Στοίχημα η ενσωμάτωση

Αφήνουν τις πατρίδες τους και φτάνουν στην Ελλάδα έπειτα από ένα επικίνδυνο ταξίδι. Το ευρωπαϊκό όνειρο για τους περισσότερους σταματά εντός των ελληνικών συνόρων, όπου οι συνθήκες δεν είναι αυτές που τους είχαν τάξει οι διακινητές. Για τους χιλιάδες πρόσφυγες και μετανάστες που ζουν πλέον στη χώρα, το στοίχημα είναι να ενσωματωθούν στην ελληνική κοινωνία.

Τον Νοέμβριο του 2015 η Τούρια, με τον σύζυγο και τον γιο τους εγκατέλειψαν το Μαρόκο, καθώς δέχονταν απειλές λόγω θρησκείας. Με βάρκα έφτασαν στις ακτές της Λέσβου, όπου παρέμειναν στο νησί μόλις μία εβδομάδα. Στόχος ήταν να φύγουν από τη χώρα για την Ευρώπη, όπου ζουν συγγενικά τους πρόσωπα. Για ενάμιση μήνα έμειναν στην Ειδομένη, τότε που πρόσφυγες και μετανάστες προσπαθούσαν μάταια να περάσουν τα σύνορα. Επέστρεψαν και πάλι στην Αθήνα και τότε ήταν που αποφάσισαν πως η Ελλάδα θα είναι πλέον η νέα τους πατρίδα.

Η μαγειρική μπήκε στη ζωή της από πολύ μικρή ηλικία. Στην Αθήνα, όμως, έχοντας παρακολουθήσει και πρόγραμμα για τη νεανική επιχειρηματικότητα, εργάστηκε όλα αυτά τα χρόνια στη βιομηχανία του φαγητού. Αύριο θα πάρει για μία ακόμη φορά μέρος στο φεστιβάλ «Στην Κουζίνα με τους Πρόσφυγες» που διοργανώνει η Υπατη Αρμοστεία. «Ονειρό μου είναι να ανοίξω το δικό μου μαροκινό εστιατόριο. Ξέρω ότι δεν είναι εύκολο, αλλά θέλω να το προσπαθήσω» εξηγεί στα «ΝΕΑ».

ΣΤΟΙΧΕΙΑ. Από τις αρχές του έτους συνολικά 16.387 υπήκοοι τρίτων χωρών πέρασαν σε ελληνικό έδαφος – διά θαλάσσης και ξηράς. Τα δύο προηγούμενα έτη – 2017 και 2018 – συνολικά 86.818 πρόσφυγες και μετανάστες έφτασαν στη χώρα μας, στα ελληνικά νησιά αλλά και μέσω του Εβρου. Σύμφωνα, δε, με τα στοιχεία του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικής Αλληλεγγύης, 3.835 ασυνόδευτοι ανήλικοι ζουν στη χώρα. Ωστόσο από αυτούς, μόνο οι 1.938 βρίσκονται σε μακροχρόνια ή προσωρινή φιλοξενία, με 596 παιδιά να φιλοξενούνται σε Κέντρα Υποδοχής και Ταυτοποίησης, ενώ 1.035 ζουν σε άτυπες και επισφαλείς συνθήκες στέγασης. Είναι ενδεικτικό πως 6,8% των ασυνόδευτων παιδιών στην Ελλάδα είναι κάτω των 14 ετών. Αφγανιστάν, Πακιστάν και Συρία είναι οι βασικές χώρες καταγωγής των παιδιών αυτών.

