Γιατί επιβίωσε το «Survivor»;

Αν η φετινή τηλεοπτική σεζόν μπορεί να συνοψιστεί σ’ ένα μόνο προϊόν που κέρδισε το απόλυτο ενδιαφέρον του κοινού, αυτό είναι σίγουρα το «Survivor». Το ριάλιτι επιβίωσης του Σκάι, μολονότι αποκτήθηκε από το κανάλι του Φαλήρου ως πρόσθετο πρόγραμμα στη συμφωνία με την τουρκική εταιρεία παραγωγής Acun Media για την αγορά των δικαιωμάτων του μουσικού talent show «The Voice», εξελίχθηκε σε κυρίαρχο στον εγχώριο τηλεοπτικό χώρο.

Από την πρεμιέρα του στις 13 Φεβρουαρίου έως τον προχθεσινό τελικό, το ριάλιτι επιδόθηκε σ’ ένα ράλι τηλεθέασης, σημειώνοντας διαρκώς εντυπωσιακά νούμερα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ο τελικός της Τετάρτης, οπότε κατέγραψε μερίδιο τηλεθέασης 60,7%, ένα νούμερο ρεκόρ στη μέχρι τότε πορεία τού «Survivor». Και είναι από πολλές απόψεις άξιο λόγου, μια και αυτό το ποσοστό αντιστοιχεί σε  2.602.651 τηλεθεατές, που έστω και ένα λεπτό είδαν τον Γιώργο Αγγελόπουλο να στέφεται νικητής. Στο δυναμικό κοινό 15-44 ετών η αντίστοιχη επίδοση ήταν 70,6%, ενώ έφτασε μέχρι και το 81,4% σε συγκεκριμένες στιγμές της βραδιάς. Το ενδιαφέρον αυτό, όπως ήταν φυσικό εκτόξευσε και τα νούμερα του Σκάι, με μερίδιο τηλεθέασης για τη συγκεκριμένη ημέρα 38,9%, κερδίζοντας την πρώτη θέση στην κατάταξη.

Είναι αλήθεια πως δεν είναι η πρώτη φορά στην τηλεοπτική ιστορία που αντίστοιχα προϊόντα κάνουν να χτυπήσουν κόκκινο οι μετρητές της Nielsen. Αντίστοιχες επιδόσεις που έφτασαν το 80% στο μερίδιο τηλεθέασης είχε και το «Big Brother», το πρώτο ριάλιτι που βγήκε από τη συχνότητα του Αnt1 και που την Πρωτοχρονιά του 2001 ανάγκασε το κοινό να κάνει ρεβεγιόν με τον Πρόδρομο και τον Τσάκα, τους δύο φιναλίστ. Βέβαια, στη φτωχή φετινή τηλεοπτική σεζόν το μονόφθαλμο «Survivor» βασιλεύει. Το γεγονός αυτό δεν μειώνει και πολύ, όμως, το έρεισμα που απέκτησε βδομάδα τη βδομάδα στους τηλεθεατές το πρόγραμμα. Από την κορυφή είδε γενικότερα τους υπόλοιπους ανταγωνιστές του, αφού στα 88 συνολικά επεισόδια που παρακολούθησε το κοινό είχε κατά μέσον όρο τηλεθέαση 44,8%. Δηλαδή 1,94 εκατομμύριο θεατές στήνονταν μπροστά στις οθόνες τους για να παρακολουθήσουν τις αναμετρήσεις. Στην κατηγορία που κοιτούν περισσότερο οι διαφημιστές, το ηλιακό γκρουπ 15-44, το νούμερο ήταν ακόμα πιο ψηλό, αγγίζοντας το 57,9% κατά μέσον όρο.

Η επιτυχία του «Survivor» ήταν ενισχυτική για τον σταθμό του Γιάννη Αλαφούζου, αφού το έχει πουσάρει για τα καλά στις πρώτες θέσεις της κατάταξης των καναλιών στο σύνολο της σεζόν. Παράλληλα, υπάρχουν και τα τεράστια κέρδη που προέρχονται από τις διαφημίσεις, είτε από τις τοποθετήσεις προϊόντων στη διάρκεια των επεισοδίων είτε από τα μηνύματα που έπαιζαν στα παρατεταμένα διαφημιστικά διαλείμματα στη νυχτερινή ζώνη προβολής του ριάλιτι. Επιπλέον, το εν λόγω προϊόν σύστησε τον Σκάι σε μια μερίδα, νεανικού κυρίως, κοινού που μέχρι πρότινος δεν είχε εντάξει τον σταθμό στις τηλεοπτικές του συνήθειες, χτίζοντας μια καλή βάση τηλεθεατών πάνω στην οποία μπορεί να επενδύσει τις ερχόμενες σεζόν.

