[Ενστάσεις] Ο Ρίτσος του ΣΥΡΙΖΑ

«Με Ελύτη και Σεφέρη κάτι έχω καταφέρει». Η ποίηση είναι, συχνά, αντίστοιχη του βήχα, που είναι η απορία ψάλτου. Συχνά οι πολιτικοί προτιμούν να τσιτάρουν έναν ποιητή αντί να βασανίσουν ένα επιχείρημα. Είναι ευκολότερο. Το κάνουν και σήμερα. Ο Σαμαράς, π.χ., είχε διεκδικήσει την αποκλειστικότητα του Ελύτη. Ο Νίκος Φίλης, προχθές στη Βουλή, κακοποίησε τον Σεφέρη ενώ, τις προάλλες, η Ραχήλ Μακρή κατέφυγε στον Κάλβο, ασχέτως αν απέδωσε τους στίχους του στον Κολοκοτρώνη.

Τσιτάτα αγαπά να χρησιμοποιεί και ο Πρωθυπουργός. Και μπορεί με την αρχαία γραμματεία ή με τον Αλτουσέρ να μην τα πάει καλά (στο Ευρωκοινοβούλιο αλλά και στην πρόσφατη συνέντευξή του στην ΕΡΤ έκανε μνημειώδεις γκάφες επικαλούμενος πράγματα που δεν τα είχε ξεκάθαρα), τα πάει καλύτερα όμως με τα «ιερά και τα όσια» μιας Αριστεράς της νεότητάς του.

Για να υποστηρίξει το Οχι στο δημοψήφισμα, τον προσωπικό του πανωλεθρίαμβο, ο Αλέξης Τσίπρας χρησιμοποίησε τη φράση «μικρός λαός που πολεμά δίχως σπαθιά και βόλια» – απόσπασμα από τις «Γειτονιές του κόσμου», μια στρατευμένη ποιητική συλλογή του Γιάννη Ρίτσου από το μακρινό 1957, που τη μελοποίησε ο Μίκης Θεοδωράκης στη Μεταπολίτευση. Το ίδιο τσιτάτο χρησιμοποίησε και προχθές στη Βουλή. Ρίτσο τσιτάρισε και η Ζωή Κωνσταντοπούλου, στην πολιτική ομιλία της, το βράδυ της υπερψήφισης του αριστερού Μνημονίου. Επίσης μελοποιημένη: «Λιανοτράγουδα».

Μπράβο, αλλά τι κοινό έχει η αναφορά στον Ρίτσο με τη σημερινή πραγματικότητα; Τίποτα. Ο ηρωικός Ρίτσος – επίσημος ποιητής του ΚΚΕ (όχι όμως η λυρική πλευρά του) είναι εκτός της σύγχρονης πραγματικότητας. Ο ηρωισμός του καθρεφτίζει την προσήλωση μιας δογματικής Αριστεράς σε ανελεύθερα, γραφειοκρατικά και οικονομικά αποτυχημένα καθεστώτα που κατέρρευσαν. Αν η ποίηση που προτείνουν οι ηγέτες της σημερινής Αριστεράς είναι αυτή του Ρίτσου, απλώς αποδεικνύουν ότι καταλαβαίνουν τον κόσμο με δεδομένα μιας άλλης εποχής.

Ή ότι δεν τον καταλαβαίνουν.