Ανοσοθεραπεία στον καρκίνο του μαστού

Σημαντικό ρόλο στην αντιμετώπιση των ογκολογικών ασθενών διαδραματίζει τα τελευταία χρόνια η χορήγηση ανοσοθεραπείας, η οποία επικουρεί το ανοσοποιητικό σύστημα να αντιμετωπίσει τα καρκινικά κύτταρα. Η ανοσοθεραπεία έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα αποτελεσματική σε ποικίλους συμπαγείς όγκους όπως ο καρκίνος του πνεύμονα, του ουροθηλίου, του νεφρού, το μελάνωμα κ.λπ. Πραγματικά, η εισαγωγή της ανοσοθεραπείας έχει αλλάξει τη φυσική πορεία των ανωτέρω κακοηθειών, επιτυγχάνοντας παράταση της συνολικής επιβίωσης και βελτίωση της ποιότητας ζωής των ογκολογικών ασθενών. Οι πιο σημαντικοί ανοσοθεραπευτικοί παράγοντες που έχουν αναπτυχθεί είναι μονοκλωνικά αντισώματα που αναστέλλουν τους υποδοχείς PD1/PD-L1 και το CTLΑ4. Οσον αφορά τον καρκίνο του μαστού, η ανοσοθεραπεία έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα χρήσιμη στην υποομάδα των ασθενών με μεταστατικό τριπλά αρνητικό καρκίνο του μαστού, δηλαδή σε ασθενείς με αρνητική έκφραση των υποδοχέων οιστρογόνων, προγεστερόνης και Her2. Ειδικότερα, με βάση τα αποτελέσματα της μελέτης Impassion130 που ανακοινώθηκαν πρόσφατα, σημαντικότατο όφελος φαίνεται ότι έχουν ασθενείς με μεταστατικό τριπλά αρνητικό καρκίνο του μαστού που εκφράζουν τον PDL1 υποδοχέα και λαμβάνουν θεραπεία με ατεζολιζουμάμπη (ανοσοθεραπεία) σε συνδυασμό με κλασική χημειοθεραπεία (ναμπ-πακλιταξέλη). Η μελέτη στο σύνολό της ήταν θετική, επιτυγχάνοντας παράταση του διαστήματος ελεύθερου προόδου νόσου (7,2 μήνες στο σκέλος της συγχορήγησης ανοσοθεραπείας συγκριτικά με 5,5 μήνες στο σκέλος της κλασικής χημειοθεραπείας). Τα αποτελέσματα ήταν ευνοϊκότερα στην υποομάδα των ασθενών που εξέφραζαν τον PDL1 υποδοχέα. Οι ασθενείς αυτοί εμφάνισαν όφελος και στη συνολική επιβίωση (25 μήνες συγκριτικά με 15,5 μήνες). Η ανοσοθεραπεία φάνηκε ότι ήταν πολύ καλά ανεκτή, με συχνότερες τις παρενέργειες που οφείλονται σε υπερδιέγερση του ανοσοποιητικού συστήματος. Αξίζει να σημειωθεί ότι η ομάδα των ασθενών με τριπλά αρνητικό καρκίνο του μαστού αποτελεί την ομάδα με τις λιγότερες θεραπευτικές επιλογές και τη δυσμενέστερη πρόγνωση. Η ανωτέρω μελέτη καθιέρωσε την ανοσοθεραπεία στη θεραπεία του μεταστατικού τριπλά αρνητικού καρκίνου του μαστού και είναι πλέον διαθέσιμη και στους έλληνες ασθενείς.

Περαιτέρω μελέτες που συνδυάζουν την ανοσοθεραπεία με άλλους χημειοθεραπευτικούς παράγοντες είναι υπό εξέλιξη τόσο σε ασθενείς με τριπλά αρνητικό καρκίνο όσο και σε ασθενείς με Her2 θετικούς όγκους. Τα αποτελέσματα από τις μελέτες αυτές αναμένονται με μεγάλο ενδιαφέρον, ευελπιστώντας στην επέκταση των ενδείξεων της ανοσοθεραπείας και σε άλλες υποομάδες ασθενών με καρκίνο του μαστού.

Ο Θάνος Δημόπουλος είναι καθηγητής Θεραπευτικής Αιματολογίας – Ογκολογίας, πρύτανης του ΕΚΠΑ