Η ανοιχτή πληγή του brain drain

Το φαινόμενο του brain drain, δηλαδή της φυγής των νέων επιστημόνων προς το εξωτερικό, παραμένει μία από τις μεγαλύτερες πληγές της Ελλάδας. Στα χρόνια της κρίσης περίπου μισό εκατομμύριo Ελληνες κάτω των 35 ετών εγκατέλειψαν τη χώρα, διεκδικώντας αυτό που τους αξίζει: ένα καλύτερο μέλλον. Δεν έφυγαν από επιλογή, αλλά από ανάγκη. Παρά τις άριστες σπουδές και την εξειδικευμένη κατάρτιση, δεν μπόρεσαν να βρουν μια δουλειά που θα ανταμείψει τα υψηλά προσόντα τους. Οι περισσότεροι από αυτούς επιθυμούν να επιστρέψουν πίσω, εκφράζοντας βαθιά νοσταλγία για τις οικογένειεές τους και τα αγαπημένα τους πρόσωπα. Ωστόσο, το πλαίσιο φαίνεται να μην είναι ευνοϊκό για την ανάσχεση αυτής της σύγχρονης μάστιγας.

Τα τελευταία χρόνια η χώρα μας βρίσκεται σε μια διαρκή αναζήτηση ενός νέου αναπτυξιακού μοντέλου, που θα την οδηγήσει μεσοπρόθεσμα στην ανάκαμψη και στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας. Ενα νέο αναπτυξιακό πρότυπο που θα συνδέεται με την υψηλή προστιθέμενη αξία της εγχώριας παραγωγής και τη δημιουργία νέων και ποιοτικών θέσεων εργασίας. Οι θέσεις αυτές θα προορίζονται αποκλειστικά για υψηλά καταρτισμένο προσωπικό. Για να συμβεί αυτό, όμως, θα πρέπει να μπουν στην άκρη αριστερές αντιλήψεις και νοοτροπίες που αντιμετωπίζουν την καινοτόμο επιχειρηματικότητα σαν ένα βαρίδι που πρέπει να φύγει από τη μέση.

Το σχέδιο της Νέας Δημοκρατίας για την αντιμετώπιση του brain drain εστιάζει στην προσέλκυση πολλών ιδιωτικών επενδύσεων, με στόχο τη δημιουργία περισσότερων και καλύτερων θέσεων εργασίας για τα νέα παιδιά που έφυγαν κι εκείνα που ετοιμάζονται να μεταναστεύσουν. Αλλωστε, όπως έχει επανειλημμένως αναφέρει ο Κυριάκος Μητσοτάκης, το οικονομικό πρόγραμμα της Νέας Δημοκρατίας συνοψίζεται με λίγες λέξεις ως εξής: «Λιγότεροι φόροι και εισφορές, περισσότερες επενδύσεις και καλά αμειβόμενες νέες θέσεις απασχόλησης». Ετσι, οι έλληνες του εξωτερικού θα πάρουν την τολμηρή απόφαση να επιστρέψουν πίσω στη χώρα τους και να σταδιοδρομήσουν.

Για να συμβεί αυτό απαιτείται μια μεγάλη πολιτική αλλαγή. Μια αλλαγή που θα στείλει το μήνυμα σε αυτά τα παιδιά ότι μαζί με την επιστροφή στην κανονικότητα θα έρθει η ώρα και για τη δική τους επιστροφή. Αξίζει να σημειωθεί ότι οι πολίτες της χώρας μπορεί να ανησυχούν για τη μαζική είσοδο μεταναστών στην Ελλάδα, αλλά περισσότερο τους απασχολεί η φυγή των νέων στο εξωτερικό. Αυτό προκύπτει από έρευνα του YouGov για λογαριασμό του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Διεθνών Σχέσεων. Οπως έχει δημοσιεύσει η βρετανική εφημερίδα «Guardian», σε ποσοστό που ξεπερνά το 50% οι Ελληνες ζητούν από την κυβέρνηση να λάβει μέτρα για την αντιμετώπιση του brain drain. Ανάλογο αίτημα εκφράζουν και πολίτες από την Ιταλία, την Ισπανία, την Ουγγαρία, την Πολωνία και τη Ρουμανία, αφού η κρίση μείωσε τον πληθυσμό των μορφωμένων ανθρώπων και σε αυτές τις χώρες. Το ζήτημα είναι εάν η τωρινή κυβέρνηση έχει τη διάθεση και την ικανότητα να λάβει τα απαιτούμενα μέτρα, έτσι ώστε να μετριάσει τις επιπτώσεις του brain drain και να το μετασχηματίσει σε brain gain.

Η απάντηση στο ερώτημα αυτό είναι γνωστή σε όλους μας, αν παρατηρήσουμε ότι τα τελευταία χρόνια το περιβάλλον για να ορθοποδήσει επαγγελματικά ένας νέος έγινε δυσμενέστερο. Συνεπώς, το διακύβευμα των επόμενων εκλογών είναι η αξιοποίηση του δημιουργικού δυναμικού των Ελλήνων, η προσφορά περισσότερων και πιο αξιόλογων δουλειών, η μείωση των φόρων και η επαναδημιουργία της μεσαίας τάξης. Σε αυτή την προσπάθεια δεν περισσεύει κανείς.