[Αγιογραφίες] Καρχαρίες

Ο Λαφαζάνης στη Μόσχα. Μοιάζει σαν να ετοιμαζόταν μια ζωή γι’ αυτό το ταξίδι. Ομως, ο υπουργός Παραγωγικής Ανασυγκρότησης δεν πήγε στη Ρωσία για να βρει τη Χαναάν των νεανικών του οραματισμών. Ούτε, βεβαίως, μόνο για να πετύχει σκόντο στο αέριο ή να πουλήσει ελληνικά ροδάκινα. Πήγε ως προπομπός του Τσίπρα. Και μόνο ο οργίλος τόνος των ευρωπαϊκών αντιδράσεων επιβεβαιώνει το διπλωματικό εκτόπισμα του ταξιδιού του.

Στον Λαφαζάνη και στην Πλατφόρμα του χρεώνεται κάθε πολιτική του ΣΥΡΙΖΑ που αποκλίνει από την ευρωπαϊκή νόρμα. Είναι ένας αυτοματισμός που συσκοτίζει το γεγονός ότι στα περισσότερα κεφάλαια της κυβερνητικής πολιτικής η ηγεσία συμπίπτει με την εσωκομματική αντιπολίτευση. Ενα από αυτά είναι σίγουρα το άνοιγμα στη Μόσχα.

Ο υπουργός στη Ρωσία υλοποιεί μια κεντρική επιλογή της κυβέρνησής του. Αναβιώνει την παλαιά προσδοκία ότι η αναζήτηση ερεισμάτων εκτός του συστήματος της Δύσης θα ενδυναμώσει τη θέση της χώρας μέσα σε αυτό. Πρόκειται για μια προσδοκία που διαψεύστηκε στο πρόσφατο, νεοκαραμανλικό παρελθόν. Τότε φάνηκε ότι τα οφέλη από την προσέγγιση με τη Μόσχα δεν μπορούν να αντισταθμίσουν τις παρενέργειες στις σχέσεις της Αθήνας με τους φυσικούς της συμμάχους.

Τώρα, λένε, τα πράγματα είναι διαφορετικά. Το Κρεμλίνο, απομονωμένο λόγω Ουκρανίας, έχει ζωτική ανάγκη από ερείσματα – ή έστω από αντιπερισπασμούς. Είναι μια ανάγκη που αποτυπώνεται και στη μέριμνα του ρώσου πρεσβευτή στην Αθήνα να κρατήσει ζεστή την πιθανότητα ενός ρωσικού δανείου προς την Ελλάδα – την ώρα που μέχρι και ο Λαφαζάνης φέρεται να έχει επίγνωση ότι ένα τέτοιο ενδεχόμενο δεν είναι ρεαλιστικό.

Η κρίσιμη διαφορά τώρα για την Ελλάδα δεν είναι τα ρούβλια. Είναι το χαρτί του λεγόμενου «γεωπολιτικού κινδύνου». Στις Βρυξέλλες και στο Βερολίνο υπάρχει ο φόβος ότι τυχόν ρήξη με την Ελλάδα θα σήμαινε και την απώλεια ενός πολύτιμου ευρωπαϊκού αναχώματος στην Ανατολική Μεσόγειο. Η Αθήνα θα είχε λόγους να υποδαυλίσει αυτόν τον φόβο, δείχνοντας ότι μπορεί να προσεγγίσει και άλλους παίκτες.

Η ισορροπία είναι δύσκολη. Μιλάμε για διπλωματικές πιρουέτες που πρέπει να εκτελεστούν πάνω στο φτερό του καρχαρία – πάνω στην πλάτη μιας Ευρώπης ήδη θανάσιμα καχύποπτης. Ο κίνδυνος είναι ότι οι ελιγμοί, αντί να ενισχύσουν το διαπραγματευτικό της βάρος, μπορεί να τροφοδοτήσουν την άποψη ότι η Ελλάδα είναι μια χώρα που έχει ήδη κόψει τους κάβους με την ΕΕ – ότι έχει ήδη γίνει «γεωπολιτικός κίνδυνος».

Το πρόβλημα είναι ότι δεν χορεύει μόνο ο Λαφαζάνης. Χορεύει ο υπουργός Αμυνας, που προτείνει στις ΗΠΑ διακρατική συνεκμετάλλευση των ελληνικών κοιτασμάτων λίγες ημέρες αφότου το υπουργείο Εξωτερικών είχε χτυπήσει την πίσω πόρτα της Τεχεράνης. Αν υπάρχει χορογραφία, αυτοί που λαλούν υπερβαίνουν αυτούς που χορεύουν.