Πολιτευτάκιας x 6

Σε ποιον ανήκουν οι ψήφοι που στέλνουν ένα βουλευτή στο Κοινοβούλιο; Στον βουλευτή ή στο κόμμα;  Δικαιούται ένας βουλευτής να φύγει από ένα κόμμα και να πάει σε άλλο; Τα ερωτήματα αυτά συζητήθηκαν ευρύτατα τις προηγούμενες μέρες, ιδίως μετά τη μετακίνηση διαφόρων βουλευτών σε άλλα κόμματα από εκείνα που εκλέχτηκαν και την εκ των προτέρων εκχώρηση της ψήφου έξι βουλευτών που είχαν εκλεγεί με κόμματα της αντιπολίτευσης στην κυβερνητική πλειοψηφία.

Οι απαντήσεις είναι καταγεγραμμένες στη φύση του πολιτικού μας συστήματος. Οι πολίτες ψηφίζουν κομματικούς σχηματισμούς για τις πολιτικές ιδέες τους και την πολιτική τους δράση. Και σταυρώνουν πρόσωπα, που εκτιμούν ότι είναι τα αξιότερα, ότι θα τα καταφέρουν καλύτερα να τους εκπροσωπήσουν. Οι βουλευτές στην αντιπροσωπευτική δημοκρατία ψηφίζουν κατά συνείδηση – αν δηλαδή η συνείδησή τους ορίζει ότι πρέπει να διαφοροποιηθούν από την κομματική θέση μπορούν να ψηφίσουν διαφορετικά από τη θέση του κόμματος. Αν, επίσης, η συνείδησή τους, κάποια στιγμή στη διάρκεια της κοινοβουλευτικής θητείας τους, τους επιβάλλει να εγκαταλείψουν το κόμμα με το οποίο εξελέγησαν, ο νομοθέτης επιτρέπει να το κάνουν – ουδείς μπορεί να τους επιβάλει να παραδώσουν την έδρα τους στο κόμμα, αφού η έδρα είναι προσωποπαγής και όχι περιουσιακό στοιχείο του κόμματος.

Ο νομοθέτης θεωρεί δεδομένο ότι η πολιτική εκπροσώπηση είναι πρωτίστως υπόθεση της ιδεολογίας κάθε εκπροσώπου – γι’ αυτό και ορίζει έτσι τα πράγματα. Δεν μπήκε στο δίλημμα να δει μήπως, μερικές φορές, μια ψήφος στο Κοινοβούλιο για ένα νομοσχέδιο ή μια πλειοψηφία μπορεί να μην υποκινείται από τις ιδέες του, αλλά από ταπεινότερα κίνητρα: από την εξυπηρέτηση πιθανών συμφερόντων ή εξαιτίας της ιδιοτέλειας του βουλευτή. Ορθώς δεν αναζητούνται οι διαφοροποιήσεις στα κίνητρα των βουλευτών, αφού το ιδεολογικό πλαίσιο προϋποθέτει ευκλεείς εκπροσώπους, απαλλαγμένους από τις αδυναμίες που έχουν οι θνητοί. Ασφαλώς, όμως, τις διαφοροποιήσεις στα κίνητρα, που είναι υπαρκτές,  μπορούν να τις ανιχνεύουν και να τις κριτικάρουν οι πολίτες. Που δικαιούνται να πουν ότι είναι, π.χ., εξευτελιστικά ασυνεπής η άνευ όρων παράδοση της ψήφου του Σπύρου Δανέλλη στον ΣΥΡΙΖΑ ή ότι δείχνει καιροσκοπισμό και αμοραλισμό ο τρόπος με τον οποίο χειρίστηκαν την ψήφο τους ο Ζουράρις ή ο Παπαχριστόπουλος. Αλλο πάθος υποκίνησε την απομάκρυνση του Ψαριανού από το Ποτάμι, ένα κομμάτι εξουσίας όρισε τη μετάβαση της Παπακώστα στο υπουργείο Δημόσιας Τάξης και στην κυβερνητική πλειοψηφία.

Γιατί κάποιος δικαιούται να επικρίνει τις συγκεκριμένες επιλογές των συγκεκριμένων πολιτικών; Επειδή, συντηρώντας τον ΣΥΡΙΖΑ στην κυβέρνηση, παρήγαγαν αποτέλεσμα αντίθετο από εκείνο για το οποίο οι βουλευτές είχαν επιλεγεί από τους πολίτες. Πήραν την ψήφο των πολιτών, την αποφόρτισαν από το νόημα διά του οποίου την κατέκτησαν και, ως προσωπικό κτήμα, την εκχώρησαν σε ένα εξουσιαστικό σύστημα με ιδεολογικά χαρακτηριστικά τα οποία δεν εκφράζουν τους ψηφοφόρους.

«Παίρνεις την αλήθεια μου και μου την κάνεις λιώμα», πολιτευτάκια, τραγουδούσε στα 1980 ο Σαββόπουλος. Ας πρόσεχα.