Ενας ποδοσφαιρικός αγώνας

Ηταν 27 Ιανουαρίου του 1990, εβδομήντα εννιά ημέρες μετά την κατάρρευση του Τείχους. Η Hertha BSC έπαιξε φιλικό αγώνα με την FC Union στο Ολυμπιακό Στάδιο. Και οι σκηνές στις κερκίδες ήταν ιστορικές. Πάνω από 50.000 θεατές φώναζαν αγκαλιασμένοι «Hertha-Union, eine Nation» (Hertha-Union, ένα έθνος), πανηγύριζαν μαζί τα γκολ, έκλαιγαν και τραγουδούσαν. Η Hertha νίκησε 2-1. Παίκτες και παράγοντες δείπνησαν στη συνέχεια μαζί. Οκτώ μήνες και μία εβδομάδα αργότερα ήρθε η ενοποίηση.

Η FC Union ιδρύθηκε το 1966 στο Κέπενικ, μια εργατική συνοικία του Ανατολικού Βερολίνου. Το γήπεδό της – που το έχτισαν οι οπαδοί της με εθελοντική εργασία και παραχώρηση των αμοιβών τους από ομαδικές αιμοδοσίες – ήταν για χρόνια καταφύγιο των διαφωνούντων με το καθεστώς. Το παρατσούκλι της είναι Eisern Union (Σιδηρά Ενωση) και τη διαπερνούσε ανέκαθεν ένα αντιαυταρχικό πνεύμα. Πρωτάθλημα βέβαια δεν έπαιρνε στα μαύρα χρόνια του «Υπαρκτού»: τα σάρωνε όλα το δημιούργημα της ΣΤΑΖΙ, η Ντιναμό Βερολίνου.

Το παρατσούκλι της Hertha, πάλι, είναι Alte Dame (Γηραιά Κυρία). Τη δεκαετία του 1980, η ομάδα του Δυτικού Βερολίνου έπεσε πέντε κατηγορίες, αλλά σώθηκε χάρις στην ποδοσφαιρική της ακαδημία που έβγαλε ταλέντα όπως ο Νίκο Σουλτς, ο Νίκο Κόβατς και οι ετεροθαλείς αδελφοί Μπόατενγκ. Μετά την ενοποίηση, οι οπαδοί της συνήψαν με τους οπαδούς της FC Union μια «συνθήκη φιλίας».

Αλλά αυτή η φιλία δεν ήταν πολύ εμφανής το περασμένο Σάββατο στο Κέπενικ, στην πρώτη αναμέτρηση των δύο ομάδων στην Μπουντεσλίγκα (έχουν παίξει άλλες τέσσερις φορές στη Β’ Κατηγορία). Οι «Κόκκινοι» τραγουδούσαν στις κερκίδες όλο το ρεπερτόριο των τραγουδιών της πρώην Ανατολικής Γερμανίας και κάποια στιγμή έριξαν πυροτεχνήματα με αποτέλεσμα να διακοπεί το ματς για δέκα λεπτά. Οι «Γαλανόλευκοι» παρότρυναν με φανατισμό τη δική τους ομάδα, που έχει ρίξει 225 εκατομμύρια ευρώ στην προσπάθειά της να παίξει στο Champions League. Τελικά, η FC Union νίκησε 1-0 με ένα πέναλτι στο τελευταίο λεπτό. Κι όταν σφύριξε ο διαιτητής τη λήξη, εισέβαλαν στον αγωνιστικό χώρο μερικοί (ακροδεξιοί προφανώς) οπαδοί της νικήτριας για να δείρουν τους παίκτες της ηττημένης. Δεν ακολούθησε κανένα δείπνο.

Τζάμπα έπεσε λοιπόν το Τείχος; Μάταιη ήταν η θυσία του Μιχαήλ Γκορμπατσόφ; Οχι βέβαια. Οι γερμανικές κυβερνήσεις φέρουν μεγάλη ευθύνη για την αναπτυξιακή καθυστέρηση της Ανατολής και τα ακροδεξιά παρεπόμενά της. Αλλά η Ανατολική Γερμανία ήταν σε τέτοια κατάσταση τον Νοέμβριο του 1989 που η πραγματική ενοποίηση της χώρας δεν θα ήταν ούτως ή άλλως εύκολη υπόθεση. Τριάντα χρόνια είναι για εμάς πολλά. Για τον ιστορικό του μέλλοντος, όμως, δεν είναι τίποτα άλλο από μια στιγμή.

Υπάρχει άλλωστε μια αίσθηση ποιητικής δικαιοσύνης: η Ντιναμό Βερολίνου παίζει σήμερα στη Δ’ Κατηγορία. Και η «αντιστασιακή» FC Union δεν έχει πλέον να αντιμετωπίσει στημένες διαιτησίες. Είναι κι αυτό κάτι.