Η Ζωή και ο κύκλος των χαμένων αντιπροέδρων

Ο πειρασμός για τον Αλέξη Τσίπρα να μην περάσει από τη Βουλή, είτε για να ζητήσει ψήφο εμπιστοσύνης είτε για την – έστω και σύντομη – συγκρότηση θερινών τμημάτων, ήταν μεγάλος. «Δυο πόρτες έχει η ζωή» λέει το λαϊκό άσμα και αποδίδει με μεγάλη σαφήνεια το δίλημμα που αντιμετώπισε την τελευταία εβδομάδα ο παραιτηθείς πλέον πρωθυπουργός. Για να εισέλθει στο πεδίο της επόμενης φάσης θα περνούσε το κατώφλι του Κοινοβουλίου ή του Προεδρικού Μεγάρου; Θα ζητούσε δηλαδή ψήφο εμπιστοσύνης από τη Βουλή – όπως είχε ήδη πει ο Αγγελος Τσέκερης μετά την ψήφιση του Μνημονίου – ή θα υπέβαλλε την παραίτησή του στον Προκόπη Παυλόπουλο ώστε η χώρα να οδηγηθεί το συντομότερο δυνατό σε εκλογές;

 Ο Αλέξης Τσίπρας επέλεξε τη δεύτερη λύση αφού πρώτα απέρριψε την πρώτη. «Γύρισε την πλάτη» στη Βουλή και προχώρησε λίγα μόνο βήματα μακριά από το Μεγάρο Μαξίμου όχι για λόγους εγωισμού, ούτε και έλλειψης στρατηγικού σχεδίου. Σε αντίθεση με τους προκατόχους του, είχε τη δυσκολία να χρησιμοποιήσει την Εθνική Αντιπροσωπεία ως κέντρο λήψης αποφάσεων. Πώς θα πήγαινε σε θερινά τμήματα όταν δεν είχε σύμμαχο την Πρόεδρο της Βουλής και τους αντιπροέδρους; Οταν δεν διέθετε το απαιτούμενο επιτελείο, δηλαδή όλα τα μέλη του κουαρτέτου (Πρόεδρος της Βουλής, γραμματέας Υπουργικού Συμβουλίου, γραμματέας Κοινοβουλευτικής Ομάδας και κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος) διά του οποίου το εκάστοτε Μαξίμου κινεί τα νήματα της Βουλής; Η σχέση Τσίπρα – Ζωής είναι πλέον ανύπαρκτη. Είναι ο πρώτος πρωθυπουργός μετά το 1974 που βρέθηκε σε τέτοια θέση, αφού Πρόεδρος της Βουλής και Πρωθυπουργός – ακόμα κι αν κάποιες φορές διαφωνήσουν – κινούνται στον ίδιο άξονα. Για παράδειγμα, με την κάλυψη του Βαγγέλη Μεϊμαράκη, προέδρου τότε της Βουλής, η κυβέρνηση Σαμαρά – Βενιζέλου ψήφισε τον περασμένο Σεπτέμβριο στα θερινά τμήματα την τροπολογία για τον νέο ΕΝΦΙΑ. Εκτός από πολύωρο μασάζ στους περισσότερους βουλευτές της συμπολίτευσης, είχαν πραγματοποιηθεί και εννέα αντικαταστάσεις στην ψηφοφορία. Ομοίως και ο Φίλιππος Πετσάλνικος. Δεν πρόδωσε ποτέ τον Γιώργο Παπανδρέου. Αντίθετα δέχθηκε ακόμα και να θυσιαστεί, ως άλλη Ιφιγένεια, δείχνοντας πρόθυμος να αναλάβει μεταβατικός πρωθυπουργός προκειμένου να βγάλει από τη δυσχερή θέση τον τότε πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ – για να «κρεμαστεί» από τις εξελίξεις.

Η ΑΝΑΛΟΓΙΑ. Μπορεί να φανταστεί κανείς τι θα συνέβαινε με τη Ζωή Κωνσταντοπούλου, σε περίπτωση που ο Αλέξης Τσίπρας επιχειρούσε την αντικατάσταση βουλευτή σε θερινό τμήμα για την ψήφιση π.χ. των εφαρμοστικών νόμων; Η απάντηση πρέπει να θεωρείται επίσης αυτονόητη στο τι θα ψήφιζε η Κωνσταντοπούλου σε περίπτωση που η κυβέρνηση ζητούσε την εμπιστοσύνη της Βουλής. Εξαίρεση αποτελεί μόνο η περίπτωση του β’ αντιπροέδρου. Ο Γιάννης Μπαλάφας ήταν ο μοναδικός παράγοντας που έγειρε τη ζυγαριά του προεδρείου της Βουλής υπέρ των επιλογών της κυβέρνησης. Κατά τα λοιπά, η αναλογία του προεδρείου στους προερχόμενους από τον ΣΥΡΙΖΑ ήταν «ένας προς τρεις». Οι αντιθέσεις και οι προθέσεις των τριών άλλωστε δεν κρατήθηκαν ποτέ κρυφές. Η Ζωή Κωνσταντοπούλου ήταν ήδη φευγάτη από το πλευρό του Αλέξη Τσίπρα – αν και η ρήξη επισφραγίστηκε επίσημα από τα χείλη της στην πρόσφατη ομιλία της κατά τη συζήτηση του Μνημονίου. («Δεν θα υπερασπιστώ άλλο τον Πρωθυπουργό».)

 Η δεύτερη κυρία του προεδρικού θώκου και γ’ αντιπρόεδρος Δέσποινα Χαραλαμπίδου είχε επίσης αντιταχθεί από νωρίς στις κινήσεις της κυβέρνησης. Ως στέλεχος της Αριστερής Πλατφόρμας έγινε χθες και το πρόσωπο της Λαϊκής Ενότητας. Ηταν εκείνη που ανακοίνωσε τη δημιουργία του νέου κόμματος με επικεφαλής τον Παναγιώτη Λαφαζάνη και τους 25 βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ που ανεξαρτητοποιήθηκαν προκειμένου να ενταχθούν σε αυτό. Σύμφωνα με κορυφαίες και καλά πληροφορημένες πηγές, βέβαιη θα πρέπει να θεωρείται και η συμμετοχή της Ζωής Κωνσταντοπούλου στο νέο αριστερό κόμμα. Αυτό προδιαγράφεται άλλωστε και από τη στάση των πολιτικών της φίλων Ραχήλ Μακρή και Γιάννη Σταθά.

 Η περίπτωση του Αλέξη Μητρόπουλου διαφέρει λίγο. Η αμφιθυμία του α’ αντιπροέδρου αποτυπώθηκε στην τελευταία, δημόσια, συνεδρίαση της Διάσκεψης των Προέδρων όσο και στην κάλπη. Δήλωσε «παρών» στο Μνημόνιο, σπάζοντας το σερί των καταφάσεων. Η συμμετοχή του στα ψηφοδέλτια του ΣΥΡΙΖΑ παραμένει ερώτημα. Είναι κάτι που θα εξαρτηθεί από την κοινή στάση που θα κρατήσει η Κουμουνδούρου για εκείνους που τάχθηκαν «παρών» στην τελευταία ψηφοφορία.