Το κύριο συστατικό των επεισοδίων ήταν τα αγωνίσματα των δύο αντίπαλων ομάδων, οι δυνατές μονομαχίες των πιο ικανών παικτών, τα πλούσια έπαθλα και οι γεμάτες ίντριγκα ψηφοφορίες για την αποχώρηση των αδύναμων κατά περίπτωση κρίκων. Κάθε ατάκα ή στιγμιότυπο γινόταν viral στο Διαδίκτυο και στις σελίδες κοινωνικής δικτύωσης, δημιουργώντας έντονο σχολιασμό από μικρούς και μεγάλους. Το παρασκήνιο έδωσε, όπως ήταν φυσικό, αρκετή τροφή και σε πρωινομεσημεριανές εκπομπές εκτός Σκάι, όπου το «Survivor» έκανε δεύτερη καριέρα. Σε αυτές ξαναπροβάλλονταν highlights κάθε βραδιάς ή ακόμα και spoilers για επικείμενες εξελίξεις, θέλοντας να κλέψουν ένα κομματάκι από την ευρεία αποδοχή που είχε το σόου. Από την πλευρά του, ο σταθμός του Φαλήρου απάντησε στην αυξημένη ανάγκη των θεατών για επιπλέον δόσεις «Survivor» μ’ ένα ειδικό μεσημεριανό πρόγραμμα, το «Survivor Πανόραμα» με παρουσιάστρια την Ελεονώρα Μελέτη, φιλοξενώντας καλεσμένους παίκτες, σχολιάζοντας και μεταδίδοντας νέο κάθε φορά υλικό.

Το συστατικό της επιτυχίας του ριάλιτι επιβίωσης είναι σχετικά απλό. Πατάει πάνω στο μοτίβο της σύγκρουσης που είναι αρκετά διαδεδομένο και το βάζει σε νέες βάσεις στον εξωτικό Αγιο Δομίνικο και σε δύο αντίπαλα δέη. Τους Διάσημους, κι ας είναι δευτερότριτης διαλογής, που με το ύφος τους ιντριγκάρουν το κοινό, και τους Μαχητές, τα απλά καθημερινά παιδιά που χάρη στις δεξιότητές τους καλούνται να επικρατήσουν. Δεν είναι τυχαίο πως οι πιο δημοφιλείς παίκτες, που έφτασαν μέχρι τον τελικό, ήταν εκείνοι που ήταν περισσότερο ικανοί και δραστήριοι στα αθλήματα, προκαλώντας ακόμα και τον φθόνο ή την υπονόμευση των «απέναντι». Συγκεκριμένα, το κοινό ταυτίστηκε με τον Ντάνο, το απλό παλικάρι με τα εντυπωσιακά σωματικά προσόντα που έπεσε θύμα της κλίκας των Διασήμων και κλήθηκε να παίξει τον ρόλο του από μηχανής θεού για να αποκαταστήσει τη δικαιοσύνη, εκτοπίζοντας από το νησί με την ψήφο του τους «κακούς».  

Οι εικόνες των εξωτικών παραλιών της Καραϊβικής, του γυμνού κάλλους του Κωνσταντίνου Βασάλου ή της Ειρήνης Κολυδά και των αναμετρήσεων μέχρι τελικής πτώσης έθισαν στο ριάλιτι το νεανικό κοινό, που δεν είχε πάρει την απαραίτητη δόση επιβίωσης στις προηγούμενες βερσιόν του «Survivor» υπό την τηλεοπτική στέγη του Mega. Στους πρώτους κύκλους του παιχνιδιού το 2003 και το 2004 δεν είχαν ακόμα επίγνωση του κόσμου. Μεγαλωμένα παιδιά σήμερα πια, στην πέμπτη σεζόν, υπερεκτέθηκαν στην παραγωγή, που έφτασε να παίζει πέντε φορές την εβδομάδα, και με εργαλείο στα χέρια τους το κινητό τηλέφωνο ψήφιζαν σωρηδόν τον αγαπημένο τους παίκτη. Και είναι αυτά που πιθανότητα θα καθορίσουν τις ισορροπίες την ερχόμενη σεζόν, όπου τα υπόλοιπα κανάλια όπως ο Αnt1 ή το Ε, θα ρίξουν στη μάχη της τηλεθέασης παρόμοια προγράμματα, φιλοδοξώντας να προσελκύσουν τους φαν του δράματος στην επιβίωση. Θα πρέπει, βέβαια, να αντέξουν απέναντι στη δεύτερη προσπάθεια «Survivor» που θα φέρει ο τούρκος παραγωγός Ακούν Ιλικάλι τη νέα χρονιά.