[Στιγμές] Τα δύο πρόσωπα της Τουρκίας

Tι κοινό έχουν ο πρόεδρος της Κομισιόν Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο, ο πρώην πρωθυπουργός της Βρετανίας Γκόρντον Μπράουν και ο τούρκος πρωθυπουργός Ταγίπ Ερντογάν; Πέρασαν τις τελευταίες δύο ημέρες στην Κωνσταντινούπολη, σε μια ειδική συνεδρίαση του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ με θέμα την πορεία της Τουρκίας εν μέσω πολλών περιφερειακών προκλήσεων.

Οι ομιλητές τόνισαν τον σημαντικό ρόλο της χώρας στις περιφερειακές και στις διεθνείς εξελίξεις και μεγάλο κομμάτι των συζητήσεων αφιερώθηκε στην πορεία της οικονομίας. Η ανάπτυξη το δεύτερο τρίμηνο έπεσε στο μισό σε σχέση με το πρώτο τρίμηνο φθάνοντας το 2,1%, γεγονός που οδήγησε και στην πτώση της τουρκικής λίρας. Επίσης οι εξαγωγές προς το Ιράκ, που αποτελεί τον δεύτερο μεγαλύτερο εταίρο της Αγκυρας, μειώθηκαν σοβαρά λόγω της έκρυθμης κατάστασης στη χώρα και της προέλασης των τζιχαντιστών, ενώ ο πληθωρισμός αγγίζει πλέον διψήφιο νούμερο.

Σε τρεις μήνες η Τουρκία αναλαμβάνει για ένα χρόνο την προεδρία του G20 και οι παριστάμενοι έδειξαν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την ατζέντα που θα θέσει. Οπως φάνηκε, συζητήθηκαν εκτενώς η υποστήριξη και η βελτίωση υπαρχουσών ενεργειακών πηγών καθώς και η συνεργασία με άλλες περιοχές, ιδιαίτερα τη Μέση Ανατολή, τη Βόρεια Αφρική και τη λεγόμενη Ευρασία.

Την ίδια ημέρα που ο Ταγίπ Ερντογάν έλεγε σε ομιλία του ότι «αν σταματήσουν τα θρησκευτικά από τα σχολεία θα αυξηθούν τα ναρκωτικά», ο απερχόμενος πρόεδρος της Κομισιόν Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο εκθείαζε την πρόοδο της Τουρκίας «σε μία σειρά σημαντικών επιτευγμάτων» και έβαζε απλώς ως υποσημείωση τις ανησυχίες για τις καταπατήσεις βασικών ελευθεριών, ωθώντας τον τουρκικό Τύπο να τονίσει τη θετική στάση του «σε αντίθεση με τον νέο επικεφαλής της Κομισιόν Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ που δείχνει σκεπτικισμό στην ένταξη της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ενωση».

Επίσης χθες, σε έκθεσή του το Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων τονίζει την «ανησυχητική υποχώρηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων» στην Τουρκία, καθώς η κυβέρνηση Ερντογάν «λαμβάνει μέτρα για την αποδυνάμωση του κράτους δικαίου, ελέγχου των μέσων μαζικής ενημέρωσης και του Διαδικτύου, ενώ επιβάλλει περιορισμούς σε όσους ασκούν κριτική ή διαδηλώνουν». Περισσότεροι από 5.500 Τούρκοι δικάζονται για τη συμμετοχή τους σε διαδηλώσεις, αναφέρεται χαρακτηριστικά.

Οι γεωστρατηγικές ισορροπίες είναι δύσκολο να διατηρηθούν σε μια περίοδο τέτοιας έντασης στη Μέση Ανατολή. Και έχει ενδιαφέρον με ποια πλευρά της Τουρκίας επιλέγουν να συνδιαλλαγούν οι πολιτικοί ηγέτες του κόσμου. Την Τουρκία των οικονομικών δυνατοτήτων, έστω και ψαλιδισμένων, ή την Τουρκία της όλο και μεγαλύτερης έλλειψης ανοχής σε ό,τι δεν συνάδει με τις επιθυμίες του σουλτάνου Ταγίπ…