Αρχαιολογία {LF}και μικροπολιτική

Με τις ομόφωνες γνωμοδοτήσεις του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου και του Κεντρικού Συμβουλίου Νεωτέρων Μνημείων του υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού δόθηκαν «καθαρές λύσεις και διέξοδο», σύμφωνα με τη δήλωση της υπουργού, σε εκκρεμή ζητήματα της επένδυσης του Ελληνικού. Μέσα σε μόλις δύο 24ωρα ήρθησαν, με θεσμικό τρόπο, τα εμπόδια που είχαν δημιουργήσει τα δύο τελευταία χρόνια προηγούμενες γνωμοδοτήσεις στην εκκίνηση του μεγαλύτερου αναπτυξιακού έργου της χώρας.

Χρειάστηκε βέβαια να αλλάξει η σύνθεση των δύο γνωμοδοτικών οργάνων. Δυστυχώς, μεταξύ των αρχαιολόγων και ειδικά στον χώρο του αρχαιολογικού συνδικαλισμού ενδημούν αριστερόστροφοι δογματισμοί, μαξιμαλισμοί και αγκυλώσεις μαζί με ένα είδος αλαζονείας, η οποία τροφοδοτείται από την «εξουσία» που ασκεί η αρχαιολογική υπηρεσία σε ολόκληρη επικράτεια. Αυτός ο εκρηκτικός συνδυασμός βρήκε πρόσφορο έδαφος και ανταπόκριση στην πρόθεση της προηγούμενης κυβέρνησης αρχικά να παρεμποδίσει και αργότερα να καθυστερήσει την επένδυση, χρησιμοποιώντας διάφορα προσχήματα.

Στόχος της πολιτείας είναι «η προστασία και η ανάδειξη των μνημείων» της πολιτισμικής μας κληρονομιάς. Τα προβλήματα ανακύπτουν στην οριοθέτηση του χώρου προστασίας και στην ένταξη περιοχών, κτηρίων και αντικειμένων στην κατηγορία των μνημείων. Για όσους ενεργούν με κακή πρόθεση, η οριοθέτηση θα μπορούσε να επεκταθεί κατά βούληση με την επίκληση του νόμου και η ένταξη θα μπορούσε να αξιοποιηθεί για να παρεμποδιστεί ένα αναπτυξιακό έργο.

Το βαρύ τίμημα των προηγούμενων γνωμοδοτήσεων ήταν ότι καταρράκωσαν το κύρος των δύο κορυφαίων γνωμοδοτικών οργάνων. Συνεπώς ακούγεται ως άκρως ειρωνική η ανακοίνωση του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων, οι οποίοι ισχυρίστηκαν ότι «σοβαρό πλήγμα σε βάρος του κύρους των Κεντρικών Συμβουλίων του ΥΠ.ΠΟ.Α.» συνιστούν οι «παρατυπίες» που διατείνονται ότι υφίστανται στις νέες συνθέσεις των οργάνων που αποκατέστησαν την κανονικότητα.

Ο Μιχαήλ Πασχάλης είναι ομότιμος καθηγητής Κλασικής Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Κρήτης.