Ας μη χάνουμε τη μεγάλη εικόνα

Καθώς το ΝΑΤΟ συμπληρώνει σήμερα 70 χρόνια ύπαρξης, είναι μια καλή ευκαιρία να αναλογιστούμε ποια είναι η θέση της χώρας μας στην Ατλαντική Συμμαχία (εντάχθηκε το 1952), ποιος ο ρόλος της στη διαμόρφωση των αποφάσεων και ποια η συμβολή της στις δραστηριότητες του οργανισμού που αποσκοπούν στην περιφερειακή και διεθνή σταθερότητα και ειρήνη.

Η ρητορική άλλων εποχών έπληξε, καλλιεργώντας μια λανθασμένη αντίληψη στην κοινή γνώμη, τη δυνατότητα της χώρας να συμμετάσχει αποφασιστικά και δυναμικά σε δράσεις που έμμεσα ή άμεσα ενισχύουν το κύρος, τη φωνή, τις θέσεις και τελικά την ασφάλειά της. Γιατί η Ελλάδα είναι ΝΑΤΟ, όπως είναι και Ευρωπαϊκή Ενωση. Η αποτελεσματικότητα και η προστιθέμενη αξία από τη συμμετοχή της στους δύο βασικούς πυλώνες του διεθνούς συστήματος προϋποθέτει σύμπραξη στη λήψη των αποφάσεων και ενεργή υποστήριξη της εφαρμογής τους. Προϋποθέτει έναν «ολιστικό» σχεδιασμό, ασφαλώς μακροπρόθεσμο, της αμυντικής στρατηγικής και της εξωτερικής πολιτικής.

Υπάρχει, ευτυχώς, συναίνεση στις πολιτικές δυνάμεις σχετικά με τα οφέλη της χώρας από τη συμμετοχή της στη Συμμαχία και ουδέποτε μπήκε σε συζήτηση η αποχώρησή της, ακόμη και από δυνάμεις που θεωρητικά την υποστήριζαν. Αλλά αυτή η συναίνεση θα είχε πολλαπλάσια αξία αν μεταφραζόταν σε ενεργότερη συμμετοχή. Η συγκυρία είναι ευνοϊκή για να ξεκινήσει τουλάχιστον η σχετική συζήτηση. Γύρω από ποιους άξονες;

Η Ελλάδα διαχρονικά έχει το πλεονέκτημα της γεωγραφικής της θέσης που μεταφράζεται και σε γεωπολιτικό συγκριτικό πλεονέκτημα. Η σημερινή διεθνής συγκυρία χαρακτηρίζεται από μεγάλη αστάθεια και κινδύνους τόσο από τη συμπεριφορά κρατών όσο και από τη δράση μη κρατικών οντοτήτων. Η Μεσόγειος και η Μέση Ανατολή είναι περιοχές πολλαπλών προβλημάτων που επιβάλλουν την παρουσία της τριανδρίας των διεθνών οργανισμών – ΟΗΕ, ΝΑΤΟ, ΕΕ. Ειρηνευτικές επιχειρήσεις, υποστήριξη και ισχυροποίηση των θεσμών των κρατών της περιοχής και ενίσχυση των αμυντικών τους δυνατοτήτων, είναι στην ημερήσια διάταξη, όπως επίσης και οι ναυτικές επιχειρήσεις στη Μεσόγειο. Η Ευρωπαϊκή Ενωση και το ΝΑΤΟ συνεργάζονται στενά, καθώς υπάρχει συναντίληψη για την αντιμετώπιση των κινδύνων και την εξυπηρέτηση των κοινών τους συμφερόντων.

Η χώρα μας παρά την κρίση έχει διατηρήσει ένα εξαιρετικών ικανοτήτων ανθρώπινο δυναμικό στους τομείς της άμυνας και της εξωτερικής πολιτικής που θα μπορούσε να υπηρετήσει με την κατάλληλη πολιτική καθοδήγηση υψηλότερους στρατηγικούς στόχους. Εχει επίσης διατηρήσει το επίπεδο των αμυντικών δαπανών στο 2% του ΑΕΠ και ο εξορθολογισμός τους θα μπορούσε να προσφέρει στη χώρα δυνατότητες αμυντικής συνεργασίας στο πλαίσιο των εταιρικών σχέσεων του ΝΑΤΟ με χώρες των Δυτικών Βαλκανίων, του Καυκάσου και της Μεσογείου που θα ενίσχυαν σημαντικά την εξυπηρέτηση και των εθνικών συμφερόντων. Η προβολή ισχύος με ήπια μέσα είναι πολύ αποδοτική και θα έπρεπε να ενταχθεί στις προτεραιότητες της ελληνικής διπλωματίας και άμυνας. Ο δημοκρατικός διάλογος ορθά επικεντρώνεται στην ανάδειξη των προβλημάτων της ελληνικής κοινωνίας. Αλλά να μη χάνουμε τη μεγάλη εικόνα: η Ελλάδα είναι μια χώρα ασφαλής, σταθερή, δημοκρατική, με μεγάλες δυνατότητες χάρη και στους πολλαπλασιαστές ισχύος που είναι η συμμετοχή της στην Ατλαντική Συμμαχία και την Ευρωπαϊκή Ενωση.

Η Ινώ Αφεντούλη είναι στέλεχος της Διεύθυνσης Δημόσιας Διπλωματίας του ΝΑΤΟ και υπεύθυνη Επικοινωνιακής Στρατηγικής για την Ελλάδα, τη Γαλλία, την Ιταλία, την Ισπανία, την Πορτογαλία και για τις χώρες Ανατολικής Γειτονίας (Αρμενία, Αζερμπαϊτζάν, Γεωργία, Μολδαβία)