Η αφωνία ως… πολιτικός λόγος

Υπάρχει μια αρχή στον δημόσιο λόγο και δη τον πολιτικό, που δεν λέγεται αρκετά συχνά: το μη σχόλιο είναι σχόλιο και η μη απάντηση είναι απάντηση. Σε αυτή μας παραπέμπει η επικοινωνιακή διαχείριση, από το Μέγαρο Μαξίμου, των όσων είπε στη συνέντευξή του στον Real fm και τον Νίκο Χατζηνικολάου ο Ευάγγελος Μαρινάκης, για τα όσα διαμόρφωσαν τη σχέση του με την κυβέρνηση και το παρασκήνιο της υπόθεσης των τηλεοπτικών αδειών.

Η αλήθεια είναι ότι το τελευταίο είναι κάτι που η κυβέρνηση μάλλον δεν θέλει καν να το θυμάται. Η μεγάλη σταυροφορία της κάθαρσης του ραδιοτηλεοπτικού τοπίου είναι μια από τις μεγάλες αποτυχίες του Μαξίμου και του Νίκου Παππά συγκεκριμένα. Διότι μπορεί αδειοδότηση τελικά να έγινε και κάποια χρήματα να εισπράχθηκαν, αλλά αυτό ήταν μονάχα η γαρνιτούρα της τούρτας, αυτή που την κάνει ελκυστική για το κοινό που χαζεύει τη βιτρίνα. Κάτω από το γλάσο και τα κερασάκια, όμως, κρύβεται το γλυκό. Κι αυτό ήταν η μετατροπή της σχέσης των ιδιοκτητών των καναλιών και του κράτους, από μια ζυγαριά ισορροπιών και διαπραγματεύσεων, σε μια κατάσταση υποταγής των μέσων ενημέρωσης στην κυβερνητική εξουσία. Ενας στόχος τόσο απίθανα φιλόδοξος που δεν υπολόγισε ούτε την αποφασιστικότητα των μέσων να αντιδράσουν, ούτε τα εργαλεία που τους παρείχε η έννομη τάξη και το πολίτευμά μας. Και μπορεί ο επικοινωνιακός μηχανισμός της κυβέρνησης (ο οποίος, ας το ομολογήσουμε, όταν θέλει δουλεύει ρολόι) να κατέβαλε ικανές προσπάθειες για να πάψουμε να συζητάμε το πώς «έφαγε τα μούτρα της» στο Συμβούλιο της Επικράτειας, ωστόσο η αποτυχία ελέγχου των ΜΜΕ έμεινε σε κάποιους σαν κακό άχτι.

Η συνέντευξη Μαρινάκη, λοιπόν, προκάλεσε τα εξής αποτελέσματα: έφερε ξανά στη δημόσια μνήμη ένα καθεστωτικό Βατερλώ, ανέδειξε την υποκρισία του ηθικού πλεονεκτήματος και της «μηδενικής ανοχής στη διαπλοκή» κι έβαλε στο κάδρο προσωπικά, με συγκεκριμένες αναφορές, τον αδύναμο κρίκο του Μαξίμου, το αγκάθι στο πλευρό του Αλέξη Τσίπρα. Τον Νίκο Παππά.

Δεν θα έπρεπε βέβαια να μας εκπλήσσει μια ακόμη αποκάλυψη για τον φίλο του κ. Πετσίτη που απαξιοί να δώσει μια απλή απάντηση στο απλό ερώτημα γιατί πήγε ένα ταξίδι στη Βενεζουέλα, συνοδεία δικηγόρων που ειδικεύονται στις offshore και εμφανίζονται στις σχετικές λίστες που με τόση ζέση έχει αναθεματίσει ο ΣΥΡΙΖΑ (αλλά από τις οποίες πλέον δεν έχει πρόβλημα να επιλέγει και υποψήφιους ευρωβουλευτές).

Σύμφωνα με τα όσα είπε ο κ. Μαρινάκης στον Real fm, ο Νίκος Παππάς, ο υπουργός που ανέλαβε, με νόμο, να αντικαταστήσει ως ενός ανδρός αρχή μια συνταγματικά κατοχυρωμένη ανεξάρτητη Αρχή και να διεξαγάγει τον διαγωνισμό για τις τηλεοπτικές άδειες, ήταν σε επαφή μαζί του, όπως και το Μαξίμου, στηρίζοντας την επιθυμία του να αποκτήσει κανάλι. Εως εδώ καλά. Αν και με όσα έχει διαλαλήσει ο ΣΥΡΙΖΑ για τη σχέση του (ή, μάλλον, τη μη σχέση του) με τον επιχειρηματικό κόσμο και για τον συγκεκριμένο επιχειρηματία, δεν θα έπρεπε να είναι καλά αλλά ας πούμε ότι μπορούμε να επιδείξουμε μια σχετική μεγαθυμία, ένεκα και των ημερών.

