[Γεωπολιτικά] Με δυναμικές φαύλου κύκλου

Αλήθεια 1. O,τι και αν ανακύψει σε λίγες (ή πολλές) μέρες από τις καθ’ όλα κρίσιμες διεργασίες για την Ελλάδα, το «ελληνικό πρόβλημα», όπως προσδιορίζεται με όρους επιδεινούμενων υποτροπών, δεν θα έχει (ως προς τον εν πολλοίς διαχρονικό πυρήνα του) αναιρεθεί. Απλώς θα μπει σε άλλη φάση. Χωρίς νέα δεδομένα, εκτός από το πάγιο γεγονός της χρεοκοπικής ασφυξίας, που θα διέπει το εθνικό επέκεινα. Γιατί το πρόβλημα δεν είναι τα επιφαινόμενα. Ούτε οι έως κι εξοντωτικές συνέπειες που προκύπτουν. Το πρόβλημα είναι πρωταρχικά το αίτιο που τα εγκυμονεί. Και τα αναπαράγει. Είναι δηλαδή το μη διαχειρίσιμο (και όχι – όπως αδοκίμως χαρακτηρίζεται – «μη βιώσιμο») χρέος. Εάν λοιπόν αυτό δεν αναιρεθεί (ή τουλάχιστον δεν περισταλεί επαρκώς), θα υποτρέπεται και θα επανοδηγεί με μαθηματική βεβαιότητα «επί τα αυτά». Με δυναμικές φαύλου κύκλου.

Αλήθεια 2. Αυτό το διαλεκτικώς απλό είναι αδύνατο να μην το αντιλαμβάνονται οι (εντός κι εκτός) θεσμικοί διαχειριστές όσων κατά τρόπο αρκούντως δραματικό εξελίσσονται. Οι εντεταλμένοι δηλαδή εδώ και οι άλλοι στο ευρωζωνικό γίγνεσθαι. Καθώς μάλιστα το ελληνικό δράμα (είτε το θέλουν είτε όχι) αποβαίνει κυριολεκτικώς (κι εν δυνάμει) ευρωπαϊκό τραύμα. Κι αυτό δεν είναι λογοπαίγνιο. Είναι η αδυσώπητη μετεξέλιξη όσων είτε ανόως υπετιμήθησαν είτε κι εκουσίως αφέθησαν να περιπλακούν. Με αποτέλεσμα το πρόβλημα ν’ απαιτεί σήμερα λύσεις με διαδικασίες γόρδιου δεσμού. Την απόφαση των οποίων (και προπαντός το κόστος) δεν φαίνεται διατεθειμένος κανένας να υποστεί. Πέραν συντηρητικών παρεμβολών. Που ισοδυναμούν τελικά με διαδικασίες μηχανικής στηρίξεως προκειμένου ν’ αποτραπούν απευκταία. Δηλαδή τα μοιραία.

Αλήθεια 3. Ο τελικός εγκλωβισμός σε αδιέξοδα διλήμματα (τα οποία συνεχώς επιτείνονται) δυσχεραίνουν κι εν πολλοίς υπονομεύουν προοπτικές υπερβάσεων. Τέτοιων που: αφενός θα συνδράμουν στην ανάνηψη της ελληνικής οικονομίας. Ή τουλάχιστον θα προλάβουν ορατά ενδεχόμενα μη αναστρεψίμου κώματος. Και αφετέρου θα επιτρέψουν αναστροφή της ολισθήσεως κι επανεκκίνηση αναπτυξιακής πορείας. Ανακοπή δηλαδή της έως και ακατάσχετης κατιούσας. Και ταυτοχρόνως επιστροφή σε παραγωγική ανασυγκρότηση. Πριν αυτό αποβεί εκ των πραγμάτων αδύνατο. Και θα είναι όντως αδύνατο, εάν η αδυσώπητη μυλόπετρα του χρέους δεν αναιρεθεί από τον ελληνικό τράχηλο.

Αλήθεια 4. Αυτά τα έωλα δεδομένα διαβρώνουν ήδη (και με δυναμικές κακοήθους μεταστάσεως) την ελληνική καθημερινότητα. Οι συνέπειες των οποίων θα γίνουν με τραγικότερο τρόπο αισθητές οσονούπω, εάν δεν υπάρξουν επαρκείς ανασχέσεις. Καθώς η χρηματοδότηση καίριων δομών του κοινωνικού κράτους θ’ αποβαίνει συνεχώς και πιο αδύνατη. Και τομείς όπως η παιδεία, η υγεία (προπαντός) και η άμυνα θ’ αποσαθρώνονται. Με τη χώρα είτε μέσα είτε κι εκτός ευρωζώνης! Οπόταν και η τελευταία δεν θα έχει τέτοια και τόση σημασία, που σήμερα της αποδίδεται. Και που όντως συνιστά σήμερα κρίσιμο καταλύτη για την οικονομική και γενικότερη σταθερότητα (και προπαντός προοπτική) της Ελλάδος. Γιατί το ερώτημα αίφνης προς κάποιον εάν προτιμά καταθλιπτική πενία εντός ή εκτός ευρώ, θ’ αποβεί αυτονοήτως, όχι απλώς χωρίς νόημα, αλλά κι εν πολλοίς σαδιστικό. Σαδιστικό μεν όταν διατυπώνεται από τους εκτός. Μαζοχιστικό δε όταν υποβάλλεται από αυτούς που το υφίστανται.

Ως χρεοκοπική δηλαδή πραγματικότητα. Και να μη φοβηθούμε τις λέξεις. Ούτε τους προσδιορισμούς, που συνιστούν ωμή διάγνωση της εθνικής παθογένειας. Γιατί χωρίς μια τέτοια κι εντίμως γενναιόφρονα προσέγγιση του τραύματος δεν μπορεί να προσδοκάται η ευκταία επούλωση.

Αλήθεια 5. Ο,τι όμως και αν τελικά επισυμβεί και όσο και αν είτε οι επώδυνες λύσεις είτε τα τυχόν αδιέξοδα θα βαρύνουν κυρίως εμάς, την ίδια ώρα: εάν η Ευρώπη μυωπάζοντας (ή κι εθελοτυφλώντας) δεν δει τη μεγάλη εικόνα, θα έχει αποτύχει να προλάβει δικά της αδιέξοδα. Το κόστος των οποίων θα επιβαρύνει εκείνα τα κέντρα που σήμερα ποδηγετούν τους τραυματισμένους οραματισμούς της ευρωπαϊκής ολοκληρώσεως. Που τελεί σε αβέβαιη αναμονή στον ευρωπαϊκό προθάλαμο. Και που εάν ακυρωθεί, τότε τίποτε δεν θα έχει τη σημασία και τη βαρύτητα που πολύ ορθά σήμερα της αποδίδεται. Ως τεκμαρτή αναγωγή ελπίδων. Κι αυτό δεν είναι ρητορική αποτίμηση. Ούτε κι επί κενού υπολογισμός όσων συνάπτονται προς την ελληνική κρίση.

Η κρίση (για όσους δεν παρωπιδοφορούν) αφορά όλους όσοι συνειδητά πολιτογραφούν εαυτούς Ευρωπαίους.

Ο Α. Λυκαύγης είναι δημοσιογράφος – πολιτικός αναλυτής