[Γεωπολιτικά] Οχι με όρους «Κόκκινης Μηλιάς»

Οσοι επιχειρούν να ερμηνεύσουν τις όντως κρίσιμες γεωπολιτικές εξελίξεις στην περιοχή  μας, με όρους (και σύνδρομα) «Κόκκινης Μηλιάς» κι αυτοί που ανασύρουν μυθολογίες για να νεκραναστήσουν «μαρμαρωμένα» θέσφατα υπερβαίνουν τη διαλεκτική των γεγονότων. Η ψυχραιμότερη ακριβώς ανάλυση όσων εξελίσσονται στον μεσανατολικό ηφαιστειακό κρατήρα και τις παραμέτρους του δεν αφήνει πολλά περιθώρια για θεωρίες που συνάπτονται προς συναισθηματικές προσεγγίσεις. Απαιτείται αντιθέτως ρεαλιστική εκτίμηση και όσον αφορά τα ελατήρια επιλογών (κι ενεργειών) αυτών που συνεμπλέκονται και σχετικά με τα συμφέροντα που η κάθε πλευρά υπηρετεί. Και τα οποία ούτε με φιλίες προσδιορίζονται. Ούτε με αρχές σχετίζονται. Ούτε με απλοϊκές λογικές εξηγούνται.

Θα ήταν τουλάχιστον αφελές να θεωρηθεί ότι, για παράδειγμα, η Τουρκία προχώρησε τόσο απροκαλύπτως προκλητικά σε κατάρριψη ρωσικού μαχητικού χωρίς να έχει προϋπολογίσει τις αντιδράσεις της Μόσχας και τις συνέπειες. Αντιθέτως είχε – και εκ προοιμίου – τη βεβαιότητα της συμμαχικής στηρίξεως! Απόδειξη: α) Η άμεση αμερικανική δήλωση (διά χειλέων μάλιστα προέδρου). Και β) η συνεπόμενη νατοϊκή συνηγορία. Αυτό λοιπόν το συμβάν είναι απλώς μέρος ενός πολύ ευρύτερου και υπό ανέλιξη γεωστρατηγικού παιγνίου. Που αφορά:

1. Την επαναγεωγράφηση κρίσιμων περιοχών μετά τις επεμβάσεις (Ιράκ) και τις υποκινούμενες ανατρεπτικές ενέργειες για την αλλαγή καθεστώτων. Στη Συρία σήμερα, όπως προηγουμένως στη Λιβύη.

2. Την ανακατανομή επιρροών και αναδιάταξη ρόλων στο ευρύτατο αραβικο-μουσουλμανικό τόξο. Σε όλο το φάσμα του οποίου μέχρι σήμερα επικυρίαρχος είναι η δυτική (και πρωτίστως η αμερικανική) ισχύς. Θέλοντας: α) Ν’ ανακόψει επικίνδυνες για την ίδια τάσεις και ανατασσόμενες αντιδράσεις του ισλαμικού φονταμενταλισμού. β) Να προλάβει διείσδυση άλλων επιρροών. Οπως του Ιράν. Και κυρίως της Μόσχας.

Γιατί αυτό που συμβαίνει στη Συρία και στο εύφλεκτο πλέον ενεργειακό πεδίο της Ανατολικής Μεσογείου δημιουργεί προϋποθέσεις για μείζονες ανατροπές. Με αποτέλεσμα: Ως προς μεν τα ενεργειακά (υπό ανόρυξη) αποθέματα, να συνωθούνται στην περιοχή μεγάλοι παίκτες προκειμένου να διασφαλίσουν μερίδιο στη νομή. Ως προς δε τη διαμόρφωση των στρατηγικών επιρροών, για πρώτη φορά τόσο ανοιχτά και με διαθέσεις στρατιωτικής επιβολής δίνει το «παρών» της η Μόσχα. Με αποτέλεσμα:

1. Ν’ ανατρέψει το ισοζύγιο δυνάμεων στην πολυαίμακτη συριακή αρένα. Στηρίζοντας το καθεστώς Ασαντ. Και αναχαιτίζοντας την επέλαση των αντιπάλων του, τους οποίους οπλίζουν και στηρίζουν ανοικτά οι Αμερικανο-νατοϊκοί.

2. Ν’ αποβεί με τη συγκέντρωση δυνάμεων ναυτικού ελέγχου βασικός συντελεστής ισχύος στην Ανατολική Μεσόγειο. Στην οποία μέχρι τώρα κυρίαρχος παίκτης ήταν η Ουάσιγκτον με τον Εκτο Στόλο. Και όπου σημαίνοντα ρόλο διαδραματίζουν επίσης οι Αγγλοι με τις βάσεις τους στην Κύπρο.

Υπό το φως των συνοπτικών αυτών σημάνσεων, είναι φανερό πού οδηγούνται τα πράγματα. Και μπορεί μεν να μην είναι δυνατή οποιαδήποτε ακριβής πρόβλεψη για την κατάληξη των επάλληλων κρίσεων που αναπτύσσονται. Είναι όμως βέβαιο πως: ουδεμιά δύναμη (εκ δυσμών ή ανατολών) θα ρισκάρει θερμότερη αντιπαράθεση. Εκτός από την «δι’ αντιπροσώπων» συγκρουσιακή διελκυστίνδα.

Οπόταν και σε δεδομένη στιγμή μάλλον θα υπάρξει διέξοδος. Με αποφόρτωση των παροξυνόμενων ρητορικών.

Ο Α. Λυκαύγης είναι δημοσιογράφος – πολιτικός αναλυτής