Στη συνέχεια όμως της διαδικασίας, σύμφωνα πάντοτε με όσα αφηγήθηκε ο Ευάγγελος Μαρινάκης, ο κ. Παππάς φέρεται να μεσολάβησε εκ μέρους του Μαξίμου, για να τον φέρει σε επαφή με τον  επιχειρηματία Βλαδίμηρο Καλογρίτσα, ο οποίος τότε ήταν ένας εκ των τεσσάρων που συμμετείχε επιτυχώς στη δημοπρασία για τις τηλεοπτικές άδειες, τις 4 που «χώραγε η αγορά» σύμφωνα με την έγκυρη κι έγκριτη γνωμοδότηση του ινστιτούτου της Φλωρεντίας κ.λπ. κ.λπ. Ο σκοπός της επαφής ήταν να χρηματοδοτήσει, μέσω ενός προσωπικού δανείου, ο κ. Μαρινάκης τον κ. Καλογρίτσα, προκειμένου να καταβάλει την πρώτη δόση που όφειλε για να προχωρήσει στην απόκτηση της άδειας.

Ο κ. Καλογρίτσας, βέβαια, είχε συμμετάσχει στον διαγωνισμό με τα ίδια εχέγγυα που είχαν παράσχει όλοι οι συμμετέχοντες. Θεωρητικώς. Διότι αν η συμμετοχή του στον διαγωνισμό και οι εγγυήσεις που παρείχε μπορούσαν να περιγράφουν πολύ συνοπτικά, τότε θα έπρεπε να ανασύρουμε την αντίδραση του κοινοτάρχη Περαχωρίου Ιθάκης, όταν ερωτήθηκε, στο πλαίσιο τηλεοπτικού ρεπορτάζ, για τις εκτάσεις γης που είχε συμπεριλάβει στο πόθεν έσχες του ο κ. Καλογρίτσας. Το γάργαρο, πηγαίο, γέλιο του ήταν κάτι σαν το σάουντρακ της επικής σάτιρας με τίτλο «Νόμος Παππά».

Ο κ. Μαρινάκης έκανε τη συνάντηση αλλά δεν έδωσε τα χρήματα. Επίσης δεν αποδέχθηκε την τοποθέτηση κυβερνητικών «τοποτηρητών» στον όμιλό του. Εκτοτε λοιπόν, εντελώς συμπτωματικά, έγινε ο νούμερο ένα εχθρός της κυβέρνησης.

Ενοχη σιωπή. Είναι απορίας άξιον το πώς, μια βδομάδα μετά, δεν έχει διατυπωθεί ούτε μια από τις συνηθισμένες, πια, απαντήσεις περί «fake news». Δεν έχει υπάρξει ούτε μια κανονική διάψευση των συγκεκριμένων καταγγελιών. Αντιθέτως η κυβέρνηση αναλώνεται στις γνωστές προσωπικές επιθέσεις της και στο προσβλητικό – για τους ψηφοφόρους της Νέας Δημοκρατίας και κανέναν άλλον – αφήγημα ότι ο επιχειρηματίας είναι ο αφανής αρχηγός της.

Με δυο εξαιρέσεις. Η πρώτη ήταν η απάντηση της πέτρας του «σκανδάλου», του Νίκου Παππά, που σε μεταμεσονύκτια εμφάνιση στην ΕΡΤ υποβίβασε την καταγγελία χαρακτηρίζοντάς την «κουτσομπολιό», εντυπωσιάζοντας με το πόσο καθόλου δεν μοιάζει να θίγεται, ούτε καν χάριν εντυπώσεων. Η δεύτερη ήταν η σχετική ανάρτηση του Θανάση Καρτερού. Ο επικεφαλής του γραφείου Τύπου του Πρωθυπουργού επέλεξε τη φράση «όποιος θέλει τον πιστεύει». Ο κ. Καρτερός γνωρίζει πολύ καλά πως οι κυβερνήσεις, η πολιτεία, κι ένας ιδιώτης δεν είναι ίσα κι όμοια. Διότι οι κυβερνήσεις λογοδοτούν απευθείας στον λαό, από τον οποίο πηγάζουν όλες οι εξουσίες, σύμφωνα με το Σύνταγμά μας. Στη φάση αυτή, λίγους μήνες πριν από τις εκλογές, κυβέρνηση που δεν απαντά στους πολίτες με ένα ναι ή ένα όχι επί μιας συγκεκριμένης καταγγελίας δεν επιδεικνύει σιγουριά. Εγκατάλειψη μαρτυρά. Παροπλισμό.