Ο φόβος της απομόνωσης έφερε τη στροφή

Η αλλαγή στάσης του ΣΥΡΙΖΑ στο θέμα της ψήφου των αποδήμων ήταν μονόδρομος. Και αυτό διότι η ηγεσία του έβλεπε ότι διαμορφωνόταν ένα μέτωπο που δύσκολα θα μπορούσε να σπάσει και θα έφερνε το κόμμα σε ιδιαίτερα δυσχερή θέση. Ο κίνδυνος να απομονωθεί η αξιωματική αντιπολίτευση, όπως προεξοφλούσε το Μέγαρο Μαξίμου, άλλαξε άρδην τα σχέδια του Αλέξη Τσίπρα.

Η αξιωματική αντιπολίτευση επέλεξε να έρθει πιο κοντά στις απόψεις του ΚΚΕ και του ΜέΡΑ25, παρά το γεγονός ότι αρχικά ήταν σε διαφορετική γραμμή. Την ίδια στιγμή θα προσπαθήσει, και αυτό αποτελεί από χθες ένα βασικό επιχείρημά της, να πλήξει το Κίνημα Αλλαγής, κατηγορώντας τη Χαριλάου Τρικούπη ότι ουσιαστικά ταυτίστηκε με τη ΝΔ. Η ηγετική ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ υποστηρίζει – και αυτό αναδεικνύεται στις εσωτερικές συσκέψεις που έγιναν – ότι διαμορφώθηκαν δύο διαφορετικές αντιλήψεις μέχρι στιγμής στον δημόσιο διάλογο: Από τη μία αυτή της ΝΔ και του Κινήματος Αλλαγής, η οποία «είναι προβληματική», διότι δεν λαμβάνει υπόψη, όπως λένε,  την ευρωπαϊκή πρακτική χωρών με μεγάλη διασπορά, όπως η Ελλάδα, ώστε να αποφεύγεται η αλλοίωση του εκλογικού σώματος. Και από την άλλη, η δεύτερη αντίληψη, δηλαδή η πρόταση ΚΚΕ και ΜέΡΑ25 και του ΣΥΡΙΖΑ, που αναγνωρίζει το δικαίωμα της ψήφου των αποδήμων, ρυθμίζοντάς το όμως στο πλαίσιο συστήματος αντιπροσώπευσης με δύο τρόπους: είτε με ξεχωριστές εκλογές όπου οι ίδιοι οι απόδημοι εκλέγουν τους εκπροσώπους τους σε αυτοτελείς εκλογικές περιφέρειες (πρόταση ΣΥΡΙΖΑ), είτε θέτοντας προϋποθέσεις για την άσκηση του εκλογικού δικαιώματος (προτάσεις ΚΚΕ και ΜέΡΑ25).

ΕΚΑΝΕ ΠΙΣΩ. Η στρατηγική για το πώς θα κινηθεί ο ΣΥΡΙΖΑ από εδώ και πέρα και στο μείζον αυτό θέμα συζητήθηκε εκτενώς στη συνεδρίαση της Πολιτικής Γραμματείας υπό την προεδρία του Τσίπρα το απόγευμα της περασμένης Παρασκευής. Επί της ουσίας, ο ΣΥΡΙΖΑ για να μην απομονωθεί έκανε πίσω και στοιχίζεται με την πρόταση του ΚΚΕ και του ΜέΡΑ25. Από την αξιωματική αντιπολίτευση αναφέρουν πως παρά το γεγονός ότι έχουν καταθέσει συγκεκριμένη και διαφορετική πρόταση νόμου, επιβεβαιώνουν με τις κινήσεις τους ότι θέλουν όντως λύση στο θέμα – το οποίο εκκρεμεί 40 χρόνια και δεν προέκυψε τώρα – επιδεικνύοντας διάθεση συναίνεσης και σύνθεσης απόψεων.

Στο πλαίσιο αυτό, ο ΣΥΡΙΖΑ για να ξεφύγει και να απαντήσει στην κριτική περί αλλαγής στάσης θα προβάλει το επιχείρημα ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης και η ΝΔ οφείλουν να εξηγήσουν στους ενεργούς ομογενείς που λείπουν πάνω από 30 χρόνια από την Ελλάδα γιατί πριν από λίγες εβδομάδες στη Νέα Υόρκη τους έλεγε ψέματα. «Γιατί υποσχόταν ότι το 2023 θα ψηφίζουν, ενώ τώρα με την πρόταση που κατέθεσε την Παρασκευή τους στερεί το δικαίωμα ψήφου;» διερωτώνται – και στη βάση αυτή θα επιχειρήσουν να αντεπιτεθούν.

ΔΙΝΕΙ ΣΗΜΑ. Η αλλαγή πλεύσης του ΣΥΡΙΖΑ επί του συγκεκριμένου θέματος δίνει και ένα σαφές σήμα, όπως λένε πρόσωπα που γνωρίζουν τις συζητήσεις στο εσωτερικό των οργάνων του κόμματος, σχετικά με τη στάση της αξιωματικής αντιπολίτευσης σε σειρά νομοθετικών πρωτοβουλιών της κυβέρνησης. «Οπου θεωρούμε ότι πρέπει να στηρίξουμε θα το κάνουμε. Δεν είμαστε στη γραμμή της στείρας άρνησης» λέει κεντρικό στέλεχος, θέλοντας να επισημάνει πως ο ΣΥΡΙΖΑ σε αυτόν τον νέο πολιτικό κύκλο που άνοιξε μετά τις εκλογές της 7ης Ιουλίου θα κινείται διαφορετικά από την περίοδο 2012-2015.

Επ’ αυτού έχει ενδιαφέρον η πρόσφατη έρευνα του think tank του ΣΥΡΙΖΑ, του Ινστιτούτου Νίκος Πουλαντζάς, όπου στο πρώτο ενημερωτικό σημείωμα των «εκλογικών τάσεων» υπογραμμίζεται ότι  «ο ΣΥΡΙΖΑ καλείται να βρει νέες ισορροπίες, μεταξύ θεσμικής και κινηματικής παρουσίας, μεταξύ συναίνεσης, όπου υπάρχει, και της -ακόμα και έντονης – αντιπαράθεσης, όπου απαιτείται».

Επίσης, οι συγγραφείς της ανάλυσης σημειώνουν ότι για τον ΣΥΡΙΖΑ ο προϋπολογισμός θα είναι μια πρώτης τάξεως ευκαιρία να παρουσιάσει πλήρως το είδος της αντιπολίτευσης που σκοπεύει να ασκήσει, ακόμη και τοποθετούμενος κριτικά απέναντι σε πλευρές της δικής του διακυβέρνησης, σε ένα ευνοϊκό για τον ίδιο πεδίο – την «κοινωνική agenda». Σε αυτό το κλίμα, ο Τσίπρας αρχίζει από σήμερα περιοδεία στην Κρήτη, ένα «προοδευτικό προπύργιο» και αλλοτινό κάστρο του ΠΑΣΟΚ.