Ασχημα νέα για τους φτωχούς του πλανήτη

Η παγκόσμια οικονομία εξασθενεί. Αυτό διαπίστωσαν στην πρόσφατη συνάντησή τους στη Φουκουόκα της Ιαπωνίας οι υπουργοί Οικονομικών και οι κεντρικοί τραπεζίτες του G20. Λίγες ημέρες νωρίτερα η Παγκόσμια Τράπεζα κατέβασε την πρόβλεψή της για την παγκόσμια ανάπτυξη στο χαμηλότερο ποσοστό της τελευταίας τριετίας (2,6%) και προειδοποίησε για αναιμική ανάπτυξη τη διετία 2020-2021.

Οι εξελίξεις αυτές προοιωνίζονται ένα δυσμενέστερο μέλλον για τους φτωχότερους κατοίκους του πλανήτη. Διότι η γενικότερη οικονομική δυσπραγία δυσχεραίνει την εφαρμογή πολιτικών και την υλοποίηση προγραμμάτων καταπολέμησης της φτώχειας. Εχουμε γνώση από την πρόσφατη εμπειρία μας για το τι πρέπει να γίνει. Την περίοδο 2001-2019 ο αριθμός των φτωχών κρατών, όπου το ετήσιο κατά κεφαλήν εισόδημα είναι κάτω των 995 δολαρίων, μειώθηκε σχεδόν κατά το ήμισυ (από τις 64 χώρες στις 34), καθώς 32 χώρες αναβαθμίστηκαν σε μεσαίου εισοδήματος και μόνο δύο νέες χώρες προστέθηκαν στη λίστα των φτωχών.

Η εξέλιξη αυτή οφείλεται στο ευνοϊκό οικονομικό κλίμα την περίοδο 2001-2011 που προηγήθηκε της παγκόσμιας χρηματοοικονομικής κρίσης, που έδωσε ώθηση στις τιμές των εμπορευμάτων και πυροδότησε μεγάλες ξένες επενδύσεις στις φτωχές χώρες. Την περίοδο αυτή καταλάγιασαν και οι συγκρούσεις μεταξύ αφρικανικών χωρών, δίνοντας έτσι τη δυνατότητα να πραγματοποιηθούν μεγαλύτερες επενδύσεις προς όφελος των λαών της ηπείρου. Ετσι, από το 2001 έως το 2015 ο αριθμός των φτωχών παγκοσμίως μειώθηκε κατά το ένα τρίτο (φτωχοί λογίζονται όσοι ζουν με 1,90 ή λιγότερα δολάρια ημερησίως).

Τα επιτεύγματα στον αγώνα για την καταπολέμηση της φτώχειας θα δοκιμαστούν από την αναμενόμενη παγκόσμια οικονομική επιβράδυνση. Αλλά η ευθύνη του ανεπτυγμένου κόσμου έναντι του αναπτυσσόμενου και κυρίως έναντι των χωρών που πασχίζουν να βγουν από το τέλμα της φτώχειας παραμένει ως έχει. Για ανθρωπιστικούς λόγους, αλλά και επειδή η παγίωση της φτώχειας και η μη εκπλήρωση των υποσχέσεων των οικονομικά ισχυρών απειλούν την παγκόσμια ασφάλεια και επιτείνουν τη μετανάστευση. Η παγκόσμια οικονομία μπορεί να ασθμαίνει, αλλά αυτή δεν είναι δικαιολογία για να αγνοηθούν οι φτωχοί.

Η Τζεϊλά Παζαρμπασίογλου είναι αντιπρόεδρος της Παγκόσμιας Τράπεζας για την Ισότιμη Ανάπτυξη, την Οικονομία και τους Θεσμούς