Οι αγορές ψήφισαν άρση της αβεβαιότητας

Το καθαρό μήνυμα της κάλπης έδωσε πνοή αισιοδοξίας στις αγορές η οποία μεταφράστηκε χθες σε ισχυρή άνοδο στο χρηματιστήριο και ραγδαία αποκλιμάκωση των αποδόσεων των ελληνικών ομολόγων σε νέα ιστορικά χαμηλά. Την ίδια ώρα βέβαια, τα προβλήματα και οι προβληματισμοί για την επόμενη μέρα στην ελληνική οικονομία παραμένουν, με τον επικεφαλής οικονομολόγο του ESM να προειδοποιεί για απώλεια των στόχων επί του πρωτογενούς πλεονάσματος φέτος.

Οι θεσμοί όμως επανεξετάζουν υπό το πρίσμα της άμεσης προοπτικής των εθνικών εκλογών τη στάση τους, κυρίως αναφορικά με το χρονοδιάγραμμα συζήτησης των εξελίξεων στην ελληνική οικονομία. Μια σειρά από κρίσιμες ημερομηνίες τελούν υπό αναθεώρηση και η Κομισιόν καλείται να αποφασίσει εάν θα δώσει στη δημοσιότητα, όπως ήταν προγραμματισμένο για τις 5 Ιουνίου, την έκθεση ενισχυμένης μεταμνημονιακής εποπτείας. Παρ’ ότι θεωρείται σχεδόν απίθανο να αλλάξει ο προγραμματισμός, η ημερομηνία δημοσίευσης της έκθεσης εμφανίζεται ανοιχτή από ορισμένες πηγές, αν και άλλες πηγές διαψεύδουν κατηγορηματικά ένα τέτοιο ενδεχόμενο.

Οι αγορές πάντως, υποδέχθηκαν το μήνυμα της κάλπης με ενθουσιασμό. Από την έναρξη των συναλλαγών στο Χρηματιστήριο Αθηνών ο Γενικός Δείκτης κατέγραφε χθες κέρδη πάνω από 5% (στο κλείσιμο +6,09%) ενώ στην αγορά ομολόγων εκδηλώθηκε αγοραστικός πυρετός στέλνοντας τις αποδόσεις σε νέα ιστορικά χαμηλά.

Η έξοδος από το Μνημόνιο τον περασμένο Αύγουστο ή ακόμα και τα πρώτα βήματα εξόδου στις αγορές δεν αποτιμήθηκαν με τέτοια ένταση από τους αγοραστές. Από την περασμένη Παρασκευή έως χθες, η απόδοση του δεκαετούς ομολόγου διέγραψε κάθετη πτώση της τάξεως του 10% αγγίζοντας ακόμα και το 3% έναντι 3,35%. Στους πενταετείς τίτλους με πτώση της τάξεως του 9% η απόδοση βρέθηκε ακόμα και κάτω από το 2%. Είχε προηγηθεί μια περίοδος έντονης αβεβαιότητας με ανοδική κίνηση των αποδόσεων και αναβολή των σχεδιασμών του ΟΔΔΗΧ για νέα έκδοση ομολόγων, αμέσως μετά την κυβερνητική επιλογή στροφής σε παροχές, σε μια προσπάθεια ανάκτησης εδάφους πριν από τις κάλπες.

Η επιλογή αυτή της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ «στοίχισε» σε ξεκάθαρες προειδοποιήσεις από την πλευρά του ESM – o Κλάους Ρέγκλινγκ εκτίμησε ότι θα υπάρξει ισχυρή απόκλιση έναντι των στόχων για το πρωτογενές πλεόνασμα – και διαρροές περί επικείμενων πιθανών κυρώσεων υπό τη μορφή είτε παγώματος των διεργασιών πρόωρης αποπληρωμής του ΔΝΤ, είτε μπλόκου σε επόμενες εκταμιεύσεις των κερδών ελληνικών ομολόγων.

Οι απειλές αυτές προς το παρόν μπαίνουν στο συρτάρι, ενώ η Κομισιόν προβληματίζεται έντονα για το κατά πόσο θα πρέπει να προχωρήσει κανονικά στη δημοσιοποίηση της έκθεσης ενισχυμένης εποπτείας στις 5 Ιουνίου. Οριστικές αποφάσεις δεν έχουν ληφθεί ακόμα, αλλά στους κόλπους των Βρυξελλών υπάρχει προβληματισμός για το κατά πόσο η δημοσιοποίηση της έκθεσης στη συγκεκριμένη ημερομηνία θα μπορούσε να θεωρηθεί «παρέμβαση» στις εσωτερικές πολιτικές εξελίξεις. Από την άλλη πλευρά, και η αναβολή δημοσίευσης της έκθεσης θα μπορούσε να θεωρηθεί «παρέμβαση».

