[Επιφυλλίδες] Αγαπάς την Ελλάδα; Ονειρέψου την!

Τουλάχιστον δεν βαριόμαστε, λέγαμε πολλοί μέχρι προχθές με στωικό (ή μαύρο) χιούμορ για τα καθημερινά σκαμπανεβάσματα στις διαπραγματεύσεις με τους «θεσμούς» και το Βερολίνο, για το αλαλούμ στο εσωτερικό του ΣΥΡΙΖΑ, για τα απανωτά, άλλοτε μπουφόνικα και άλλοτε δρακουλιάρικα σόου υπουργών και κυβερνητικών βουλευτών. Ε λοιπόν, έχουμε βαρεθεί, έχουμε κουραστεί! Το ελληνικό θρίλερ έχει γίνει υπνωτικό χάπι. Τα δελτία ειδήσεων έχουν καταντήσει μια ατέλειωτη, εξοντωτική επανάληψη των ίδιων ρεπορτάζ, των ίδιων εικόνων, των ίδιων δηλώσεων. Eνα νέφος κατατονίας απλώνεται στη χώρα. Μια παραλυτική αίσθηση πως όποια συμφωνία και αν έρθει τελικά, αν έρθει, δεν θα αλλάξει τίποτε σε όσα μας οδήγησαν στην απόλυτη κατάπτωση.  

Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ήδη απογοήτευση από την κυβέρνηση σε όλους τους τομείς και σε ποσοστά που αυξάνονται συνεχώς. Αλλά η εκλογική δύναμη των δύο κυβερνητικών κομμάτων εμφανίζεται αμείωτη, ενώ τα κόμματα της αντιπολίτευσης βλέπουν τα ποσοστά τους να πέφτουν ή να είναι καθηλωμένα. Οι αναλυτές αποδίδουν αυτό το παράδοξο στην απαξίωση των παλιών συστημικών κομμάτων και στην καταδίκη τους για τις μνημονιακές αμαρτίες τους. Αλλά πώς εξηγείται τότε η στασιμότητα του Ποταμιού, το οποίο θα έπρεπε λογικά να ευνοείται από τις εξελίξεις και από τις επιλογές της πλειοψηφίας σε κρίσιμα ζητήματα, όπως τις καταγράφουν οι δημοσκόποι;

Πολλοί σημειώνουν με θλίψη ότι η Κρίση δεν άλλαξε τα μυαλά της ελληνικής κοινωνίας. Αλλά το χειρότερο είναι ότι δεν άλλαξε ούτε τα μυαλά εκείνων που θέλουν να την αλλάξουν. Κανένα κόμμα δεν έχει να προβάλει ένα ψυχοκινητικό όραμα για την Ελλάδα. Δεν είναι τέτοιο όραμα η έξοδος από τα μνημόνια, η ανάταξη του τραυματισμένου κοινωνικού σώματος, η οικονομική ανάπτυξη, η ευρωπαϊκή πορεία (ποια ευρωπαϊκή πορεία, εδώ βλέπουμε ένα κομφούζιο από άτακτες, αποκλίνουσες τροχιές). Ολα αυτά είναι το πολύ προϋποθέσεις, δεν συνθέτουν μια μακρόπνοη ιδέα που θα μας συνέγειρε, θα μας έκανε να πιστέψουμε στις δυνάμεις μας και θα μας ωθούσε στην υπέρβαση.

Σε τέτοια κατάσταση εθνικής άπνοιας και απουσίας προσανατολισμού λειτουργεί μόνο η δύναμη της αδράνειας. Αυτή στηρίζει τη σημερινή κυβέρνηση, αυτή στήριζε και την προκάτοχό της. Η μία ονειρευόταν και η άλλη επαγγέλλεται το ίδιο πράγμα: το παρελθόν ως μέλλον. Αντί για κάλεσμα σε συλλογική προσπάθεια οικοδόμησης μιας άλλης κοινωνίας κατάνευση στον αντικοινωνικό εγωισμό της συντεχνίας και του κομματικού πελάτη.

Για να μην πάμε πολύ πίσω, ο Κωνσταντίνος Καραμανλής πέτυχε μια μεγάλη εθνική συναίνεση, ρητή ή σιωπηρή, στο σχέδιο μιας δημοκρατικής και ευρωπαϊκής Ελλάδας, το οποίο εκείνη την εποχή σήμαινε πραγματική ρήξη με το παρελθόν. Λίγο αργότερα ο Ανδρέας Παπανδρέου κινητοποίησε τις μάζες με το όραμα ενός σοσιαλισμού που στην πράξη μεταφράστηκε σε μια σειρά σημαντικές κοινωνικές μεταρρυθμίσεις και σε μια αναδιανομή πόρων (το με ποια μέσα έγινε είναι άλλο ζήτημα) υπέρ ασθενέστερων κοινωνικών στρωμάτων και αποκλεισμένων ομάδων του πληθυσμού. Στο γύρισμα του αιώνα ο Κώστας Σημίτης βρήκε πλατιά αποδοχή με το όραμα του εκσυγχρονισμού της Ελλάδας και της ένταξης στον πυρήνα της ΕΕ (με τα γνωστά αντιφατικά αποτελέσματα).

Μπροστά σε αυτές τις τομές η πολιτική του ΣΥΡΙΖΑ είναι ένα αλληθώρισμα προς τις χειρότερες όψεις του ΠΑΣΟΚ και την καταστροφική πενταετία του Κώστα Καραμανλή. Ούτε αυτό το κόμμα ούτε κανένα άλλο προτείνει στον ελληνικό λαό μια καινούργια αφήγηση που θα του ξανάδινε τη χαμένη υπερηφάνεια και αυτοπεποίθησή του. Γιατί η εθνική υπερηφάνεια και αυτοπεποίθηση δεν οικοδομούνται με λεονταρισμούς και κορώνες περί σκληρής διαπραγμάτευσης ούτε, από την άλλη, με λοιδορίες και αφ’ υψηλού νουθεσίες. Αλλά με ιδέες και πολιτικές που ανοίγουν δρόμους για να αποδείξει αυτός ο λαός ότι είναι καλύτερος από ό,τι φαίνεται.