Η πιθανή εμπλοκή του ΝΑΤΟ στη σύγκρουση με το Ιράν θα αποτελούσε καθοριστική μεταβολή στη μέχρι σήμερα στάση της Συμμαχίας. Μέχρι πρόσφατα, οι σύμμαχοι υποστήριζαν ότι οποιαδήποτε παρέμβαση στα Στενά του Ορμούζ θα μπορούσε να εξεταστεί μόνο μετά το τέλος των εχθροπραξιών και στο πλαίσιο ενός ευρύτερου διεθνούς συνασπισμού, που θα περιλαμβάνει και χώρες εκτός ΝΑΤΟ.
Ωστόσο, η παρατεταμένη ενεργειακή αναταραχή αλλάζει τα δεδομένα. Ο αποκλεισμός των Στενών του Ορμούζ από όπου διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου και LNG– έχει προκαλέσει εκτίναξη των τιμών ενέργειας και έχει επιβαρύνει τις προβλέψεις για την παγκόσμια ανάπτυξη.
Παραμένει ασαφές πώς ακριβώς θα μπορούσε το ΝΑΤΟ να διασφαλίσει την ασφαλή διέλευση εμπορικών πλοίων. Πρόσφατη αμερικανική επιχείρηση με παρόμοιο στόχο ανεστάλη μέσα σε λίγες ημέρες, παρά τις σημαντικές στρατιωτικές δυνατότητες της Ουάσιγκτον.
Εντάσεις μεταξύ Ουάσιγκτον και Ευρωπαίων συμμάχων
Το Ιράν προχώρησε στον αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ μετά την έναρξη των αμερικανικών και ισραηλινών βομβαρδισμών στα τέλη Φεβρουαρίου. Έκτοτε, το ζήτημα έχει εξελιχθεί σε σημείο έντασης μεταξύ της Ουάσιγκτον και ευρωπαϊκών συμμάχων της στο ΝΑΤΟ, οι οποίοι αρνήθηκαν να ανταποκριθούν στις πιέσεις του Προέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, για άμεση συμμετοχή σε επιχείρηση επαναλειτουργίας της θαλάσσιας οδού.
Ο Τραμπ έχει εκφράσει επανειλημμένα τη δυσαρέσκειά του για τη στάση των Ευρωπαίων συμμάχων. Πρόσφατα, η Ουάσιγκτον ανακοίνωσε την απόσυρση 5.000 Αμερικανών στρατιωτών από τη Γερμανία, απόφαση που θεωρήθηκε ένδειξη της αυξανόμενης έντασης στις διατλαντικές σχέσεις.
Αβεβαιότητα για τη στάση των κρατών-μελών
Σύμφωνα με ανώτερο αξιωματούχο του ΝΑΤΟ, ακόμη και κράτη που σήμερα αντιδρούν σε μια αποστολή της Συμμαχίας στα Στενά του Ορμούζ ενδέχεται να αναθεωρήσουν τη στάση τους, εφόσον συνεχιστεί ο αποκλεισμός και ενταθούν οι οικονομικές επιπτώσεις.
Ορισμένες χώρες, όπως η Ισπανία, έχουν εκφράσει σαφή αντίθεση στον πόλεμο. Η Μαδρίτη μάλιστα απαγόρευσε στις Ηνωμένες Πολιτείες να χρησιμοποιήσουν τον εναέριο χώρο και τις στρατιωτικές βάσεις της για επιθέσεις κατά του Ιράν.
Οι περισσότερες χώρες του ΝΑΤΟ, πάντως, έχουν παραχωρήσει διακριτικά πρόσβαση στις βάσεις τους για την παροχή υλικοτεχνικής υποστήριξης, χωρίς να συμμετέχουν ενεργά στις επιχειρήσεις.
Γαλλοβρετανικό σχέδιο για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας
Παράλληλα, συνασπισμός υπό τη Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο επεξεργάζεται σχέδιο για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ μετά την αποκλιμάκωση των συγκρούσεων. Ορισμένα κράτη έχουν ήδη μεταφέρει στρατιωτικά μέσα στην περιοχή, προετοιμαζόμενα για πιθανές εξελίξεις.
Παρά τις κινήσεις αυτές, η δυσαρέσκεια του Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ ιδίως απέναντι στη Γερμανία παραμένει έντονη. Μέχρι στιγμής, ωστόσο, οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν έχουν υποβάλει επίσημο αίτημα για εμπλοκή του ΝΑΤΟ στα Στενά του Ορμούζ.
