Το κυνήγι του κρυμμένου θησαυρού

Δεν περιγράφεται έτσι απλά. Για να τα καταφέρει κανείς θα πρέπει να ανακατέψει δυο – τρία κινηματογραφικά ήδη. Να φανταστεί, ας πούμε, το «Σκηνές από έναν γάμο» όχι στην μπεργκμανική έκδοση αλλά ως βαλκανικό γουέστερν. Και θα ήταν έτσι ακριβώς: Δυο ελεγκτές της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων θα πήγαιναν σε ένα γαμήλιο γλέντι για να διαπιστώσουν εάν τηρούνται οι φορολογικοί νόμοι κι εκεί που θα κοίταζαν τα βιβλία θα έβλεπαν τους περίπου πενήντα καλεσμένους να τους κυνηγούν.

Στην Αγρια Δύση μπορεί οι άνθρωποι του νόμου να κατέληγαν στην κρεμάλα ή, αν ήταν πιο τυχεροί, να τους έριχναν στο βαρέλι με την πίσσα κι έπειτα να άδειαζαν επάνω τους κι ένα τσουβάλι πούπουλα. Αλλά εδώ είναι Βαλκάνια. Κι έτσι, στις Σέρρες, στη μοναδική σκηνή που αξίζει ενδεχομένως να θυμάται κανείς από έναν σερραϊκό γάμο, ο άνθρωπος του νόμου καταλήγει στο νοσοκομείο με διάσειση. Ενας άλλος, στο Ρέθυμνο αυτός, με ρήξη τυμπάνου. Ενας τρίτος στη Μαγνησία με σπασμένο χέρι.

Ο νόμος εφαρμόζεται. Αλλά όπως στην Αγρια Δύση του 1800, έτσι και στα βαλκανικά γουέστερν του 21ου αιώνα, αυτός που εφαρμόζεται είναι ο νόμος του Λιντς. Οι ελεγκτές της ανεξάρτητης αρχής λιντσάρονται πότε από ιδιοκτήτες πιτσαρίας και άλλοτε από το μαινόμενο πλήθος ενός γαμήλιου γλεντιού την ώρα που έχει αρχίσει το κυνήγι της ευτυχίας. Μα πώς τόλμησαν να διαταράξουν οι ελεγκτές την πιο ωραία ημέρα στη ζωή των παιδιών;

Το ερώτημα ακούγεται λογικό. Μόνο που οδηγεί σε μια όχι και τόσο λογική συνέχεια: Αφού οι σκηνές από έναν γάμο δεν πρέπει να διαταράσσονται ποτέ, τότε οι επιχειρηματίες των κέντρων εκδηλώσεων κατοχυρώνουν το δικαίωμα να φοροδιαφεύγουν ανενόχλητοι. Η αίθουσα διατίθεται για γάμους και βαφτίσια, αλλά όχι για φορολογικούς ελέγχους.  Γίνεται; Δεν γίνεται εάν υποθέσουμε ότι αυτή είναι μία χώρα όπου όλοι είναι ίσοι ενώπιον του νόμου, όπως θα έγραφε η πινακίδα στο γραφείο του σερίφη.

Και τότε; Ποια θα μπορούσε να είναι λύση; Αν και κάπως αιματηρή, στο Φαρ Ουέστ του προπερασμένου αιώνα θα ήταν απλή. Αλλά στα Βαλκάνια αυτού του αιώνα δεν γίνεται οι ελεγκτές να πυροβολούν πιο γρήγορα από τη σκιά τους. Τι μένει; Να γίνουν πιο αυστηρές οι ποινές για εκείνους που δεν τηρούν τους νόμους εκτός από τον νόμο του Λιντς. Οι επιθέσεις σε ελεγκτές, λένε οι πληροφορίες, θα λάβουν τον χαρακτήρα ιδιώνυμου. Οχι όπως τώρα που η απλή σωματική βλάβη τιμωρείται απλώς με κοινωνική εργασία.

Ακούγεται κι αυτό λογικό. Ή μάλλον θα ήταν εάν η φοροδιαφυγή δεν ήταν τόσο εκτεταμένη ώστε ο έλεγχος σε μια πιτσαρία στον Βόλο ή σε μια επιχείρηση συνεστιάσεων στην Κερκίνη των Σερρών να μοιάζει με μια σταγόνα σε έναν ωκεανό όπου εξακολουθούν να κολυμπούν ανενόχλητα τα μεγάλα ψάρια. Πόσες πίτσες τρώνε στον Βόλο; Πόσοι παντρεύονται πια στην Κερκίνη για να διακόπτεται τόσο απότομα το κυνήγι της ευτυχίας δυο νεόνυμφων; Μα πραγματικά πιστεύει κανείς πως θα σταματήσει η φοροδιαφυγή με μια πίτσα μαργαρίτα εδώ και έναν επαρχιακό γάμο εκεί; Η απάντηση δεν είναι δύσκολη, βρίσκεται στον αδήλωτο πλούτο. Αλλά αυτό πάλι είναι από άλλο έργο. Είναι από το κυνήγι του κρυμμένου θησαυρού.