Για ένα υπουργείο των Επικοινωνιών

Για το μέλλον των Γενικών Γραμματειών Μέσων Ενημέρωσης και Επικοινωνίας γίνονται διάφορες συζητήσεις. Αυτό όμως έχει μικρότερη σημασία. Εχω πολλές φορές υποστηρίξει ότι λόγω του ρόλου που παίζουν σήμερα τα μέσα επικοινωνίας και της αυξανόμενης σημασίας που έχει η βιομηχανία της επικοινωνίας, καθίσταται απαραίτητη η ύπαρξη ενός υπουργείου που να ασχολείται με το ευρύτερο επικοινωνιακό πεδίο. Επίσης, ένα τέτοιο υπουργείο, λόγω αυτής της εμβέλειας και ιδιαιτερότητάς του, δεν πρέπει να λειτουργεί με γνώμονα μια νοοτροπία που το εντάσσει στο επίπεδο μιας γενικής γραμματείας. Ούτε θα πρέπει ο αρμόδιος υπουργός να είναι παράλληλα ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, όπως συνηθιζόταν.

Το υπουργείο των Επικοινωνιών θα ασχολείται και θα παρακολουθεί τις εξελίξεις στα δρώμενα του πεδίου και θα πρέπει να προσανατολίζεται στη χάραξη και υλοποίηση της εθνικής επικοινωνιακής στρατηγικής, τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό. Και στον σημερινό, ιδιαίτερα δύσκολο και πολυσύνθετο κόσμο μας, η χάραξη και κυρίως η εφαρμογή μιας τέτοιας στρατηγικής δεν είναι εύκολο εγχείρημα.

Στην εποχή της τεχνολογικής σύγκλισης και της κοινωνίας της πληροφορίας σε τι, άλλωστε, αποσκοπεί το να παραμένουν τομείς του επικοινωνιακού πεδίου υπό την εποπτεία διαφορετικών υπουργείων; Αν ο κατακερματισμός αυτός πριν από μια εικοσαετία ήταν κατανοητός, στις ημέρες μας είναι τουλάχιστον απαρχαιωμένος. Και μόνον η ψηφιοποίηση των τηλεοπτικών συχνοτήτων και η διάδοση του Διαδικτύου τον καθιστούν παρωχημένο. Εκτός κι αν στην εποχή της σύγκλισης των επικοινωνιών θεωρείται πιο «ορθολογικό» και πολιτικά πιο «αποδοτικό» ή «δόκιμο» οι τηλεπικοινωνίες, το ερτζιανό φάσμα και το Διαδίκτυο να συμβαδίζουν περισσότερο με τις συγκοινωνίες και τις μεταφορές και λιγότερο με τα μέσα επικοινωνίας!

Ενδεχομένως, πολλοί θα υποστηρίξουν ότι αυτό θα μπορούσε να το κάνει το υπουργείο Επικρατείας. Ωστόσο, είναι αμφίβολο ή δύσκολο να επεκταθεί, εάν μπορεί να επεκταθεί, στα νέα και σημαντικά ζητήματα της προστασίας των ανηλίκων από το περιεχόμενο των ιστοσελίδων του Διαδικτύου και των ηλεκτρονικών παιχνιδιών, των πολυμέσων, τα οποία λογικά ανήκουν σε αρμοδιότητες άλλων υπουργείων, όπως των Επικοινωνιών και Μεταφορών, τα οποία όμως δεν έχουν αρμοδιότητα σε θέματα περιεχομένου.

Στην εποχή της αυξανόμενης σύγκλισης των Μέσων, καθώς οι δραστηριότητες στο ευρύτερο επικοινωνιακό πεδίο προβλέπεται ότι θα εμφανίσουν σημαντικούς ρυθμούς ανάπτυξης την επόμενη δεκαετία, καθώς βαδίζουμε σε εν πολλοίς νέες και ανεξερεύνητες περιοχές, είναι αναγκαίο να αντιμετωπίσουμε σε αυτή τη χώρα σφαιρικά πια τον τομέα της επικοινωνίας. Ηδη βλέπουμε ότι για το ελεύθερο φάσμα που δημιουργείται από την ψηφιοποίηση της τηλεόρασης (ψηφιακό μέρισμα) μεγαλύτερη σημασία έχει το κατά πολύ υψηλότερο μίσθωμα των τηλεπικοινωνιακών εταιρειών παρά του ψηφιακού τηλεοπτικού παρόχου. Για τη συνδρομητική τηλεόραση της Nova ερίζουν οι τηλεπικοινωνιακές εταιρείες, οι οποίες ήδη δραστηριοποιούνται στην τηλεόραση με το Triple-Play. Ποιος θα εποπτεύει ποιον στο μέλλον και ποιος θα απονέμει ή ανανεώνει τις τηλεοπτικές άδειες;

Νέες πολιτικές. Η Ελλάδα εκ των πραγμάτων καλείται να ανασυγκροτήσει το επικοινωνιακό της πεδίο ώστε να είναι σε θέση να ακολουθήσει τους ρυθμούς ανάπτυξης που ήδη πραγματοποιούνται στην ενωμένη Ευρώπη. Ετσι, η χώρα καλείται να δρομολογήσει νέες πολιτικές, να χαράξει τους κανόνες του νέου επικοινωνιακού περιβάλλοντος, έχοντας ως γνώμονα την προάσπιση και προβολή της πολιτιστικής της ιδιαιτερότητας και τα συμφέροντα των πολιτών της. Πώς όμως θα γίνουν όλα αυτά όταν η εποπτεία του πεδίου κατακερματίζεται σε διαφορετικά υπουργεία; Ως σημείο εκκίνησης θα μπορούσε να είναι η σύσταση ενός νέου υπουργείου Επικοινωνιών, του οποίου οι αρμοδιότητες θα επεκτείνονται τόσο στο πεδίο της μαζικής επικοινωνίας όσο και των τηλεπικοινωνιών και των νέων τεχνολογιών που συνδέονται με την επικοινωνία, την πληροφορική και τα νέα Μέσα. Βεβαίως, το υπουργείο Επικοινωνιών δεν θα πρέπει να είναι ένας νέος κυβερνητικός εκπρόσωπος, αλλά ένα υπουργείο που θα ασχολείται με τη χάραξη και την υλοποίηση της επικοινωνιακής στρατηγικής της χώρας υπό το φως / υπό το πρίσμα / των νέων τεχνολογικών δεδομένων.