Τρία χρόνια τώρα ο Μοχάμεντ από το Αφγανιστάν ζει μακριά από την πολυπληθή – 13 μέλη! – οικογένειά του. Εφτασε στη Λέσβο, όπου έζησε με συγγενείς για περίπου έναν χρόνο. Οι συγγενείς του μετεγκαταστάθηκαν στην Ελβετία, ενώ ο Μοχάμεντ έμεινε μόνος πίσω στην Αθήνα εξαιτίας της γραφειοκρατίας. Βρήκε, όμως, ένα νέο σπίτι σε ξενώνα για ασυνόδευτα ανήλικα παιδιά σε μια πόλη, που, όπως δηλώνει, του αρέσει. Παρά τις δυσκολίες, τα όνειρα για τον Μοχάμεντ δεν έχουν σταματήσει: όταν μεγαλώσει θέλει να γίνει γιατρός ή μηχανικός αυτοκινήτων κι όλα αυτά να μπορεί να τα κάνει στην Ελβετία, κοντά στους συγγενείς του. Οσο είναι, όμως, στην Αθήνα πηγαίνει στο σχολείο, μιλά καλά ελληνικά και αγγλικά και ανάμεσα στις τρεις γλώσσες που διδάσκεται, διαλέγει τα γαλλικά!

ΤΑΛΕΝΤΑ. Ο Μοχάμεντ κάνει μικρά βήματα ενσωμάτωσης. Αρχικά, με δισταγμό πήρε την απόφαση να συμμετάσχει στο σεμινάριο φωτογραφίας με θέμα «Κοινωνική και Πολιτισμική Ενσωμάτωση» που πραγματοποιεί το SolidarityNow από τις 15 Ιουνίου, σε συνεργασία με τον βραβευμένο φωτογράφο Fredric Roberts, στην Αθήνα. Συνολικά 20 παιδιά, ηλικίας 14 έως 16 ετών, ελληνικής και μη καταγωγής, διδάσκονται τις αρχές της φωτογραφίας, περπατούν στην πόλη και φωτογραφίζουν, συζητώντας και βλέποντας στην πράξη τη φωτογραφία ως μέσο αφήγησης ιστοριών. Μάλιστα, το Σάββατο – από τις 12 έως τις 4 μ.μ. – κάθε ένα από τα 20 παιδιά θα διηγηθεί μια ιστορία με τις φωτογραφίες του σε μια συνολική έκθεση των έργων τους στη Στοά του Βιβλίου, στο κέντρο της Αθήνας.

Στα δύο του χρόνια ο Φράνσις και η οικογένειά του αναγκάστηκαν να μετακομίσουν στη Νότια Αφρική, εξαιτίας του αιματηρού εμφυλίου πολέμου στο Κονγκό. Οι συνθήκες στη νέα χώρα όπου έφτασαν, όμως, δεν ήταν ιδανικές. Ετσι, το ταξίδι για μια καλύτερη ζωή συνεχίστηκε. Ο ίδιος, με τον πατέρα και τον αδερφό του, αφήνοντας πίσω τη μητέρα αλλά και την υπόλοιπη οικογένεια λόγω επικινδυνότητας, ταξίδεψαν στην Ασία, φτάνοντας και στην Τουρκία. Στη γειτονική χώρα έμειναν χρόνια, ώσπου τον Νοέμβριο του 2017 μαζί με άλλους 60 ανθρώπους μπήκαν σε μια μικρή βάρκα με προορισμό τη Λέσβο. Τους πρώτους μήνες παραμονής του στο Κέντρο Υποδοχής και Ταυτοποίησης στη Μόρια, ο Φράνσις έδειξε το ταλέντο του στο ποδόσφαιρο. Μπήκε στην ερασιτεχνική ομάδα αιτούντων άσυλο και προσφύγων του ΚΥΤ και πλέον είναι από τους πιο νέους παίκτες της ομάδας του Αιολικού στη Λέσβο.

Ο Μοχάμεντ και ο Φράνσις μπορεί να έχουν διαφορετική αφετηρία, ωστόσο οι ιστορίες τους έχουν ένα κοινό χαρακτηριστικό: τα παιδιά αυτά, ερχόμενα πια στην Ελλάδα και φεύγοντας μακριά από τον πόλεμο και τις συγκρούσεις, προσπαθούν να ενσωματωθούν και να ενταχθούν στην κοινωνία, αξιοποιώντας παράλληλα τα ταλέντα τους.