Ισοπεδωτικές αλλαγές στα πανεπιστήμια

Η αποστολή και πρώτιστη φροντίδα του δημόσιου Πανεπιστημίου πρέπει να είναι η υψηλού επιπέδου εκπαίδευση των φοιτητών του και η παραγωγή νέας γνώσης. Ωστόσο, μετά τις τελευταίες νομοθετικές εξελίξεις και λαμβάνοντας υπόψη την ανακοίνωση των νέων πανεπιστημιακών τμημάτων, πολλά εκ των οποίων υφίστανται αυτή τη στιγμή μόνο ως τίτλοι, αρκετά πανεπιστήμια της χώρας βρίσκονται στη δύσκολη θέση να μην μπορούν να διασφαλίσουν αντικειμενικά και με σοβαρότητα αυτούς τους όρους. Οι τελευταίες ισοπεδωτικές αλλαγές στα πανεπιστήμια της χώρας επιβλήθηκαν από την κυβέρνηση και τον υπουργό Παιδείας κ. Κ. Γαβρόγλου, με σειρά πρόχειρων και ατεκμηρίωτων νομοθετικών παρεμβάσεων.

Προτείνονται προς την επόμενη κυβέρνηση τα εξής στοχευμένα μέτρα για την άμεση αντιμετώπιση της υπάρχουσας απαράδεκτης κατάστασης:

n Η εξαίρεση από το φετινό (τουλάχιστον) μηχανογραφικό δελτίο των υποψήφιων φοιτητών όλων των νέων τμημάτων που δημιουργήθηκαν. Είναι ασφαλώς η εντιμότερη και ρεαλιστικότερη λύση αυτή τη στιγμή. Η συντριπτική πλειοψηφία των τμημάτων αυτών υπάρχουν μόνο στα χαρτιά. Δεν μπορούν να λειτουργήσουν και δεν μπορούν να διασφαλίσουν εκπαίδευση πανεπιστημιακού επιπέδου.

n Αμεση θεσμοθέτηση της βάσης του 10 για την εισαγωγή σε κάποιο πανεπιστημιακό τμήμα. Με τον λαϊκισμό της κυβέρνησης και του υπουργού Παιδείας που πρακτικά δίνει τη δυνατότητα εισαγωγής σε όλους όσους συμμετείχαν στις πανελλαδικές εξετάσεις, το επίπεδο των αυριανών φοιτητών σε πολλά από τα τμήματα θα είναι απίστευτα χαμηλό και στην πράξη δεν θα μπορούν να παρακολουθήσουν σπουδές πανεπιστημιακού επιπέδου, όταν έχουν βαθμούς 2 ή 3 ή 4 (στα 20!).

n Αμεση αναθεώρηση του αριθμού και των αντικειμένων των τμημάτων ανά ΑΕΙ και συνολικά, με βάση τις διεθνείς αναλογίες σε σχέση με τον πληθυσμό και τις ανάγκες της χώρας και φυσικά μετά από διαβούλευση με τα πανεπιστήμια.

n Να σταματήσει η πελατειακή εξάρτηση των δημόσιων πανεπιστημίων από το υπουργείο.

n Νέες θέσεις Διδακτικού Ερευνητικού Προσωπικού ώστε να καταβληθεί προσπάθεια να ομογενοποιηθεί ο λόγος διδασκόντων προς διδασκομένους ανά ευρύ γνωστικό αντικείμενο, σε ολόκληρη τη χώρα και να πλησιάσει το μέσο όρο των χωρών της ΕΕ.

n Η κρατική χρηματοδότηση χρειάζεται γενναία αύξηση. Επιπλέον θα πρέπει να μελετηθεί και θεσμοθετηθεί μέσα στα επόμενα χρόνια ένα νέο μοντέλο χρηματοδότησης, που θα βασίζεται στην καταβολή του κόστους των υπηρεσιών που παρέχει το Πανεπιστήμιο και στην αξιολόγησή του, και όχι στο σημερινό μοντέλο της κρατικής χρηματοδότησης χωρίς κριτήρια.

n Να αλλάξει το μοντέλο της διαχείρισης των ερευνητικών προγραμμάτων και της λειτουργίας των ΕΛΚΕ με στόχο την απελευθέρωση του ερευνητικού δυναμικού των πανεπιστημίων από την ασφυκτική γραφειοκρατία, χωρίς να θίγεται η διαφάνεια.

n Είναι κρίσιμο να επανασχεδιαστεί άμεσα και να ενισχυθεί δραστικά η επαγγελματική και τεχνολογική εκπαίδευση στη χώρα, σε όλα τα επίπεδα, μεταφέροντας διεθνείς βέλτιστες πρακτικές.

Το δημόσιο Πανεπιστήμιο πρέπει να είναι πλήρως αυτόνομο και αυτοδιοικούμενο και να λειτουργεί με διαφάνεια, αξιοκρατία, αξιολόγηση και κοινωνική λογοδοσία.

Ο Ευστάθιος Ευσταθόπουλος είναι καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών, πρώην πρόεδρος της ΠΟΣΔΕΠ