αναπόφευκτα σε περισσότερο ή λιγότερο άσχημα αποτελέσματα.

* Ο Οτμαρ Ισινγκ είναι πρώην επικεφαλής οικονομολόγος και μέλος του συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και πρόεδρος του Center for Financial Studies στο Goethe University