Στάση αναμονής για αξιολόγηση και προοπτικές

Διαψεύστηκαν οι προσδοκίες για άμεση αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της ελληνικής οικονομίας μετά τις εκλογές, με τους οίκους αξιολόγησης να επιλέγουν επί του παρόντος στάση αναμονής παρά ψήφο εμπιστοσύνης πριν διαπιστώσουν στην πράξη την αποδοτικότητα της νέας κυβέρνησης. «Είναι πολύ νωρίς για να κριθούν η αποδοτικότητα και η ικανότητα εφαρμογής του κυβερνητικού προγράμματος, το οποίο ωστόσο μπορεί να ενισχύσει περαιτέρω την ανάκαμψη της οικονομίας» εκτίμησε η Fitch και σταθμίζοντας κινδύνους και προοπτικές για την ελληνική οικονομία επέλεξε να διατηρήσει αμετάβλητη την αξιολόγηση ΒΒ- για την Ελλάδα διατηρώντας επίσης αμετάβλητες – σε σταθερές – και τις προοπτικές. Τα βλέμματα στρέφονται τώρα στην ετυμηγορία της Moody’s στις 23 Αυγούστου και της Standard and Poor’s στις 25 Οκτωβρίου, αν και ο πήχης μπαίνει πλέον χαμηλά.

Αναλυτές αλλά και κυβερνητικά στελέχη περίμεναν αναβάθμιση έστω των προοπτικών της ελληνικής οικονομίας από τη Fitch. Οι προσδοκίες δεν επιβεβαιώθηκαν καθώς ο διεθνής οίκος «ζύγισε» από τη μια πλευρά τις αδύναμες μεσοπρόθεσμες προοπτικές ανάπτυξης, τα υπερβολικά υψηλά επίπεδα κόκκινων δανείων αλλά και τα υψηλά επίπεδα γενικού κρατικού και εξωτερικού χρέους. Είχε αναγνωρίσει νωρίτερα ότι η αξιολόγηση της Ελλάδας βασίζεται στα υψηλά επίπεδα κατά κεφαλήν εισοδήματος, που ξεπερνούν κατά πολύ χώρες με αξιολόγηση ΒΒ και ΒΒΒ, καθώς και το γεγονός ότι το προφίλ του κρατικού χρέους είναι ευνοϊκό, οι δημοσιονομικές επιδόσεις της τελευταίας τριετίας υπερβαίνουν χώρες με αξιολόγηση ΒΒ και οι δείκτες διακυβέρνησης είναι αξιοσημείωτα ισχυρότεροι από αρκετές χώρες με αντίστοιχη αξιολόγηση.

ΤΑ ΘΕΤΙΚΑ. Στα καλά νέα της έκθεσης της Fitch συγκαταλέγονται ακόμα οι εκτιμήσεις για επίτευξη του στόχου για το φετινό πρωτογενές πλεόνασμα (3,5% του ΑΕΠ) με οριακή μόλις απόκλιση (3,4% του ΑΕΠ) για το 2020. Στις προκλήσεις ξεχωρίζει η ανάγκη αλλαγής του υφιστάμενου μείγματος δημοσιονομικής πολιτικής (ίσως δεν είναι διατηρήσιμο μεσοπρόθεσμα, εκτιμάται) αλλά και η επιτάχυνση του ρυθμού ανάπτυξης, ο πήχης για τον οποίο χαμηλώνει φέτος στο 1,9% έναντι προηγούμενης πρόβλεψης για 2,3%. «Η νέα κυβέρνηση κληρονομεί την πρόκληση της αλλαγής του μείγματος χωρίς να επηρεαστούν οι δημοσιονομικοί στόχοι που έχουν συμφωνηθεί με τους δανειστές» σημειώνει ο διεθνής οίκος επισημαίνοντας ότι η ανατροπή της μείωσης στο αφορολόγητο από την προηγούμενη κυβέρνηση καθιστά ακόμη δυσκολότερη την «άσκηση», ιδίως σε συνδυασμό με τις προαναγγελθείσες μειώσεις φόρων.

ΟΙ ΤΡΑΠΕΖΕΣ. Στο μέτωπο των τραπεζών η Fitch θεωρεί θετική εξέλιξη την ανάληψη της ευθύνης επίβλεψης των πολιτικών των τραπεζών μόνο από το υπουργείο Οικονομικών και εκτιμά ότι η οικονομική ανάκαμψη, η σταδιακή ανατίμηση στην κτηματαγορά, οι πωλήσεις NPEs και η μεγαλύτερη χρήση ηλεκτρονικών πλειστηριασμών, καθώς και ως έναν βαθμό το πλαίσιο που διαδέχθηκε τον νόμο Κατσέλη, θα βοηθήσουν τις τράπεζες να πιάσουν τον στόχο που έθεσε ο SSM για το 2021 (οριακά κάτω του 21%). Επισημαίνει όμως παράλληλα τις αβεβαιότητες σε συνάρτηση με το χρονοδιάγραμμα υλοποίησής τους που ενσωματώνουν τα σχέδια διευθέτησης των κόκκινων δανείων στη βάση των προτάσεων του ΤΧΣ και της ΤτΕ ιδίως υπό το πρίσμα συμβατότητας με το πλαίσιο περί κρατικής ενίσχυσης όσο και της δυνατότητας αξιοποίησής τους από τις τράπεζες.

Σημειώνει ωστόσο ότι το χρηματοδοτικό προφίλ του κλάδου έχει βελτιωθεί μετά τις εισροές καταθέσεων και τις εκδόσεις ομολόγων Tier 2 από Πειραιώς και Εθνική, καθώς και τη μείωση της χρηματοδότησης από το ευρωσύστημα (8,4 δισ. ευρώ στα τέλη Μαρτίου από 33,7 δισ. ευρώ στο τέλος του 2017) με παράλληλο μηδενισμό του ELA. Υπό αυτές τις συνθήκες η Fitch αναμένει πλήρη άρση των capital controls έως το τέλος του έτους, κίνηση την οποία αναμένεται να εισηγηθεί άμεσα στην κυβέρνηση η Τράπεζα της Ελλάδος.