Με «τρόικα» στην Επίδαυρο

^«Από Μάρτη καλοκαίρι» λέει η παροιμία. Κι αφού το Ελληνικό Φεστιβάλ θα επιχειρήσει να επιβεβαιώσει τη λαϊκή ρήση δύο μόλις ημέρες πριν φύγει ο Μάρτιος – o νέος καλλιτεχνικός διευθυντής Γιαν Φαμπρ και μια πρώτη εκδοχή του προγράμματος θα παρουσιαστούν τις 29 τρέχοντος -, το Εθνικό Θέατρο έσπευσε να υποσχεθεί ένα διαφορετικό καλοκαίρι με τον αέρα που του δίνει ο θεσμικός του ρόλος.

Σε τι συνίστανται λοιπόν οι διαφορές του φετινού θεατρικού καλοκαιριού όσον αφορά το πρόγραμμα της Επιδαύρου; Για πρώτη φορά έπειτα από πολλά χρόνια το Εθνικό Θέατρο θα έχει τριπλή παρουσία στο πολυκλείτειο θέατρο με την «Αντιγόνη» του Σοφοκλή σε σκηνοθεσία του καλλιτεχνικού διευθυντή του Εθνικού Στάθη Λιβαθινού (15-16 Ιουλίου), τον «Οιδίποδα τύραννο» σε σκηνοθεσία Ρίμας Τούμινας (29-30 Ιουλίου) και τη «Λυσιστράτη» του Αριστοφάνη σε σκηνοθεσία Μιχαήλ Μαρμαρινού (5-6 Αυγούστου), παρά το γεγονός ότι ο προϋπολογισμός των δύο παραγωγών είναι χαμηλότερος από τον περυσινό, ενώ ο «Οιδίποδας» καλύπτεται από χορηγό. Δεύτερον, διότι οι συμπαραγωγές έχουν τον πρώτο ρόλο και μάλιστα για πρώτη φορά τρία κρατικά θέατρα – το Εθνικό, το Βορείου Ελλάδος και ο Θεατρικός Οργανισμός Κύπρου – ενώνουν τις δυνάμεις τους για μια παράσταση («Αντιγόνη»), ενώ ο «Οιδίπους» αποτελεί συμπαραγωγή με έναν από τους σημαντικότερους θεατρικούς οργανισμούς παγκοσμίως, τον ρωσικό Βαχτάνγκοφ. Τρίτον, επειδή φέτος στο αργολικό θέατρο θα υπάρχει πλήθος νέων μεταφράσεων καθώς ο Δημήτρης Μαρωνίτης «έχει βάλει το χέρι του», όπως χαρακτηριστικά είπε, στην «Αντιγόνη», το σύγχρονο κείμενο της Λυσιστράτης φέρει την υπογραφή του Δημήτρη Δημητριάδη, ο «Οιδίπους» της Ελσας Ανδριανού και οι «Επτά επί Θήβας» (παραγωγή του ΚΘΒΕ) εκείνη του Γιώργου Μπλάνα.

ΜΕ ΣΦΡΑΓΙΔΑ ΛΙΒΑΘΙΝΟΥ. Και τέλος – το σημαντικότερο ίσως – ότι η συγκεκριμένη σειρά παραστάσεων ουσιαστικά αποτελεί το πρώτο οργανωμένο δείγμα γραφής του Στάθη Λιβαθινού ως καλλιτεχνικού διευθυντή του Εθνικού Θεάτρου καθώς έως τώρα εφάρμοσε το πρόγραμμα του προκατόχου του Σωτήρη Χατζάκη. Στόχος του είναι «να γίνει το Εθνικό ένα θέατρο συνόλου και όχι κέντρο παραγωγής παραστάσεων. Ενας χώρος ρίσκου που θα δημιουργεί όχι παραστάσεις εκ του ασφαλούς, αλλά που θα έχει θάρρος, θα τολμά και δεν θα οφείλει μόνο να κόβει εισιτήρια. Είμαστε υποχρεωμένοι να αλλάξουμε το θέατρο. Να σπάσουμε την αλυσίδα και να προσθέσουμε τον δικό μας κρίκο».

Και για να το πετύχει αυτό τολμά για την παράσταση που σκηνοθετεί, επιστρέφοντας στην Επίδαυρο μετά το ντεμπούτο του με τη «Μήδεια» το 2003, την «Αντιγόνη» – την πιο παρεξηγημένη τραγωδία όπως τόνισε ο Δημήτρης Μαρωνίτης καθώς, όπως ο ίδιος διακρίνει, «ο Σοφοκλής γουστάρει τις συγκρούσεις με αγωγό την ίδια την ηρωίδα» -, να συγκεντρώσει τρεις γενιές ηθοποιών στην ορχήστρα: από την Μπέτυ Αρβανίτη (Τειρεσίας), τους Κώστα Καστανά και Νίκο Μπουσδούκο (στον Χορό) ώς τον Δημήτρη Λιγνάδη (Κρέων) και τους νεότερους Αναστασία – Ραφαέλα Κονίδη (Αντιγόνη) και τη Δήμητρα Βιγκοπούλου (Ισμήνη). Οπως τολμά να επιχειρήσει και μια συμπαραγωγή με το θέατρο Βαχτάνγκοφ στα ελληνικά και στα ρωσικά, με ρώσους πρωταγωνιστές και Ελληνες στον Χορό – παρά το γεγονός ότι το χωρίς σκηνή και παρασκήνια αρχαίο θέατρο της Επιδαύρου «τρόμαξε» τον πολυβραβευμένο και διεθνώς αναγνωρισμένο λιθουανό επικεφαλής του σημαντικού ρωσικού θεατρικού οργανισμού, ο οποίος αρχίζει πρόβες για τον «Οιδίποδα» στη Μόσχα την ερχόμενη Τρίτη.

Βεβαίως προτείνει και το γεμάτο «αποτρόπαιο χιούμορ και σαρκασμό κείμενο χωρίς πρόθεση να κάνει κωμωδία» του Αριστοφάνη, τη «Λυσιστράτη», με τους Λένα Κιτσοπούλου, Λένα Δροσάκη, Αθηνά Μαξίμου, Αγλαΐα Παππά, Λένα Παπαληγούρα, Θέμη Πάνου, Αιμίλιο Χειλάκη, μεταξύ άλλων, υπό τις σκηνοθετικές οδηγίες του Μιχαήλ Μαρμαρινού.

Ο ΓΙΑΝ ΦΑΜΠΡ. Και ο Γιαν Φαμπρ; Εχει δώσει την έγκρισή του για όσα ανακοίνωσε το Εθνικό Θέατρο; «Εχουμε κάνει μια πρώτη επαφή» ήταν η απάντηση του αναπληρωτή διευθυντή του Εθνικού Θοδωρή Αμπαζή, επισημαίνοντας ότι «δεν μπορούμε να περιμένουμε όταν έχουμε τέτοιες συνεργασίες».

Οσο για το πρόγραμμα της χειμερινής σεζόν; Ολα δείχνουν ότι ο προγραμματισμός είναι έτοιμος και μέχρι το Πάσχα θα έχει ανακοινωθεί, υπό την προϋπόθεση βεβαίως ότι θα έχει ανανεωθεί η θητεία του Στάθη Λιβαθινού, γεγονός που φαίνεται να είναι στις προθέσεις του υπουργού Πολιτισμού.