Επιστροφή στην καπνοκαλλιέργεια

Μεγάλωσε μέσα στα καπνοχώραφα. Οπως χαρακτηριστικά δηλώνει, γεννήθηκε πριν από 50 χρόνια μέσα σε ένα κάρο που εκείνα τα χρόνια το χρησιμοποιούσαν και για να συλλέγουν τα καπνά.

Επίσημα έγινε αγρότης το 1993. Ο Βασίλης Μελενεκλής είναι ένας από τους καπνοπαραγωγούς στον Νομό Δράμας. Από το 2007 και μετά, μαζί με άλλους 12 καπνοπαραγωγούς της περιοχής, ίδρυσαν τον Αγροτοκτηνοτροφικό Βιομηχανικό Συνεταιρισμό Προσοτσάνης Μενοίκιο. Πλέον διαθέτει την παραγωγή του, στο πλαίσιο συμφωνίας που υπογράφηκε με το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης, στην εταιρεία Παπαστράτος. Ηδη ο Συνεταιρισμός δραστηριοποιείται και στην κτηνοτροφία αλλά και στα τυροκομικά προϊόντα. «Με τα καπνά τολμώ να πω ότι έχουμε έρωτα. Είναι ένα προϊόν που δίνει ένα σταθερό εισόδημα. Ο αγροτικός κόσμος μετά το 2006 επέλεξε άλλες εναλλακτικές καλλιέργειες. Οταν όμως είδαν ότι δεν απέδωσαν όσο υπολόγιζαν επέστρεψαν στον καπνό» τονίζει ο κ. Μελενεκλής.

Στις εγκαταστάσεις του Συνεταιρισμού το άρωμα του ανατολίτικου καπνού είναι έντονο. Τα μέλη και οι εργαζόμενοι αυτή την εποχή συλλέγουν τα καπνά, τα οποία μετά ξεραίνουν και στη συνέχεια τοποθετούν στα δεκάδες ειδικά κουτιά. Ετησίως 25 τόνους καπνού παράγουν τα μέλη της ομάδας, καλλιεργώντας 220 στρέμματα.

Επαναφορά. Σήμερα οι παραγωγοί στον νομό υπολογίζονται σε περισσότερους από 350, ενώ στον γειτονικό Νομό Καβάλας δεν ξεπερνούν τους 250. Πλέον ο συνολικός αριθμός των παραγωγών καπνού στη χώρα μας φτάνει τους 14.000, με περισσότερους από 6.500 να βρίσκονται στον Νομό Ροδόπης. Και όμως, μέχρι πριν από το 2006 – χρονιά που άρχισε η σταδιακή αποσύνδεση κατά 100% των επιδοτήσεων από την παραγωγή – ο αριθμός των καπνοπαραγωγών στη χώρα μας έφτανε, σύμφωνα με τους ανθρώπους του κλάδου, ακόμη και τις 40.000.

Τα τελευταία χρόνια όμως, εξαιτίας της οικονομικής κρίσης αλλά και της ζήτησης που έχουν διεθνώς τα ελληνικά καπνά, αρκετοί είναι αυτοί – κυρίως νέοι – οι οποίοι αποφάσισαν να ασχοληθούν με την παραγωγή καπνών, με τους περισσότερους να εντοπίζονται στις περιοχές της Μακεδονίας και – κυρίως – στη Θράκη. Αλλωστε η Ελλάδα είναι μια παραδοσιακά καπνοπαραγωγός χώρα που ανταγωνίζεται τα Σκόπια, τη Βουλγαρία αλλά και την Τουρκία.

Η συμφωνία. Οι ποικιλίες μπασμάς και Κατερίνη, με το ιδιαίτερο άρωμα και τη χαρακτηριστική γεύση, είναι αυτές που κυρίως καλλιεργούνται στη χώρα μας, και λιγότερο η ποικιλία Virginia. Είναι ενδεικτικό ότι πλέον η ετήσια παραγωγή ελληνικών καπνών αγγίζει τους 30.000 τόνους, εκ των οποίων οι 24.000 είναι τα ανατολίτικα καπνά – μπασμάς και Κατερίνη – τη στιγμή που περίπου οκτώ χρόνια πριν μπορεί να έφτανε και τους 100.000 τόνους. Σημειώνεται ότι το 2013 η αξία των εξαγωγών ελληνικού καπνού έφτασε τα 366 εκατ. ευρώ, δηλαδή το 3% του συνόλου των ελληνικών εξαγωγών, πλην των πετρελαιοειδών.

Συνολικά 10.201 παραγωγοί στη χώρα μας έδωσαν το προϊόν τους, μέσω των εταιρειών μεταποίησης, στην εταιρεία Παπαστράτος, θυγατρική της Philip Morris International. Ο Βασίλης Μελενεκλής και τα υπόλοιπα μέλη του Συνεταιρισμού είναι μερικοί από αυτούς. Η εταιρεία μετά και την περυσινή υπογραφή συμφωνίας με το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης μέσα στην τριετία 2013-2015 δεσμεύθηκε να αυξήσει κατά 20% τις ποσότητες ελληνικών καπνών που αγοράζει συγκριτικά με την προηγούμενη τριετία (2010-2012). Η καπνοβιομηχανία, που ιδρύθηκε το 1931, εξάγει τα προϊόντα της σε περισσότερες από 30 χώρες.

Πίσω στον κάπνο
«Ο αγροτικός κόσμος μετά το 2006 επέλεξε άλλες εναλλακτικές καλλιέργειες. Οταν όμως είδαν ότι δεν απέδωσαν όσο υπολόγιζαν επέστρεψαν στον καπνό» 
Βασίλης Μελενεκλής, μέλος του συνεταιρισμού Μενοίκιο του Νομού Δράμας