Ανησυχία και ευχολόγια για τον εμπορικό πόλεμο

Την ανησυχία τους για τους κινδύνους που έχουν δημιουργηθεί από τις κόντρες στο εμπόριο εξέφρασαν σε κοινό ανακοινωθέν οι υπουργοί Οικονομικών και οι κεντρικοί τραπεζίτες του G20 που συναντήθηκαν στην Ιαπωνία. Επειτα από πολύ έντονες διαπραγματεύσεις, που παραλίγο να οδηγήσουν σε αδιέξοδο, οι συμμετέχοντες συμφώνησαν τελικά να μην περιληφθεί στο κοινό αυτό ανακοινωθέν έκκληση για να βρεθεί το συντομότερο λύση στη συνεχώς αυξανόμενη κόντρα μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας. Οι συζητήσεις δεν ήταν εύκολες, όπως παραδέχθηκε ο επίτροπος της ΕΕ Πιερ Μοσκοβισί που παρευρέθη στις διαπραγματεύσεις.

Επίσης οι υπουργοί του G20 συμφώνησαν να υιοθετήσουν κοινούς κανονισμούς ώστε να κλείσουν παραθυράκια της νομοθεσίας που επιτρέπουν εταιρείες-κολοσσοί στην υψηλή τεχνολογία, όπως η Facebook και η Google, να μειώσουν τους φόρους που πληρώνουν για τα κέρδη τους. Με τη νέα νομοθεσία θα γίνει πιο δύσκολη η μεταφορά κερδών πολυεθνικών σε χώρες με χαμηλούς συντελεστές φορολογίας. Αυτό συμβαίνει σήμερα κατά κόρον, είναι νόμιμο, αλλά έχει προκαλέσει μεγάλες αντιδράσεις από όλο τον κόσμο.

Οι περισσότερες συζητήσεις όμως στο G20 επικεντρώθηκαν στο εμπόριο. Στο τελικό ανακοινωθέν αναφέρθηκε ότι «η παγκόσμια ανάπτυξη φαίνεται να σταθεροποιείται και γενικά προβλέπεται να αυξηθεί αρκετά αργότερα φέτος και μέσα στο 2020 (…) Ωστόσο η ανάπτυξη παραμένει χαμηλή (…) Οι γεωπολιτικές εντάσεις και οι εντάσεις στο εμπόριο έχουν ενισχυθεί. Θα συνεχίσουμε να αντιμετωπίζουμε τους κινδύνους αυτούς και είμαστε έτοιμοι να αναλάβουμε περαιτέρω δράση». Το τελικό ανακοινωθέν όμως παρέλειψε τη δέσμευση να γίνουν άμεσα κινήσεις ώστε να αντιμετωπιστεί ο κίνδυνος του εμπορικού πολέμου. Προσχέδιο του κοινού ανακοινωθέντος που είχε κυκλοφορήσει το Σάββατο έκανε λόγο για «αναγνώριση της επιτακτικής ανάγκης να επιλυθούν οι εντάσεις στο εμπόριο». Η φράση αυτή δεν υπήρχε στον ανακοινωθέν της Κυριακής.

Η φράση αφαιρέθηκε, σύμφωνα με πηγές του Reuters, έπειτα από απαίτηση των ΗΠΑ που βρίσκονται αυτό το διάστημα σε διαπραγματεύσεις με την Κίνα υπό την απειλή επιβολής νέων δασμών.

Στην κόντρα για το εμπόριο παρενέβη και η επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου Κριστίν Λαγκάρντ. Η γενική διευθύντρια του ΔΝΤ κάλεσε το G20 να θέσει ως πρώτη προτεραιότητα την αντιμετώπιση των εμπορικών διενέξεων για να μην υπάρξουν κίνδυνοι για την παγκόσμια ανάπτυξη. Σε ξεχωριστό ανακοινωθέν μετά τη λήξη της συνόδου η Λαγκάρντ ζήτησε να καταργηθούν οι δασμοί που έχουν επιβληθεί το τελευταίο διάστημα στο πλαίσιο του εμπορικού αυτού πολέμου και να αποφευχθεί η επιβολή νέων. Μια τέτοια κίνηση, θεωρεί το ΔΝΤ, θα ήταν ο καλύτερος τρόπος για να δείξουν οι μεγάλες χώρες ότι οι οικονομίες τους έχουν θετικές προοπτικές. Η Λαγκάρντ, η οποία συμμετείχε στη σύνοδο του G20, έχει παρέμβει επανειλημμένα με στόχο να αποκλιμακωθεί η κόντρα ιδιαίτερα μεταξύ των ΗΠΑ και της Κίνας.

Το ΔΝΤ προειδοποίησε μόλις πριν από λίγες ημέρες ότι ο εμπορικός πόλεμος ΗΠΑ και Κίνας μπορεί να μειώσει την παγκόσμια ανάπτυξη κατά 0,5% μέσα στο 2020. Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ Στίβεν Μνουτσίν από την πλευρά του εξέφρασε την εκτίμηση ότι η ανάπτυξη των ΗΠΑ δεν αναμένεται να επηρεαστεί από την κόντρα στο εμπόριο.

Πλέον στη συνάντηση των ηγετών των χωρών του G20 που θα πραγματοποιηθεί στην Οσάκα της Ιαπωνίας στις 28 και 29 Ιουνίου υπάρχουν πολλές πιθανότητες να βρεθούν τετ α τετ ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ με τον ομόλογό του της Κίνας Σι Τζινπίνγκ. Μια τέτοια συνάντηση δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί, καθώς οι διαπραγματεύσεις μεταξύ των δύο πλευρών αναμένεται να συνεχιστούν στο παρασκήνιο.