Οι πληροφορίες, τις οποίες μετέδωσαν «ΤΑ ΝΕΑ» την περασμένη εβδομάδα, ανέφεραν ότι για το 2019 η Κομισιόν εκτιμά πως η απόκλιση επί των στόχων για το πρωτογενές πλεόνασμα μπορεί να υπερβαίνει και το 1,5 δισ. ευρώ.

Ο Ρολφ Στράουχ, επικεφαλής οικονομολόγος του ESM με συνέντευξή του η οποία δημοσιεύθηκε χθες στο Κυπριακό Πρακτορείο Ειδήσεων, σημείωσε χαρακτηριστικά: «Αν και δεν έχουμε τελική εκτίμηση των μέτρων, αυτό που μας ανησυχεί είναι ότι βάσει της προκαταρκτικής μας ανάλυσης, η Ελλάδα δεν θα πετύχει τον συμφωνημένο στόχο για πρωτογενές πλεόνασμα 3,5% με σημαντική διαφορά» συμπληρώνοντας πως για το 2020 ο αντίκτυπος είναι πιο δύσκολο να προβλεφθεί, αλλά αν τα εξαγγελθέντα μέτρα εφαρμοστούν, το θέμα μπορεί να πάρει μεγαλύτερες διαστάσεις. Επιπρόσθετα, κατά την εκτίμηση του ESM – την οποία συμμερίζονται σύμφωνα με πληροφορίες και οι υπόλοιποι θεσμοί – τα μέτρα του πακέτου Τσίπρα δεν είναι φιλικά προς την ανάπτυξη τόσο σε μεσοπρόθεσμο όσο και μακροπρόθεσμο ορίζοντα. «Μπορεί να βοηθήσουν τη βραχυπρόθεσμη ανάπτυξη, αλλά η εικόνα διαφέρει σε μεσοπρόθεσμο-μακροπρόθεσμο ορίζοντα και αυτό για μας, ως ο μεγαλύτερος μακροχρόνιος δανειστής της Ελλάδας, αποτελεί θέμα ανησυχίας» συμπλήρωσε.

Με τα προ της κάλπης δεδομένα, η ελληνική οικονομία και οι παροχές της κυβέρνησης θα αποτελούσαν το βασικό θέμα συζήτησης κατά την επικείμενη συνεδρίαση του EuroWorking Group στις 3 Ιουνίου, δυο μέρες πριν από την έως τώρα προγραμματισμένη δημοσιοποίηση της έκθεσης της Κομισιόν. Με δεδομένο ότι τα αποτελέσματα των ευρωεκλογών περιορίζουν δραστικά το ενδεχόμενο εφαρμογής των προεκλογικών εξαγγελιών του Αλέξη Τσίπρα για το 2020 και τα μέτρα αυτά δεν έχουν λάβει μορφή νομοθετικών διατάξεων, ασφαλή συμπεράσματα για το επόμενο έτος δεν μπορούν να εξαχθούν. Τα φετινά μέτρα όμως, τα οποία ψηφίστηκαν σε μόνιμη βάση και αφορούν κυρίως την καταβολή της λεγόμενης «13ης σύνταξης» και τις μετατάξεις προϊόντων και υπηρεσιών από υψηλότερους συντελεστές ΦΠΑ σε χαμηλότερους, έχουν μόνιμη και μετρήσιμη επίπτωση.

Συνιστούν έναν από τους «πονοκεφάλους» της επόμενης κυβέρνησης, τους οποίους θα κληθεί να αντιμετωπίσει ο νέος υπουργός Οικονομικών στη συνεδρίαση του Eurogroup τον Ιούλιο και πολύ περισσότερο τον Σεπτέμβριο, με την κατάθεση του προσχεδίου προϋπολογισμού στην Κομισιόν. Η συνεδρίαση του Eurogroup στις 13 Ιουνίου, εκ των πραγμάτων έχει πλέον περιορισμένη βαρύτητα αλλά όχι αμελητέα.