[Θεωρείο] Με τον τρόπο ενός αιρετικού

Κάποιος, πολύ παρατηρητικός μάλλον, διαπίστωσε ότι ένας από τους αντιεξουσιαστές που κατέστρεψαν καταστήματα, τράπεζες και αυτοκίνητα την περασμένη Παρασκευή στο Μιλάνο φορούσε ένα ρολόι που έμοιαζε να είναι Rolex. Η διαπίστωση αυτή ήταν αρκετή για να κάνει τον Ματέο Ρέντσι και τον κυβερνητικό του εταίρο Αντζελίνο Αλφάνο να χαρακτηρίσουν τους ταραξίες «κακομαθημένα πλουσιόπαιδα». Η σύνδεση του πανάκριβου ρολογιού με τη βία ενόχλησε τον διευθύνοντα σύμβουλο της εταιρείας στην Ιταλία, ο οποίος εξέφρασε την ενόχλησή του με ολοσέλιδη καταχώριση στον ιταλικό Τύπο. Στο κάτω κάτω, είπε, δεν ξέρουμε εάν το ρολόι ήταν αυθεντικό ή καμιά «μαϊμού» από τις χιλιάδες που πωλούνται από τους πλανόδιους στους ιταλικούς δρόμους.

Η ενόχληση του διευθύνοντος συμβούλου είναι καινούργια. Η συζήτηση, όμως, είναι παλιά. Ο πρώτος που κοίταξε πίσω από τις επαναστατημένες κουκούλες ήταν ασφαλώς ένας αιρετικός. Τον Ιούλιο του 1968 ο Πιερ Πάολο Παζολίνι έγραψε ένα ποίημα για τα επεισόδια ανάμεσα στους φοιτητές της Αρχιτεκτονικής Σχολής της Ρώμης που ζούσαν τον δικό τους Μάη και στην αστυνομία. Στο ποίημά του ο αριστερός διανοούμενος κατηγορεί τους φοιτητές ότι είναι παιδιά του μπαμπά τους. «Είστε φοβιτσιάρηδες, ανασφαλείς, απογοητευμένοι, αλλά ξέρετε τον τρόπο να είστε αλαζόνες, εκβιαστές και σίγουροι: μικροαστικά προνόμια, φίλοι μου» έγραφε, και κάπου εκεί δήλωνε αλληλέγγυος με τους αστυνομικούς επειδή «οι αστυνομικοί είναι παιδιά φτωχών ανθρώπων».

Τα Rolex μπορεί να είναι «μαϊμού», οι εποχές διαφορετικές και τα αιτήματα να τα χωρίζει χάσμα. Τότε υπήρχε φως, σήμερα σκοτάδι. Αλλά η προσφορά του Πιερ Πάολο Παζολίνι στη συζήτηση είναι γνήσια και πολύτιμη. Γιατί η κουβέντα έγινε κάποια στιγμή και εδώ, μόνο που φρακάρισε στα μανιχαϊστικά σχήματα των βεβαιοτήτων μας, στις απλουστευτικές προσεγγίσεις και στη φθηνή δικαιολόγηση της βίας. Θα έπρεπε, όμως, να γίνει με τον τρόπο του Παζολίνι. Γιατί εδώ δεν χρειάστηκε κανένα Rolex για να μάθουμε ότι κάποιοι από τους κουκουλοφόρους που πετάνε πέτρες ή κλέβουν τράπεζες είναι οι βολεμένοι του μέλλοντός μας. Και ότι οι τρεις νεκροί της Μαρφίν ήταν απλώς τρεις σκληρά εργαζόμενοι άνθρωποι.